Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2013/2274 K.2013/3696

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, 818 Sayılı Borçlar Kanunu’nun 355 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptâli, takibin devamı ve %40 icra inkâr giderimi istemine ilişkindir. Yerel mahkemede görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda gider avansının yatırılmamış olması nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Yasası’nın 114/1-g maddesi uyarınca davacının yatırması gereken gider avansı dava şartlarındandır. Aynı Yasanın 115/1. maddesinde mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Aynı maddenin 2. fıkrasında mahkeme dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir.

Ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebi ile usulden reddeder ve aynı Yasa’nın 120. maddesinde davacı yargılama harçları ile her yıl ...’nca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.

Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması halinde mahkemece bu eksikliğin tamamlanması için davacıya 2 haftalık kesin süre verilir düzenlemesine yer verilmiştir.

Adalet Bakanlığı’nca çıkarılan Hukuk Muhakemeleri Yasası Gider Avansı Tarifesi’nin 3. maddesinde gider avansı, 4. maddesinde gider avansı miktarı, 6. maddesinde zaman bakımından uygulama şekli gösterilmiştir.

Dava konusu olayda, dava 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Yasası’nın yürürlüğe girmesinden önce 10.12.2009 tarihinde açılmış, 14.12.2009 tarihinde tensip tutanağı düzenlenmiştir. 25.01.2012 tarihli oturumda davacı vekilinin mazeretinin son kez kabulüne, yeni duruşma gün ve saatinin UYAP sisteminden öğrenilmesine, davacı tarafa hesaplanacak gider avansını yatırmak üzere 2 haftalık süre tanınmasına karar verilmiş, 07.03.2012 tarihli oturumda gider avansının yatırılmamış olması nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına

karar verilmiştir. Hukuk Muhakemeleri Yasası Gider Avansı Tarifesi’nin 6. maddesi uyarınca bu tarifenin yürürlüğe girmesinden önce açılmış olan davalarda tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla HMK’nın 120. maddesinin 2. fıkrasına göre gider avansının ikmâl ettirilmesi, tarife’nin 3. maddesinde gider avansı, 4. maddesinde gider avansının miktarı belirlenmiştir. Anılan bu yasal ilkeler gider avansıyla ilgili düzenlemeleri içermektedir.

Somut olayda uyuşmazlığa konu dava 1086 Sayılı HUMY zamanında açılmıştır, dilekçelerin teati aşaması geçmiştir. Tahkikat aşamasına geçilmiş bulunmaktadır. Bu aşamada sadece HMK’nın 324. maddesi uyarınca delil avansı istenebilir.

Mahkemece davacı tarafa kesin süre verilerek alınması gereken avansın ne miktarda ve hangi işlere ilişkin olduğu, hangi iş için ne miktar avans yatırılacağı açıkça belirtilmeli, belirtilen sürede ara kararı gereğinin yerine getirilmemesinin sonuçları hatırlatılmalıdır.

Açıklanan olgular gözetilmeksizin, kesin süre de verilmeden davacının gider avansını yatırmadığı gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi isabetli olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.