Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2011/4691 K.2012/1757

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ...ile davalı ...Birleşik Gaz San.Tek.K.A.Ş. vekili Avukat ..., davalı ... İnş.Müh.San.Tic.Ltd.Şti. vekili Avukat ...ve müdahil ... Makine ve Kalıp San.A.Ş. vekilleri Avukatı ... Avuka...geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, 23.07.2010 tarihli hakem kararının 4686 Sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca iptâline karar verilmesi istemine ilişkin olup, mahkemece davanın reddine karar verilmiş, karar davacı ... Boru Hatları ile ... Taşıma A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davacı iş sahibi Botaş ile davalı yüklenici iş ortaklığı arasında 15.11.2005 tarihinde “... (CS-2) Kompresör İstasyonu Yapım İşi” sözleşmesi imzalanmış, taraflar arasında çıkan uyuşmazlıkların çözümü için sözleşmede yer alan tahkim şartı uyarınca oluşturulan hakem heyetince verilen kararın Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca iptâli istemiyle iş sahibi Botaş tarafından temyize konu dava açılmıştır.

Dosya kapsamından, yanlar arasındaki sözleşmenin imzalanması ile sonuçlanan ihale sürecinde usulsüzlükler ve yasaya aykırılıklar bulunduğu, sahte belgeler düzenlenerek ihale komisyonuna sunulduğu iddiaları üzerine, taraflar arasındaki hakem yargılamasının devam ettiği sırada ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca iddialarla ilgili soruşturma başlatıldığı, yapılan soruşturma sonucunda, hakem kararının ve kararın iptâli isteminin reddine ilişkin mahkeme kararının verilmesinden sonra, 23.06.2011 tarihinde düzenlenen iddianame ile

sözleşme konusu işin ihale sürecinde görevli bulunan Botaş'ın bazı ihale komisyonu ve yönetim kurulu üyeleri ile yüklenici iş ortaklığının yasal temsilcisi hakkında “ihaleye fesat karıştırma, resmi belgede sahtecilik” suçlarından ... 10. Ağır Ceza Mahkemesi'nde 2011/216 esas sayısına kaydedilen kamu davasının açıldığı, davaya ilişkin yargılamanın devam ettiği anlaşılmaktadır.

Borçlar Kanunu'nun 53. maddesi hükmü gereğince, ceza mahkemesinin mahkumiyet kararı, kusurun takdiri ve zarar tutarının saptanması konusunda hukuk hakimini ve hakemleri bağlamaz ise de; mahkumiyet kararı, eylemin haksızlığını ve hukuksal işlemin hukuka aykırılığını değerlendirmede hukuk hakimini ve hakemleri bağlayıcı olur. Bu durumda, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturmada ve açılan ceza davasında yer alan iddiaların (maddi olayların) ceza mahkemesince sabit görülmesi ve verilecek kararın da kesinleşmesi halinde yanlar arasındaki sözleşmenin geçerliliği etkilenebileciği gibi, ceza yargılamasına konu iddiaların niteliği itibariyle yüklenici iş ortaklığının taraf ehliyeti olup olmadığı hususunun da değerlendirilmesi gerekecektir.

Davada taraf olma ehliyeti medeni haklardan yararlanma hakkının bir sonucu olup, davada taraf olabilme ehliyetinin araştırılıp saptanması konusu kamu düzeni ile ilgilidir. Bu nedenle de hakemlerce bu hususun kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi ve taraflardan birinin ehliyetsizliği sonucunu doğurabilecek ceza soruşturmasının sonucunun beklenmesi gerekir.

Zira tahkim anlaşmasının taraflarından birinin ehliyetsiz olması durumunda, hakem kararı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15./A-1-a maddesi uyarınca iptâl edilebilecektir.

Hâl böyle olunca, taraflar arasındaki sözleşmenin geçerliliğini etkileyebilecek ve yüklenicinin taraf ehliyeti bulunup bulunmadığı hususunun değerlendirilmesini gerektiricek nitelikte olayların varlığı iddiasıyla yürütülen ceza soruşturmasının sonucu beklenmeden hakem heyetince verilen 23.07.2010 tarihli kararın kamu düzenine aykırı olduğu gözetilerek, davacı iş sahibi Botaş tarafından açılan hakem kararının iptâli istemine ilişkin davanın mahkemece kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddedilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.