Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2008/4907 K.2009/255

Davacılar 1-... 2-... 3-... 4-... ile davalı...Konut ve Arsa Yapı Kooperatifi arasındaki davadan dolayı ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 21.12.2006 gün ve 2006/46-692 sayılı hükmü onayan Dairemizin 08.05.2008 gün ve 2007/1523-2008/3065 sayılı ilamı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı gecikme tazminatının tahsili istemiyle açılmıştır. Davalı reddini savunmuş, mahkemenin davanın ıslah edilmiş haliyle kabulüne dair kararı, davalının temyizi üzerine Daire’mizce onanmış, bu defa davalının karar düzeltme istemiyle dosya yeniden incelenmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 14.08.1996 tarihli sözleşmeye ek yine düzenleme şeklindeki 18.02.2000 tarihli sözleşmenin 2. maddesinde, inşaat süresinin 31.03.2002 tarihine kadar uzatılması, kullanıma hazır vaziyette teslim edilmediği takdirde gecikilen her ay için dairelere ayrı ayrı olmak üzere 250 DM cezai kira tazminatının ödenmesi kabul edilmiştir.

İnşaatın belirlenen tarihte teslim edilemediği, davacıların, 30.06.2003 tarihine kadar tazminat istemlerinin kabulüne dair derecattan geçmek suretiyle kesinleşen ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2006/8 Esas, 2006/82 Karar sayılı ilâmıyla sabittir.

Eldeki bu davada, 30.06.2003 ilâ 26.10.2005 tarihleri arasındaki gecikilen süre için aylık 250 DM (Alman Markı)’nın Euro’nun çapraz kuru 1.955.83'den karşılığı 127.66 EURO olduğu belirtilerek 591.000,00 YTL‘nin reeskont faiziyle tahsili istenilmiş, 27.11.2006 tarihli dilekçeyle, 668.800 DM karşılığı 341.950 Euro’nun en yüksek faiziyle ödenmesi talebiyle dava ıslah edilmiştir.

Borçlar Yasası’nın 83. maddesine 3678 Sayılı Yasa'yla eklenen son fıkra hükmünce borçlunun temerrüde düşmesi durumunda, alacaklı yabancı para üzerinden oluşan alacağını

vade veya fiili ödeme günündeki kur değeri üzerinden Türk lirası olarak isteyebilir. Öğretide ve Yargıtay’ın istikrar kazanmış kararlarında, alacaklıya tanınan bu hakkın doğrudan doğruya yasadan doğan, özel ve dönülmesi mümkün bulunmayan bir tercih hakkı olduğu kabul edilmektedir (Örneğin Doç.Dr. Hakan Pekcanıtez, Yabancı Para Alacaklarının Tahsili, 1994, sh. 38. vd; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun, 03.06.1998 gün ve 1998/11-299-380 sayılı kararı … gibi).

Benzer bir ifadeyle, alacaklı, yabancı paranın aynen, vade veya fiili ödeme günündeki kur değeri üzerinden ödetilmesini isteme olanağı varken, alternatif seçimlik hakkını Türk Lirası olarak ortaya koyduktan sonra, bu seçimlik haktan dönerek, yabancı para isteyemez (HGK. 23.01.2002 gün ve 2002/15-15 Esas 2002/19 Karar sayılı kararı). Somut olaya gelince, davada Türk Lirası istenilmiş, 27.11.2006 tarihli dilekçeyle istem 341,950 Euro olarak ıslah edilmiştir.

Az yukarıda sözü edilen Hukuk Genel Kurulu kararında belirlenen ilkeler uyarınca, seçimlik hakkın Türk Lirası olarak kullanılması nedeniyle, artık bundan dönülemeyeceğinden yabancı para üzerinden davanın kabulü doğru olmamıştır.

Her ne kadar bilirkişilerce önceden açılan ilk pilot davada, seçimlik hakkın yabancı para cinsinden kullanıldığı kabul edilerek dönülemeyeceği belirtilmiş ise de, ilk davanın konusu, 01.04.2002 ilâ 30.06.2003 tarihleri arası döneme ilişkin gecikme tazminatı olup eldeki davada ise 30.06.2003 ilâ 26.10.2005 dönemine ilişkin gecikme tazminatı istenilmiştir.

Kısaca yeni dönem için gecikme tazminatı dava edildiğinden ve bu döneme ilişkin olarak tercih hakkı Türk Lirası üzerinden kullanıldığından davacının davadaki tercihi kabul edilmeli, gecikme tazminatına Türk Lirası olarak hükmedilmelidir. O halde kararın bu nedenle bozulması gerekirken yanılgıyla onandığı yapılan incelemede anlaşıldığından davalının karar düzeltme isteminin kabulü uygun görülmüştür.