Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2012/3897 K.2012/6616

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl ve birleşen dava davacı yüklenici şirket tarafından davalı iş sahibi şirket aleyhine açılmış olup asıl davada banka teminat mektubunun iadesi, feshin geçersizliğinin tespiti, ek süre verilerek işe devam ettirilmek suretiyle muarazanın meni, birleşen davada ise verilecek ek sürenin cezasız olduğunun tespiti ile hakedişten yapılan kesintilerin tahsili istenmiştir.

Mahkemece dava ve birleşen davanın kabulüne dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizin 24.03.2010 gün 2009/1598 E-2010/1671 K. sayılı ilamı ile bozulmuş, davacı vekilinin karar düzeltme talebi de Dairemizin 25.11.2010 gün 2010/3977 E.-2010/6436 K. sayılı ilamıyla reddedilmiştir.

Bozmadan sonra yapılan 03.05.2011 tarihli ilk oturuma davacı vekili olarak Av.... katılmış, 29.09.2011 tarihli ikinci oturuma ise taraf vekillerinden gelen olmamış, geçerli mazeret de bildirilmemiş, bu nedenle mahkemece dava ve birleşen davanın HUMK’nın 409. maddesi uyarınca yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir. Üç aylık yasal süre içinde yenileme talebinde bulunulmadığından bu defa mahkemenin 30.12.2011 gün 2010/1084 E.-2011/904 K.sayılı kararıyla 6100 sayılı HMK’nın 150. maddesi uyarınca davanın ve birleşen davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili Av.... mahkemeye 20.01.2012 günlü dilekçe vererek 29.09.2011 tarihli oturuma doğum yapmış olması nedeniyle katılamadığını, üç aylık yenileme süresini de aynı nedenle kaçırdığını bildirmiş, dosyaların işlemden kaldırılması ve davaların açılmamış sayılması kararlarından dönülerek kaldığı yerden davalara devam olunması suretiyle eski hale getirme talebinde bulunmuştur.

Mahkemenin 26.01.2012 günlü ek kararı ile davacı vekilinin eski hale getirme talebi kabul edilerek davaların işlemden kaldırılmasına ve açılmamış sayılmasına ilişkin kararların geri alınmasına, 29.09.2011 günlü ara kararına göre davaların sürdürülmesine karar verilmiş, verilen ek karar asıl davanın ve birleşen davanın davalısı ... Elektrik A.Ş vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Eski hale getirme, elde olmayan sebeplerle süresinde yapılamayan bir işlemi sonradan yapma imkanı verebilmek için getirilmiş bir müessesedir. Eski hale getirme talebinin kabul edilebilmesi için sürenin arzu ve ihtiyar dışında elde olmayan bir sebeple kaçırılması (6100 sayılı HMK. md. 95/1), süresinde yapılamayan işlemle ulaşılmak istenen aynı sonuca başka bir hukuki yoldan ulaşılamaması (md.95/2), eski hale getirme talebinin engelin kalkmasından itibaren 2 hafta içinde yapılması (md.96/1), en geç nihai karar verilinceye kadar eski hale getirme talebinde bulunulması (md.96/2) gerekir.

Somut olaya bakıldığında; Dosyada mevcut vekaletnameye göre davacı şirketin Av.... ve Av. ... isimli iki vekili bulunmaktadır. İstifa veya azile ilişkin dosyada herhangi bir belge bulunmadığından her iki vekilin görevi de devam etmektedir. Vekillerden birinin doğum yapması ya da hastalanması diğer vekilin duruşmalara katılmasına ya da işlemden kaldırılan dava dosyasını yenilemesine engel teşkil etmemektedir. Kaldı ki rapora göre doğum 26.09.2011 tarihinde olmuş, 3 aylık yenileme süresi 29.12.2011 tarihinde sona ermiştir. Doğumun gerçekleştiği tarih ile yenileme süresinin sona erdiği tarihler dikkate alındığında yenileme süresinin elde olmayan sebeple kaçırıldığından da söz edilemez.

Mahkemece davanın açılmamış sayılmasına dair verilen karar nihai bir karardır. Nihai kararlara karşı temyiz yolu açık olup eski hale getirme talebinde bulunulduğu tarih itibariyle henüz temyiz süresi dolmamıştır. Süresinde yapılamayan işlemle ulaşılmak istenen sonuca, nihai kararın temyiz edilmesi suretiyle ulaşılması mümkün olduğundan eski hale getirme talebinde bulunulamaz. Yargılamadan el çekmiş olan mahkemelerin eski hale getirme yoluyla verdikleri nihai kararı değiştirme ya da ortadan kaldırmaları da usulen mümkün değildir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle somut olayda eski hale getirme koşulları oluşmamıştır. Mahkemece davacı vekilinin eski hale getirme talebinin reddi gerekirken, hak kaybına sebebiyet verilmemesi gerektiğinden bahisle yasal olmayan gerekçelerle talebin kabulü doğru olmamış, ek kararın bozulması gerekmiştir.