Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2010/5420 K.2011/7908

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davalı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacılar vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat...geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

KARAR -

Dava, içme suyu tesisatı yapım işinden kaynaklanan bakiye alacak ile fazladan yapılan imalât bedelinin tahsiline karar verilmesi istemiyle açılmış, davalı fazla iş yapılmadığı gibi davacının eksik bıraktığı işlerin kendileri tarafından tamamlandığını, iş bedelinden de alacağı kalmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında imzalanan 15.07.2006 tarihli sözleşmede, malzemeleri davalı tarafından karşılanmak kaydıyla, davacılar tarafından projeye uygun biçimde içme suyu tesisatı ile depoların toplam 210.000,00 TL bedelle yapımı davacılar tarafından üstlenilmiştir. Yine taraflar arasında imzalanan 01.09.2006 tarihli tutanakta davalının malzeme temin edeceği ve ustaların zararlarını karşılayacağı kabul edilmiştir.

Sözleşme konusu işin 12.12.2006 tarihinde iş sahibi idarece bir kısım eksikleriyle geçici kabulünün yapıldığı anlaşılmaktadır. Davacı, malzemelerin davalı tarafından asıl iş sahibi ile yapılan sözleşmeye uygun ebatlarda verilmediğinden, yeniden yapılmak zorunda kalındığını belirterek 70.000,00 TL ek imalât karşılığı bedel talep etmiş, davalı da kendi kusurlarının bulunmadığını savunmuştur.

Gerek iş sahibi elemanlarının anlatımından, gerekse tarafların tanıklarından, davacının asıl sözleşme kapsamında istenilen değişiklikler nedeniyle, sözleşme dışı ek imalât yaptığı dosya kapsamı ile sübuta ermiştir. Bu nedenle davacının fazla imalât bedeli istemi yerinde ise de hükme dayanak bilirkişi raporunda, ilave imalât olarak bayındırlık birim fiyatları esas alınarak hesaplama yapılmıştır.

Oysa fazla imalâtın, sözleşme dışı olmakla, yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarıyla değerlendirilmesi gerekir. Diğer yandan ödemeler konusu da taraflar arasında ihtilâflıdır. Davacılar, 92.788,00 TL ödeme yapıldığını iddia ederken, davalı gerek davacılara, gerekse çalışanlarına yaptığı ödemeler ile eksik bırakılan işler toplamı olarak 248.681,00 TL ödeme savunmasında bulunmuştur. Davacılar kendi yetkililerine yapılan bir ödeme bulunmadığından ödeme iddiasına karşı çıkmıştır.

Gerçekten davalının 3. şahıslara yaptığı ödemelere ilişkin davacı yetkilisi olduğuna dair iddiası ispat edilmiş değildir. Kural olarak eser sözleşmelerinde işi yaptığını ve teslim ettiğini kanıtlamak yükleniciye, bedeli ödediğini kanıtlama külfeti de iş sahibine aittir.

Bu nedenle mahkemece yapılması gereken iş, sözleşmede götürü bedel kararlaştırıldığından, 12.12.2006 tarihinde yapılan geçici kabuldeki eksik işler gözetilerek davacının yaptığı imalâtın fiziki oranını bilirkişilerden ek rapor alarak saptamak, bu oran götürü bedele uygulanmak suretiyle, davacıların sözleşmeden kaynaklanan hakedişini bulmak, buna sözleşme dışı ilave imalâtın yapıldığı yıl itibariyle piyasa fiyatlarına göre, bilirkişilerce saptanan tutarını ilave etmek, davacının toplam alacağından,

davacılarca kabul edilen 92.788,00 TL dışında ödemelere ilişkin davalının cevap dilekçesinde “her türlü delil” denilmek suretiyle yemin deliline de dayandığı gözetilerek, yemin teklifine hakkı olduğu hatırlatılarak, kanıtlanan ödeme miktarının mahsubuyla sonucuna göre hüküm kurmaktan ibarettir.