Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2009/3209 K.2009/3997

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmal edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, tazminat istemiyle açılmış, mahkemece ıslahta dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı ile davanın tarafı olmayan kişiler ve davalı yüklenici şirket arasında 29.03.2006 tarihinde 1380 metrelik ENH ve Hat başı beton köşk yapımı konusunda sözleşme imzalanmıştır. Sözleşmede mevcut durumdaki trafo tesislerinin eksikliklerinin giderilmesinin iş sahiplerine ait olduğu belirtilmiştir. İşin sözleşme tarihinden itibaren bir ay içerisinde tamamlanması kabul edilmiştir. Davacı, davalı yüklenici şirketin edimini zamanında yerine getirmediğini, ayçiçek mahsulünü sulayamadığını, mahsulün kuruması nedeniyle zarara uğradığını belirterek bu davayı açmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının sözleşmede kararlaştırılan ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediğini, kendisine ait trafoyu yapmadığını, kuyu ruhsatının bulunmaması nedeniyle işin tamamlanamadığını bildirmiştir.

Davacı, ... ve Civarı Elektrik Türk Anonim Şirketine, sözleşmeden önce 22.03.2006 tarihinde başvurarak enerji müsaadesinin yenilenmesi isteminde bulunmuştur. Adı geçen şirket tarafından davacıya yazılan 15.06.2006 tarihli yazıda, davacının isteminin karşılanması için gerekli belgeler ve yatırılması gereken para miktarları bildirilmiştir.

Dosya içerisindeki belgelerin değerlendirilmesi sonucunda, davacı ile birlikte sözleşme imzalayan diğer kişilerin 20.06.2006 tarihinde sözleşme yapmak için ... ve Civarı Elektrik Anonim Şirketine başvuruda bulundukları, aynı başvurunun davacı tarafından da yapıldığı, ancak davacının elektrik enerjisini kullanacağı su kuyusuna ilişkin yeraltı suyu kullanma belgesi olmadığından davacı ile sözleşmenin yapılamadığı anlaşılmaktadır.

Davacının başvurusu üzerine Yeşilhisar Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2006/10-10 Değişik iş tespit dosyası ile davacının gösterdiği ve bu davaya konu yapılan yaklaşık 300 dekarlık tarlalardaki ayçiçek bitkisinin üzerinde ziraat mühendisi aracılığıyla inceleme yaptırılmış, bilirkişi raporunda ilk suyun gecikmesine bağlı olarak alt yapraklarda kurumaların görüldüğü, bu durumun büyümenin yavaşlaması sonucu verim kaybına neden olabileceğini bildirmiştir. Davacı tarafından belirtilen tespit dosyasındaki bilirkişi görüşüne rağmen mahsulün sulanması için herhangi bir tedbir alınmadığı anlaşılmaktadır. Davacı ile birlikte sözleşme yapan diğer kişilerin ise gerekli tedbirleri alıp, tarlalarını suladıkları zarar görmedikleri anlaşılmaktadır.

Yukarıdan beri açıklanan nedenler dikkate alındığında, davacının zarara uğramasında kusurun tamamının davalı yüklenici şirkete verilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmaktadır. Davacı da, sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmemekle ve gerekli tedbirleri almamakla kusurludur. Mahkemece bu durum üzerinde durulmadan ve konunun uzmanı bilirkişilerden oluşacak bir kuruldan rapor alınıp, kusur durumları belirlenmeden yazılı şekilde davanın tümden kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

Teknik bilirkişi Selim Gün, dosyaya verdiği 15.01.2007 tarihli raporunda, 197 Ada 5 parselin davacının malı olduğunu, diğer parselleri davacının değişik şahıslardan kiraladığını bildirmiştir. Parsellerin tapu kayıtları dosyada bulunmadığından malikleri bilinmemektedir. Davacı tarafından dosyaya kira sözleşmesi de sunulmamıştır. Kiralama konusunda gerekli belgeler davacıdan istenmeden ve ilgili yerlerden araştırma yapılmadan tüm parsellerdeki ayçiçek mahsulünün davacıya ait olduğunun kabul edilerek zarar hesaplanması da hatalı olmuştur.

Davacının iddia olunan zararının tahsiline karar verilebilmesi için iş bedelinin tamamının ödenmiş olması gerekir. İş bedelinin tamamı ödenmemişse, ödenmeyen iş bedelinin zarardan mahsup edilip, kalan kısım üzerinden hüküm kurulması gerekir. Mahkemece karar oluşturulurken bu husus üzerinde de durulmamıştır.

Yapılacak iş, yukarıda açıklandığı şekilde davacıdan belgeleri istenip, gerekli araştırmalar yapılıp, tapu kayıtları dosyaya getirtildikten sonra üzerindeki mahsulün davacıya ait olduğu anlaşılan tarlalar yönünden uzman ziraat mühendisi, elektrik mühendisi ve hukukçudan oluşturulacak bilirkişi kuruluna dosya incelettirilerek, zararın oluşmasında tarafların kusur durumlarının ve zarar miktarının belirlenmesinden, ödenmeyen iş bedeli konusunda mahsup işlemi yapılarak, sonucuna göre değerlendirme yapılıp, davacının tazminat istemi hakkında karar verilmesinden ibarettir.

Kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.