Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2008/1037 K.2008/6938

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Davacı tarafından 08.09.1989 tarihli sözleşme gereği ödenmesi gereken bakiye devir bedelinin tahsili talep edilmiş, mahkemece davanın reddine dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalıların temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; davacı ... şirket, dava dışı Konut Yapım A.Ş. ile birlikte yüklenici sıfatıyla imzaladığı 16.09.1987 tarihli sözleşme ile hasılat paylaşım esasına dayalı şekilde, sözleşmenin 1. maddesinde gösterilen adalar üzerinde konut inşaatı yapım işini yüklenmiş, daha sonra düzenlenen 17.06.1989 tarihli sözleşme ile de ilk sözleşme tadil edilerek yüklenicilerin üst yapı işlerini belirlenen yüzdeler dahilinde devretmeleri kararlaştırılmıştır.

Bu çerçevede olmak üzere davacı ile davalı ... A.Ş. ve onun garantörü sıfatıyla ... A.Ş. arasında 08.09.1989 günlü devir sözleşmesi imzalanmış, işin yaklaşık 340.000 m2’lik kısmı, “proje geliştirme bedeli” adı altında, 5. maddede belirtilen koşullarda ödenmek şartı ile davalı.... A.Ş.’ne devredilmiştir. 5. maddede yapılan açıklamaya göre, ... A.Ş.’nin banka ile yapacağı sözleşmenin toplam bedelinin 3/10’luk kısmı sözleşmede açıklanan aşamalarda, 7/10’luk bölümü ise ...

A.Ş.’nin bankadan alacağı hakedişlerden kesilerek davacıya ödenecek, banka taahhüdünü yerine getirmediği takdirde de ... A.Ş, kalan işin %12’si tutarında alacağı tazminatın %58’ini davacı yana ödeyecektir. Eldeki davanın konusunun da 08.09.1989 günlü sözleşmede kararlaştırılan ve hakedişlerle ödeneceği kararlaştırılan 7/10'luk bedele ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Bu aşamadan sonra, davanın tarafları dışında... Bankası A.Ş. vs.nin de imzaladığı 27.06.1990 tarihli sözleşme ile yapılan devir anlaşmasının onaylandığı, devredilen inşaata ait adaların teyit edildiği ilk kısım sipariş miktarının (yaklaşık 51.600 m2) belirlendiği, ancak sözleşmede ifade edilen alan miktarları yaklaşık şekilde yazıldığından yaptırılacak işin kesin metraj sonucu ortaya çıkacağı konusunda anlaşma sağlanmıştır. Bunu takiben, ... A.Ş. ile ... Bankası A.Ş. arasında, diğer akidler katılmaksızın

düzenlenen 07.07.1992 tarihli sözleşmede ise, 1. sipariş grubu olarak tayin edilen ve yaklaşık 51.600 m2 alanlı inşaattan sonra gelen 2, 3 ve 4. sipariş gruplarının üst yapı inşaatlarının yapılıp yapılmayacağına bankanın karar vereceği, eğer banka bu grupları yaptırmaya karar verirse öncelikle ... A.Ş.’ye yaptıracağı, banka aleyhine yüklenen cezai şart ve tazminat hükümlerinin de kaldırıldığı ifade edilmiştir.

....Bankası A.Ş. tarafından gönderilen 28.03.2002 tarihli yazı kapsamına göre ise 1, 2 ve 3. etap üst yapı inşaat işlerinin ... A.Ş.’ne yaptırılıp geçici ve kesin kabullerinin de gerçekleştirildiğinin bildirildiği görülmüştür. Fakat imalâtın gerçekleştirildiği belirtilen gerek konut gerekse ticaret alanlarına ilişkin ada numaraları sözleşmelerde belirtilenlerle örtüşmediği gibi nedeni de tesbit ettirilmiş değildir.

Nitekim bu hususa 22.03.2007 günlü bilirkişi raporunda da değinildiği halde sebebi araştırılmamıştır.

Yine alacağın esası bir inşaat yapım işine ait olmasına rağmen oluşturulan bilirkişi heyetinde bu konuda uzman bir bilirkişinin yer almadığı, 27.03.2006 tarihli raporu hazırlayan bilirkişiler tarafından, uyuşmazlığın çözümü için davalının bankadan aldığı hakedişlerin hesaplanması gerektiği, bu itibarla hakedişler konusunda teknik bilgiye sahip bir kişinin heyete dahil edilmesinin istendiği bildirilmesine karşın bu gerek yerine getirilmeden sadece mali müşavir ve hukukçudan oluşturulan heyetin raporu doğrultusunda sonuca gidildiği anlaşılmış, yaptırılan inceleme hüküm kurmaya yeterli görülmemiştir.

Şu halde mahkemece yapılacak iş; yukarıda özetlenen sözleşmelerin hükümleri çerçevesinde teknik değerlendirme yaptırılmak üzere, harita ve kadastro mühendisi, inşaat mühendisi ve hukuki yorumda yardımcı olmak üzere bir hukukçudan oluşturulacak bilirkişi heyeti marifetiyle mahallinde keşif de yapılmak suretiyle, sözleşmelerin kapsamındaki adalar belirlenerek bunların üzerine yapılan inşaatların tesbit ettirilmesi, tesbit edilecek inşaatlara ait tüm hakedişler incelettirilip bu inşatların davalı tarafından yapılıp yapılmadığı, yaptı ise ne miktarda imalât gerçekleştirdiği, buna karşılık davalıya ne miktarda ödeme yapıldığı hesaplattırılarak,

sonucuna uygun bir karar verilmesinden ibarettir. Bu itibarla izah edilen hususlar değerlendirilmeden işin hacmi de dikkate alınarak yeterli inceleme yapılmaksızın ve denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayanılarak eksik inceleme ile karar verilmesi doğru bulunmamış, kararın bozulması gerekmiştir.