Yargıtay 14. Hukuk Dairesi E.2021/2088 K.2021/3716

14. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ

Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 06/08/2013 gününde verilen dilekçe ile taşınmaz satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 10/11/2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi ilgili kişi ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, davalılardan ...'in Yalova 3. Noterliği 18.02.1998 tarih ve 1692 yevmiye numaralı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile 174, 442 (yeni 112 ada 47 parsel) ve 1867 (yeni 116 ada 103 parsel) parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerinin tamamını müvekkillerinden ...'a;

davalılardan ...'nın Yalova 3. Noterliği 18.02.1998 tarih 1693 yevmiye numaralı ve Yalova 3. Noterliği 18.02.1998 tarih 1744 yevmiye numaralı gayrimenkul satış vaadi sözleşmeleri ile 174, 442 (yeni 112 ada 47 parsel), 1867 (yeni 116 ada 103 parsel), 343 (yeni 117 ada 44 parsel) ve 344 (yeni 117 ada 43 parsel) parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerinin tamamını müvekkillerinden ...'a; bir kısım davalılar murisi ...'in 27.10.1997 tarih ve 13986 yevmiye numaralı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile 343 (yeni 117 ada 44 parsel) parsel sayılı taşınmazdaki hisselerinin tamamını müvekkillerinden ...'a;

bir kısım davalılar murisi ...'in 11.11.1997 tarih ve yevmiye numaralı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile 343 (yeni 117 ada 44 parsel) ve 344 (yeni 117 ada 43 parsel) parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerinin tamamını müvekkillerinden ...'a;

satmayı vaad ettiklerini ve satış bedelinin tamamını ödediklerini, intikal işlemi yeni gerçekleştiğinden zamanaşımı süresinin de yeni işlemeye başladığını, sözleşmeye göre davalıların dava konusu taşınmazın intikalini yaptırarak davacılara ferağını vermesi gerekirken bugüne kadar tapu intikalini yapmaktan kaçındıklarını, taşınmazın davalılar üzerindeki tapularının iptaline ve müvekkili davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 25.11.2014 tarihli dilekçesi ile; davalı ...'ya ait 174, 442 (yeni 112 ada 47 parsel) ve 1867 (yeni 116 ada 103 parsel) parsel sayılı taşınmazdaki hisseleri için açmış oldukları davadan vazgeçtiklerini beyan etmiştir.

Bir kısım davalılar, gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinde murislerinin imzasının bulunmadığı gibi para da almadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile davalılardan ...'in 174 parsel, 112 ada 47 parsel, 116 ada 103 parsel sayılı taşınmazlardaki, davalılardan ...'nın 117 ada 43 ve 44 parsel sayılı taşınmazlardaki, davalılardan ... mirasçılarının 117 ada 44 parsel sayılı taşınmazdaki, davalılardan ... mirasçılarının 117 ada 43 ve 44 parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerinin iptali ile davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline, davalılardan ...'nın 174 parsel, 112 ada 47 parsel ve 116 ada 103 parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerinin feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Hükmü, ilgili kişi ... vekili temyiz etmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 32. maddesi; "Ölüm tehlikesi içinde kaybolan veya kendisinden uzun zamandan beri haber alınamayan bir kimsenin ölümü hakkında kuvvetli olasılık varsa, hakları bu ölüme bağlı olanların başvurusu üzerine, mahkeme bu kişinin gaipliğine karar verileceğini, aynı Kanunun 33. maddesinde ölüm tehlikesinin üzerinden en az bir yıl veya son haber tarihinin üzerinden en az beş yıl geçmiş olması ve mahkemece, gaipliğine karar verilecek kişi hakkında bilgisi bulunan kimselerin belirli bir sürede bilgi vermeleri için usulüne göre yapılan ilanla çağırılması ve bu sürenin ilk ilanın yapıldığı günden başlayarak en az altı ay olduğunu hükme bağlamıştır.

Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup re’sen yargılamanın her aşamasında göz önünde bulundurulması gerekir. Savunma hakkı, Anayasanın 36. maddesi ile güvence altına alınmış olup, 6100 sayılı HMK’nin 27. maddesinde de “Hukuki dinlenilme hakkı” başlığı altında ayrıca düzenlenmiştir. Hakim, tarafları dinlemeden veya iddia ve savunmalarını bildirmeleri için kanuna uygun biçimde davet etmeden hükmünü veremez. Buna göre hakim iddia ve savunma haklarını kullanabilmeleri için tarafları duruşmaya çağırmak zorundadır.

Somut olay incelendiğinde. İstanbul 15. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 25.06.2015 tarih ve 2013/534 E. 2015/373 K. sayılı kararı ile davacı ...'nın 10 yılı aşkın süredir haber alamadığı annesi ...'nın gaipliğine karar verilmesini istediği, mahkemece davanın kabulü ile ...'nın gaipliğine, kararın 01.12.2001 tarihinden itibaren hüküm ifade etmesine karar verildiği görülmüştür.

İstanbul 9. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 14.01.2016 tarih ve 2015/1326 E. 2016/26 K. sayılı kararı ile gaipliğine karar verilen ...'nın tek mirasçısının ... olduğu anlaşılmıştır. Gaipliğine karar verilen ... mirasçısı ...'nın davaya dahil edilerek karar verilmesi gerekirken yokluğunda taraf teşkili sağlanmadan karar verilmesi doğru görülmemiştir. Ayrıca güncel tapu kayıtları getirtilmeden karar verilmesi de doğru görülmemiş, açıklanan nedenlerle hükmün bozulması gerekmiştir.