Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2005/3867 K.2006/3594

818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 355 ]

818 S. BORÇLAR KANUNU [ Madde 360 ]

"İçtihat Metni"

Mahalli mahkemesinden verilen hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:

Dava, Borçlar Yasası'nın 355 ve devamı maddelerinde tanımlanan eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli olarak ödenen paranın tekrar iadesi, karşı dava ise, bakiye iş bedeli alacak istemine ilişkindir.

Yerel mahkemede görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz olunmuştur.

Eser sözleşmeleri taraflara karşılıklı haklar ve borçlar yükleyen bir iş görme akdidir. Yüklenici, yapımını üslendiği eseri fen ve sanat kurallarına ve amaca uygun olarak imal edip iş sahibine teslim etmekle, iş sahibi de teslim aldığı eserin bedelini ödemekle yükümlüdürler.

Dava konusu somut olayda, davacı ve karşı davalı İdare iş sahibi, davalı ve karşı davacı Erdal yüklenicidir. Yanlar arasında 16.04.2003 tarihli sözleşme düzenlenmiş, davalı ve karşı davacı yüklenici, davacı ve karşı davalı hastanede sunulan sağlık hizmetlerinin en iyi şekilde verilebilmesi, gelir ve giderlerin izlenebilmesi, gelir kaçaklarının önlenmesi, kaynakların doğru yönlendirilmesi, hastane yönetimine bilgi sağlanması amacıyla hastanede tam otomasyon bilgisayar sisteminin kurulması işinin yapımını üstlenmiş, toplam iş bedeli 47.560.000.000 TL olarak kararlaştırılmış, yüklenici edimini önemli oranda ifa etmiştir.

Sözleşmenin 7. maddesinin 1. fıkrası, yine sözleşmenin 10. maddesinin 2. fıkrası uyarınca İdarece program kabul edilmemiş, sözleşme feshedilmiş, bu davada iş sahibi İdare ödenen bedelin tahsilini, birleştirilen dosyada ise yüklenici bakiye iş bedelini istemişlerdir.

Tarafların iddia ve savunmaları gözetildiğinde, uyuşmazlığın temeli, eserin reddini gerektirir maddi ve hukuki olguların bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yerel mahkemede yapılan yargılama sürecinde tarafların gösterdikleri kanıtlar toplanmış, tanıklar dinlenmiş ancak teknik yönden bilirkişi incelemesi yapılmadan sonuca gidilmiştir.

Borçlar Yasası'nın 360. maddesi uyarınca yapılan şey, iş sahibinin kullanamayacağı ve nısfet kaidesine göre kabule icbar edilemeyeceği derecede kusurlu veya mukavele şartlarına muhalif olursa, iş sahibi o şeyi kabulden imtina edebilir; bu hususta müteahhidin taksiri bulunursa zarar ve ziyan da isteyebilir.

İşin kusurlu olması veya mukaveleye muhalif bulunması yukarıdaki derecede ehemmiyeti haiz değil ise, iş sahibi işin kıymetinin noksanı nis-

petinde fiyatı tenzil ve eğer o işin ıslahı büyük bir masrafı mucip değil ise, müteahhidi tamire mecbur edebilir. Bu hususta müteahhidin taksiri varsa iş sahibi zarar ve ziyan da isteyebilir.

Mahkemece yukarıdan beri yapılan açıklamalar çerçevesinde araştırma ve inceleme yapılmaması isabetli olmamıştır. O halde yapılması gereken iş, iki bilgisayar mühendisi teknik bilirkişi, hukuki yorum ve nitelendirmede yardımcı olmak üzere bir de hukukçu bilirkişi tayin edilip, oluşturulacak bu bilirkişi heyetiyle birlikte yerinde keşif yapılarak az yukarıda belirtilen ilkeler kapsamında araştırma ve inceleme yapılarak gerçek durum her türlü tereddüt ve kuşkudan uzak bir şekilde saptanmalı, hasıl olacak sonuç dairesinde işlem yapılmalıdır.

Açıklanan olgular gözden uzak tutularak eksik araştırma ve inceleme sonucu davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.