Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2011/5183 K.2012/2806

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, alacak istemiyle açılmış, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı şirket vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davalı şirketin ... ilçesi köy yolları ile sanat yapıları işlerinin yapımını ... İlçesi Köylere Hizmet Götürme Birliği ile yaptığı sözleşme ile üstlendiğini, kendisinin de davalı şirkete malzeme sattığını ve ayrıcı imalâtlar yaptığını, 51.217,31 TL tutarlı faturada yazılı olan bedelin ödenmediğini belirterek tahsilini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı ile sözlü olarak 24.000,00 TL + KDV karşılığında anlaştıklarını, gerekli ödemelerin yapıldığını, davacıya borçlarının kalmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Tarafların beyanlarından, davacının, davalı şirkete malzeme sattığı, ayrıca taşeron olarak da iş yaptığı anlaşılmaktadır. Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmamakla birlikte, tarafların beyanları dikkate alındığında, taraflar arasında sözlü olarak akdî ilişkinin kurulduğu uyuşmazlık konusu değildir. Davacı tarafça davaya dayanak yapılan 29.09.2009 günlü ve 51.217,31 TL değerli fatura davalı şirket tarafından davacıya iade edilmiştir.

Davacı davalı şirkete mal sattığını ve ayrıca imalât yaptığını iddia ettiğine göre, öncelikle dava konusu yaptığı miktarın ne kadarının satılan malzemelere, ne kadarının yapılan imalâta ilişkin olduğunun davacıya açıklattırılması gerekir.

Eser sözleşmesine dayanan ilişkilerde yapılan iş miktarını ve teslimi kanıtlama yükümlülüğü yüklenicide, bedelin ödendiğini kanıtlama yükümlülüğü de iş sahibindedir. Aynı şekilde satım akdine dayanan ilişkilerde de, satılan malın teslimini kanıtlama yükümlülüğü satıcıda, bedelin ödendiğini kanıtlama yükümlülüğü de alıcıdadır.

Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığına göre, davacı tarafından satılan malzemenin ve yapılan imalâtın bedellerinin malzemenin satıldığı ve imalâtın yapıldığı yıl rayiçlerine göre hesaplanması gerekir. Mahkemece bu konularda herhangi bir araştırma yapılmadan, yapılan iş ve satılan malzeme yerinde keşif yapılarak belirlenmeden, sadece davacının iddialarına göre düzenlenen serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

Yapılacak iş; yukarıda açıklandığı şekilde davacının açıklayıcı bilgi almasından, yerinde keşif yapılmak ve dosyadaki tüm belgeler değerlendirilmek suretiyle davacı tarafından yapılan imalât miktarı ve satılan malların bedelleri konusunda imalât ve satım tarihlerine göre mahalli rayiçler dikkate alınarak uzman bilirkişilerden rapor alınmasından, davalı tarafça kanıtlanan ödemeler düşülmek suretiyle sonucuna göre varsa davacı alacağının tahsiline karar verilmesinden ibarettir.

Mahkemece eksik araştırma sonucu, yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmuş, kararın bozulması gerekmiştir.