Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2013/2972 K.2014/2196

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm davacı-birleşen davada davalı U. İnşaat Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. vekili ile davalı-birleşen davada davacı E.. A.. vekili ve fer'i müdahil D.. M.. vekili tarafından temyiz edilmiş davacı-birleşen davalı U. İnşaat Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı U. İnşaat Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. vekili Avukat İ. Ç. ile davalı E.. A.. vekili Avukat R. R. ve fer'i müdahil D.. M.. vekili Avukat P. A. geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl ve birleşen davalar eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkin olup, mahkemece asıl davanın kabulüne, birleşen davaların reddine dair verilen karar, davacı ile davalı E.A.Ş. ve fer’i müdahil D.. M.. tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı E. A.Ş. ile fer’i müdahil D.. M..’nün tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2-Davacı'nın temyiz itirazlarına gelince;

Davacı U. İnş. A.Ş davalı E.A.Ş aleyhine açtığı asıl davada ” II. K.Ç.

Barajı, II. G.İnşaatı” işini 18.10.2000 tarihli sözleşme ile üstlendiğini, işin devamı sırasında 25 hakediş boyunca esas alınan kesin klas tespit tutanaklarına rağmen 26 ve 27 nolu hakedişlerde uygulanan klasların değiştirilerek haksız kesinti yapıldığını belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 5.000,00 TL hakediş alacağının tahsilini talep etmiş, daha sonra talebini ıslah ederek 325.000,00 TL’ye çıkarmış; birleşen Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi 2007/396 Esas sayılı dosyasında açtığı davada ise;

işin tamamlanmasına rağmen davalı E. A.Ş. tarafından geçici kabul ve tasfiye işleminin yapılmadığından bahisle uğradığı müspet zarar kapsamında teminat mektubu komisyonu bedeli, şantiye ve personel masrafları, gelir vergisi stopaj iadesi, ihzarat bedeli karşılığı yine fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 7.939,00 TL’nin tahsilini istemiş, daha sonra bu talebini de ıslah ederek 854.426,00 TL’ye çıkarmıştır.

Davalı iş sahibi E. A.Ş. cevabında işin devamı sırasında kontrol makamı olan D.. M.. teftiş kurulunca görevlendirilen müfettişlerce düzenlenen teftiş raporu sonucunda kurulan komisyon kararı ile yeniden düzenlenen klaslara göre hakedişlerde kesinti yapıldığını, daha önce yapılan ödemelerdeki hatanın teknik raporla düzeltilmesi nedeniyle istihkaklarda kesinti yapıldığını, işin tamamlanmadığını bu nedenle asıl ve birleşen dosyadaki taleplerin kabul edilemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Yargılama sırasında D.. M.., asıl dava ve birleşen 2007/396 Esas sayılı dosyada Davalı E.A.Ş. yanında feri müdahil olarak katılmıştır.

Davalı E.A.Ş. tarafından açılan ve eldeki dava ile birleşen Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2008/313 Esas sayılı dosyasında, yapılan inşaatta dolguda kullanılacak kil malzemede %98 sıkıştırma oranı öngörüldüğü, oysa baraj dolgusunda kilin sıkışma değerleri ile riprapta kullanılan malzemenin özellikleri itibariyle teknik şartnameye uygun olmadığının tespit edildiği belirtilerek uğranılan zarar karşılığı fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 400.000,00 TL’nin yüklenici U. İnş. Ltd. Şti. ile kontrollük görevini yapan D.. M..’nden tahsili talep edilmiştir.

Taraflar arasında 18.10.2000 tarihinde sözleşme düzenlendiği ihtilafsız olup davacı U.İnş. Ltd. Şti. yüklenici, davalı E.. A.. iş sahibidir. İşin kontrollüğünü ise D.. M.. üstlenmiştir. Davaya konu olan 26 nolu hakediş 08.12.2004 onay tarihli olup bu hak edişten 509.734,70 TL ihrazat kesintisi yapılmış, 27 nolu hakediş ise 30.12.2004 tarihinde onaylanmış, 509.734,70 TL ihrazat kesintisi yapılmıştır.

Davacı yüklenici 29.11.2004 tarihli yazısıyla %20,45 oranında keşif artışı talebinde bulunmuş, davalı iş sahibi E.A.Ş. ise keşif artışını kabul etmemiş, 22.08.2005 tarihli yazısı ile geçici kabulün yapılarak tasfiye işlemlerinin yapılmasını kontrol makamı olan DSİ’den talep etmiştir. Bundan sonra DSİ ve yüklenici tarafından 14.11.2005 tarihli durum tespit tutanağı düzenlenmiş, ardından davacı yüklenici 10.03.2006 tarihinde D..

M..’ne hitaben geçici kabul yapılması talebinde bulunmuş, bunun üzerine DSİ tarafından 03.05.2006 tarihinde gönderilen yazı ile iş sahibi davalı E.. A..’ne geçici kabul heyetinin oluşturulması talebinde bulunulmuş ise de, bu talep sonuçsuz kalmıştır.

Taraflar arasındaki yazışmalar da dikkate alındığında işin geçici kabul aşamasına geldiğinin yüklenici tarafından iş sahibine bildirildiği ancak iş sahibi E. A.Ş. tarafından yüklenicinin iş artış talebi kabul edilmeksizin tasfiye kararı alındığı, bu işlemin yazışmalara rağmen yapılamadığı anlaşılmaktadır.

Davalı iş sahibinin işin tasfiyesine yönelik iradesini beyan etmesine rağmen bundan kaçınması doğru olmadığı gibi mahkemece E.A.Ş.’nin özelleştirme aşamasında olmasının mücbir sebep olarak kabul edilmesi de olaya uygun değildir.

Bu nedenle mahkemece yapılması gereken iş, bilirkişilerden alınacak ek rapor ile işin tasfiye hesabının çıkarılarak yüklenicinin 2007/396 Esas sayılı dosyasındaki taleplerinin değerlendirilmesinden ibaret iken eksik inceleme ile talebinin reddi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.