Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2006/2520 K.2006/5205

Davacı-k.davalı ... İnş.Taah.A.Ş. ile davalı-k.davacı ... Kültür Sanat Vakfı arasında çıkan anlaşmazlığın çözülmesi için seçilen ..., ... ve ...’den oluşan Hakem kurulu tarafından verilen 15.02.2006 tarihli kararın temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve dosya ... Asliye Ticaret Mahkemesince 21.02.2006 tarih ve 2006/77 sayılı yazı ile gönderilmiş olmakla temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, 03.08.1998 tarihli eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline ilişkin olup davacı kendisine ödenen avansın tenzilinden sonra kalan 12.163.195 USD.nın dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile tahsilini ve davalıya verdiği kesin teminat mektupları ile avans teminat mektubunun iadesini talep etmiş, davalı ise cevabında davanın reddini istemekle beraber açtığı karşı davasında yükleniciye fazla ödenen 2.365.423 USD.nın işlemiş 1.526.806 USD faizi ile tahsilini istemiştir.

..., ... ve ...’ndan teşekkül eden Hakem Heyeti’nce yapılan inceleme sonucunda; asıl davada belirlenen alacak miktarı, karşı davadaki saptanan alacaktan mahsup edilmek suretiyle 550.173 USD.nın davalı vakıftan tahsiline, teminat mektuplarının davacıya iadesine, fazla istemlerin reddine karar verilmiştir. Karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

28.01.1994 gün 4/1 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında tarafların tahkim şartında ihtilafın çözümünde maddi hukuk kurallarının uygulanmasını kararlaştırmaları halinde buna aykırı karar verilmesinin temyiz nedeni oluşturacağı kabul edilmiştir. Sözleşmenin eki Genel İdari Şartnamenin 16. maddesinde tahkim şartı düzenlenmiş olup bu maddede uyuşmazlığın hallinde sözleşme hükümlerinin nazara alınacağı bildirildiğinden tarafların temyiz itirazları HUMK. 533. maddesinde sayılan sebepler dışında da değerlendirilmiştir.

Hakemlerin tahkim süresi içinde karar verdikleri anlaşılmaktadır. Ancak hakemlerce sözleşmenin 03.08.1998 tarihinde imzalandığı dönemden önceki alacaklara ilişkin istemin değerlendirilmesinin mahkemelerce yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Oysa sözleşme bir bütün olup sözleşme tarihinden öncesine ait talepler de aynı sözleşmeye dayanılarak yapıldığından daha önceki zaman dilimi içinde kalan istemlerle ilgili olarak açılan davada da hakemlerin yetkili olduklarının kabulü zorunludur. Bu nedenle söz konusu taleple ilgili karar verilmemiş olması HUMK.nun 533. maddesinin 1. fıkrasının 4. bendine aykırı bulunmuştur.

Öte yandan hakemlerden ikisi teknik adam olup diğeri hukukçudur. Konunun teknik ağırlıklı olduğunda kuşku yoktur. Hakemlerce verilen karar sonucunda tarafların teknik konulara itiraz hakları ortaya çıkmış ancak karar verilmekle bu itirazların değerlendirilmesi imkânı ortadan kalkmıştır. İki teknik eleman olan hakemler de bazı konularda çelişkiye düşmüşler, hangi işlerin sözleşme kapsamında kalıp kalmadığı konusunda (örneğin çinilerle ilgili bedel vs.) anlaşamamışlardır.

Bu haliyle yapılan inceleme hüküm tesisine elverişli bulunmamaktadır. Öte yandan hakemlerce kabul edilen alacak kalemlerine ilişkin belgelerin incelendiği kararda belirtilmekte ise de bu konuda da yeterince açıklama yapılmadığından hükmün eksik incelemeyle verildiği sonucuna varılmıştır.

O halde yeniden oluşturulacak üç teknik elemandan kurulu heyetten, gerektiğinde mahallinde keşif yapılmak suretiyle rapor alınmalı, tarafların varsa yapacakları itirazlar cevaplandırılarak ve alınacak rapor dosyadaki tüm belgelerle birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre her iki dava karara bağlanmalıdır. Bu hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür.