Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2008/6240 K.2009/7093

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava eser sözleşmesinin ayıplı ifası nedeniyle ödenen bedelin iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında imzalanan 03.05.2003 tarihli sözleşmeyle davalı yüklenici davacı iş sahibine ait restaurantta EKOAQUA BİO Paket evsel atık su arıtma tesisini yapmayı üstlenmiştir. Sözleşmenin 3. maddesinde yüklenicinin, 4. maddesinde de iş sahibinin yükümlülükleri belirlenmiştir. Davacı tarafça, yapılan tesisin ayıplı yapıldığı, çalışamaz durumda olduğu ileri sürülmüştür.

Daire'mizin içtihat ve uygulamalarında ayıp, bir malda sözleşme ve eklerinde kararlaştırılan ya da normal olarak bulunması gereken (iş sahibinin beklediği amaca uygun) vasıfların bulunmaması veya bulunması caiz olmayan bozuklukların varlığı olarak tanımlanmaktadır. İleri sürülen çalışma sırasında koku yayılması, deşarj suyunun temiz olmaması ve tesisin verimli çalışmaması gibi hususlar ayıp iddiası niteliğindedir.

Borçlar Kanunu’nun 360. maddesinde ayıbın niteliğine göre iş sahibinin eserin reddi, bedelin tenzili ve ayıpların giderilmesi şeklinde haklarının bulunduğu kabul edilmiştir. Yaptırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda eserin Borçlar Kanunu’nun 360/I. maddesi anlamında kabul edilemeyecek derecede ayıplı olmakla birlikte tesisin kullanılmamasında davacının kusurlu davranışlarının da rol oynadığı kabul edilerek kusur incelemesi yapılmış ve buna göre alacak hesaplanmıştır.

Davacı iş sahibinin kendi üzerine düşen edimleri yerine getirmesi halinde dahi tesisin verimli olarak çalışıp çalışmayacağı üzerinde durulmamıştır.

Yapılması gereken iş, hükme esas raporu veren bilirkişi kurulundan alınacak ek raporla davacı iş sahibinin sözleşmede kararlaştırılan ve kendisine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş olması halinde tesisin ayıpsız olarak çalışıp çalışmayacağı eserin sözleşme ve eklerine ve iş sahibinin ondan beklediği amaca uygun olarak ve ayıplı yapılıp yapılmadığı,

ayıplı yapılmış ise, BK’nın 360/I. maddesi hükmünce kabule icbar edilemeyecek derecede olup olmadığı ve aynı maddenin II. fıkrasına göre bedel tenzili gerekip gerekmediği ile tenzili gereken bedel ve ayıpların giderilmesi masrafları tesbit ettirilip değerlendirilmek suretiyle davanın sonuçlandırılması olmalıdır.

Mahkemece bu husus gözden kaçırılarak ayıpta kusur incelemesi yapan rapora itibar edilerek eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu kısmen kabul kararı verilmesi doğru olmamış, bozulması gerekmiştir.