Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2009/4561 K.2009/6088

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm davacı-k.davalılar ile davalı-k.davacı Kooperatif vekillerince temyiz edilmiş, davacı-k.davalılar vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı-k.davalılar vekili avukat ... ile davalı-k.davacı Kooperatif vekili avukat ... .... Davacı-k.davalı ... vekili gelmedi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Davacı arsa sahipleri ..., ..., ..., ... ve ... ile yüklenici kooperatif arasında 28.09.2001 tarihinde noter tasdiki yaptırılan kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalanmıştır. Aynı şekilde arsa sahibi ... ile yüklenici kooperatif arasındaki 09.09.2002 tarihinde noter tasdiki yaptırılan kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalanmıştır.

Dairemizin 25.05.2006 günlü bozma ilâmında belirtildiği gibi arsa payı devri karşılığı inşaat sözleşmeleri tapuda pay devrini de içerdiklerinden, noterde düzenleme şeklinde yapılmaları gerekir. Bu husus sözleşmelerin geçerlilik şartıdır.

Dairemizin yerleşmiş uygulamasına göre noterde düzenleme şeklinde yapılmayan arsa payı devri karşılığı inşaat sözleşmeleri sonucu yükleniciye tapuda pay devri yapılmışsa veya inşaat tamamlanmışsa sözleşmelerin tarafları bağlayıcı hale geldiği kabul edilmektedir.

Arsa sahiplerine ait sözleşmelerde belirtilen parsellerin tevhid ve ifrazları sonucu Esentepe Mahallesi 1708 ada 104 parsel ile Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel numaralı tapu kayıtlarının oluştuğu anlaşılmaktadır. Tarafların beyanlarından ve bilirkişi raporundan Esentepe Mahallesi 1708 ada 104 parsel numaralı taşınmaz üzerine yüklenici kooperatif tarafından inşaat yapıldığı ve tamamlandığı, Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel numaralı taşınmaz üzerine ise herhangi bir inşaat yapılmadığı belirlenmiştir.

Arsa sahipleriyle yüklenici kooperatif arasında yapılan arsa payı devri karşılığı inşaat sözleşmeleri noterde düzenleme şeklinde yapılmadığından geçersiz ise de, Esentepe Mahallesi 1708 ada 104 parsel üzerine yapılan inşaatın tamamlanması nedeniyle bu parsel yönünden sözleşmeler tarafları bağlayıcı nitelik kazanmıştır. Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel üzerine inşaat yapılmadığından ve bu parselde yüklenici kooperatife yapılmış tapu devri de bulunmadığından, tarafların bu parsel üzerine inşaat yapılmaması konusunda iradelerinin birleştiği anlaşıldığından, yapılan sözleşmelerin sadece Esentepe Mahallesi 1708 ada 104 parsel yönünden bağlayıcı olduğu ve bu parsele yapılan inşaat yönünden değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Dava konusu Esentepe Mahallesi 1708 ada 104 parsel numaralı taşınmaza 12 adet bağımsız bölüm yapıldığına göre, bu bağımsız bölümlerin tüm arsa sahipleriyle yüklenici kooperatif arasında yapılan sözleşmeler, diğer parsel üzerine inşaat yapılmasından vazgeçilmiş olması ve vazgeçilen parselden yüklenici kooperatife tapu payı devredilmemiş olması ile mahalli rayiçler değerlendirilmek suretiyle bilirkişi görüşü alınarak taraflar arasında yapılan bağımsız bölümler yönünden paylaşımın belirlenmesi ve bunun sonucuna uygun şekilde arsa sahipleri tarafından açılan davaların değerlendirilip sonuçlandırılması gerekirken, arsa sahipleri ..., ..., ...,

... ve ... tarafından açılan davaların reddine, diğer arsa sahibi ... tarafından açılan ve bu dava ile birleştirilen dava dosyasının tefrikine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Yüklenici kooperatif tarafından açılan ve bu dosya ile birleştirilmesine karar verilen 2007/180 Esas sayılı dava dosyasında yüklenici kooperatif üzerine inşaat yapılmayan Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel numaralı taşınmaz için yapılan giderlerin tahsilini istemiş, mahkemece yüklenici kooperatifin birleşen davasının kabulüne karar verilmiştir.

Birleşen dosya içerisindeki Dairemizin 22.10.2007 günlü bozma ilâmında, yüklenici şirketin yaptığı imalâtın ve harcamaların arsa sahiplerinin yararına olup olmadığının araştırılmasının gereğine değinilmiştir. Bu dosyada alınan 28.01.2009 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişiler tarafından Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel için yapılan giderlerin arsa sahiplerinin faydalanacağı giderler olmadığı bildirilmiştir.

Bilirkişilerin bu görüşleri, arsa sahiplerinin ıslah beyanlarına rağmen yüklenici kooperatif tarafından Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel üzerine kooperatifin kendi iradesiyle herhangi bir inşaat yapmamış olması dikkate alındığında, kooperatifin birleşen davasının reddine karar verilmesi gerekirken, kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, ... tarafından açılan dava dosyası bu dosyadan ayrılmaksızın dosyaya rapor vermiş olan bilirkişilerden yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda ek rapor alınarak, Esentepe Mahallesi 1708 ada 104 parsel numaralı taşınmaz üzerine yapılan bağımsız bölümlerin tüm arsa sahipleriyle yüklenici kooperatif arasında paylaşımının sağlanmasından, arsa sahiplerinin isteklerinin bunun sonucuna göre değerlendirilmesinden, kooperatif tarafından açılan alacak davasının ise reddine karar verilmesinden ibarettir.

Kabule göre de, kooperatif tarafından Sütlüce Mahallesi 7369 ada 8 parsel numaralı taşınmaz için yapılan giderlerin, parseldeki pay durumu dikkate alınmaksızın tamamının arsa sahipleri ..., ..., ..., ... ve ...’dan tahsiline karar verilmesi de bozma nedenidir.

Kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.