Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2008/3440 K.2009/2539

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili gelmedi. Davalı vekili avukat ... .... Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davalı avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinin feshi nedeniyle imalât bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacılar ile davalı arasında düzenlenen 18.12.2003 gün 32915 yevmiye nolu Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi'nden önce davalı arsa sahibi ile ... ve ... arasında ... 1. Noterliği'nde 14.03.2000 tarih 10016 yevmiye nolu kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiği, bu sözleşmenin ...

12. Noterliği'nin 18.12.2003 gün 32873 yevmiye nolu fesihnamesiyle karşılıklı olarak feshedildiği, fesihnamede tarafların birbirinden hiçbir hak ve alacaklarının kalmadığını beyan ettikleri ve birbirlerini ibra ettikleri anlaşılmaktadır.

Yine davacılar tarafından ibraz edilen tarihsiz ilk yükleniciler ile ikinci yüklenici davacılar arasında düzenlenip imzalanan protokoldür başlıklı belgenin 2. maddesinde önceki yüklenicilerin yerine getirdikleri inşaatla ilgili her türlü gider toplamının davacılara 100.000 Amerikan Doları karşılığı devrettikleri belirtilmektedir.

Eser sözleşmelerinde sözleşme feshedilinceye kadar yapılan imalâtın kural olarak yüklenici tarafından gerçekleştirildiğinin kabulü hayatın olağan akışına uygun düşmekte ise de; bizzat davacı ikinci yükleniciler tarafından dosyaya sunulan az yukarıda bahsedilen protokole göre önceki yüklenicilerin arsa üzerinde bir takım imalâtlar yaptıkları anlaşılmaktadır.

Alacağın temlikine ilişkin bu protokol yazılı biçimde yapıldığından BK’nın 162 ve devamı maddeleri uyarınca hukuken geçerlidir. Ancak BK’nın 167/I. maddesi gereğince borçlu temlike vakıf olduğu zaman temlik edene karşı haiz olduğu def’ileri temellük edene karşı dahi dermeyan edebilir. Bunlar arasında borcun temlikten önce düştüğü sözleşmenin ifa edilmediği ve ayıp iddiası da vardır.

Önceki yükleniciler düzenlenen fesihnamede arsa sahiplerini yapmış oldukları imalâtlar yönünden ibra ettiklerinden davalı arsa sahipleri temliknameye karşı o alacaktan dolayı ilk yüklenicilerle ibralaşıldığı savunmasını ileri sürebilirler. Önceki yükleniciler, yaptığı imalât ve giderle ile ilgili davalı arsa sahibini ibra ettiklerinden ikinci yüklenici olan davacılar bu imalât bedellerini temlike rağmen arsa sahiplerinden isteyemezler.

Ancak önceki yüklenicilerle yapılan sözleşmenin feshinden ve davalı arsa sahibi ile yaptıkları sözleşmeden sonra, varsa gerçekleştirdikleri imalât bedelinin ödetilmesini isteyebilirler.

Bu durumda mahkemece, yanlar arasındaki sözleşmenin imzalanmasından sonra davacıların yaptıkları bir imalât olup olmadığı hususunun ispat külfeti davacılara yükletilerek deliller toplanıp, tanıklar da dinlenerek ve gerekirse mahallinde yeniden konusunda uzman teknik bilirkişiler marifetiyle keşif de yapılarak tesbit edilmesi, gerçekleştirdikleri bir imalât varsa bunların fesih iradelerinin birleştiği dava tarihi itibariyle mahalli piyasa rayiçlerine göre bedelinin hesaplattırılarak hüküm altına alınması gerekirken eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu davanın tamamen kabulü doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.