Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2012/2707 K.2012/8204

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı-birleşen davada davalı kooperatif vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı dava eser sözleşmesi gereğince tapu iptâli ve tescil, olmadığı takdirde bedel tahsili, 2010/276 Esas sayılı dava alacağın tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı dosyalardaki davanın kesin hüküm nedeniyle reddine, birleşen 2010/276 Esas sayılı dava dosyasının tefrikine dair verilen karar asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı dosyanın davacısı SS...Konut Yapı Kooperatifi vekilince temyiz edilmiştir.

Dava ve karar tarihinde yürürlükte bulunan 1086 Sayılı HUMK'nın 91. maddesine göre feragat iki taraftan birinin netice-i talebinden vazgeçmesidir. Aynı Yasa'nın 93. maddesi gereğince feragat beyanı dilekçe ile veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. Feragat, dava edilen haktan vazgeçmedir. Kural olarak haktan vazgeçildikten sonra aynı konuda yeniden dava açılması mümkün değildir.

Davadan feragat etmenin sonucu bu nedenle çok önemli olduğundan davacının gerçek amacının dava edilen haktan feragat olması gerekir. Yine HUMK'nın 95. maddesi hükmünce feragat ve kabul kesin hükmün hukuki neticelerini doğuracağından feragat edenin, feragattan dönmesi mümkün değildir.

Ancak feragat eden kişi hata, hile veya ikrâh nedeniyle feragatin feshi için dava açabileceği gibi, ayrı bir dava açmayıp feragatin geçersizliğini ileri sürerek feragat ettiği davayı yeniden açabilir. Böyle bir davada ön sorun olarak feragatin hata, hile veya ikrâh nedeniyle geçersiz olup olmadığı incelenir (Prof.Dr. Baki Kuru Hukuk Muhakameleri Usulü 6. Baskı Cilt 4, Sayfa 3646 vd. ile Yargıtay 14. Hukuk Dairesi'nin 2002/9403 Esas, 2003/143 Karar sayılı ilâmı).

Somut olayda alt yüklenici davacı kooperatif, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/94 Esas sayılı dosyasında yüklenici şirket ile arsa sahibi kooperatif aleyhine aynı sözleşmeye dayalı 58 bağımsız bölümle ilgili tapu iptâli ve tescil davası açmıştır.

Bu davanın devamı sırasında davacı alt yüklenici kooperatif ile davalı yüklenici şirket arasında yapılan sulh görüşmeleri sonucunda düzenlenen 05.01.2009 tarihli Sulh ve Temlik Sözleşmesiyle yüklenici şirketin protokolün “3.a” bendinde belirtilen dairelerin temlikini davacı kooperatife vereceği, davacının ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/94 Esas sayılı dosyasındaki davayı geri çekeceği ve bu işlemi en geç 07.01.2009 tarihine kadar yapıp taraflara bildireceği, yapmadığı ve geciktirdiği takdirde temlikin geçersiz olacağı, aynı maddenin “b” bendinde de tarafların geçmiş sözleşme ve yazışmalardaki karşılıklı taahhütleri yerine getirecekleri, davacı kooperatifin yükümlülüklerini yerine getirdiği oranda tapuya hak kazanacağı ve böylece sözleşmede zikredilen 27 adet daireden geri kalan 31 dairenin tapusunun da yüklenici şirket tarafından peyder pey davacı kooperatife verileceği, davalı şirketin,

davacı kooperatifin ödemeler yapmaya başlaması ile üçüncü kişilere satışı yapılmış olan daireleri geri satın alarak davacı kooperatife vereceği, böylece C ve D blok imalâtından kalan 462.000,00 TL ile B blok imalâtından doğacak ödemeler yapıldıktan sonra 58 adet dairenin bedeli ödenmiş ve tapusunun hakedilmiş olacağı kararlaştırılmıştır. Davacı kooperatif ile davalı yüklenici şirketin bu protokol altındaki imza ve içeriğine itirazları bulunmamaktadır.

Davacı alt yüklenici kooperatif Sulh ve Temlik Sözleşmesinden sonra ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/94 Esas sayılı dosyasına verdiği 07.01.2009 tarihli dilekçesi ile davadan feragat etmiş, 11.01.2009 tarihli duruşmada feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiş ve verilen karar temyiz edilmeksizin kesinleşmiştir. Davacı alt yüklenici kooperatif eldeki davada, ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/94 Esas sayılı dosyasındaki davadan sözkonusu temlik sözleşmesine dayalı olarak feragat ettiklerini, bu protokoldeki edimlerini yerine getirdikleri halde yüklenici şirketin taahhüt ettiği edimlerini

yerine getirmediğini ileri sürerek protokolde belirtilen 31 bağımsız bölümle ilgili olarak tapu iptâli ve tescil talep etmiştir. Açılan ikinci tescil davasında alt yüklenici kooperatif tarafından önceki feragatın protokol gereği yapıldığı ve davalı yüklenici şirketin taahhüdünü yerine getirmediği ileri sürüldüğünden bu davadaki talebin içinde feragatın hata-hile sebebiyle geçersizliği isteği de bulunmaktadır. 07.01.2009 feragat tarihine göre ikinci tapu iptâli ve tescil davası olayda uygulanması gereken Borçlar Kanunu'nun 31. maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süresi içinde ve 15.07.2009 tarihinde açılmıştır.

Bu durumda olayda kesin hükmün varlığı sözkonusu olmadığından mahkemece hata ve hile dahil işin esası incelenip taraf delilleri toplandıktan sonra değerlendirilmek suretiyle sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken yanlış değerlendirme sonucu asıl ve birleşen 2010/172 Esas sayılı davaların kesin hükümden reddi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.