Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2014/1455 K.2014/7120

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup hakedişlerde eksik metraj hesaplanması nedeniyle bakiye iş bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece ıslahla arttırılan miktarda dikkate alınarak davanın kabulüne dair verilen karar davalı vekilince temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş reddi gerekmiştir.

2-Davacıların mirasbırakanı taşeron Mehmet Satış ile davalı yüklenici ..... İnşaat Turizm Enerji San. ve Tic. A.Ş. arasında 21.06.2007 tarihinde düzenlenen sözleşme ile, yüklenicinin Karayolları Genel Müdürlüğü'ne taahhüt ettiği Erzincan-Mercan Yolundaki “Kütür Köprüsü Yapım İşleri”, 01.04.2008 tarihli sözleşme ile de “Kütür Köprüsü ve Cibice Köprüsü İkmâl İnşaatı İşleri” taşeron tarafından üstlenilmiştir.

Bu sözleşmeler uyarınca toplam 7 adet hakediş düzenlenerek taraflarca imzalanmıştır. Davacı taşeron mirasçıları tarafından bu hakedişlere giren imalâtların eksik olduğu ileri sürülerek bakiye hakediş bedeli talep edilmektedir.

21.06.2007 tarihli sözleşmenin 5. maddesinde taşeron tarafından yapılacak her türlü köprü imalâtlarının 01.01.2002 tarihinden sonra ihalesi yapılan işler için düzenlenen Karayolları 2007 yılı müteahhit birim fiyatlarından %40 tenzilatla 01.04.2008 tarihli sözleşmenin 5. maddesinde de; her türlü köprü imalâtlarının 01.01.2002 tarihinden sonra ihalesi yapılan işler için düzenlenen Karayolları 2008 yılı müteahhit birim fiyatlarından %40 tenzilatla yapılacağı kararlaştırılmıştır.

Her iki sözleşme yönünden de yıl içi malzeme fiyat farkları tenzilata dahil değildir. Sözleşmelerde Yapım İşleri Genel Şartnamesi ek olarak kabul edilmediğinden, taraflar arasında düzenlenen bu hakedişlerin yapılan işlerin metrajı ve sözleşmelere aykırı olarak belirlenen birim fiyatları yönünden mutabakat niteliğinde olduğu kabul edilemez.

Eser sözleşmelerinde kural olarak, yüklenici (somut olayda taşeron) işi sözleşme ve ekleri ile fen ve tekniğine uygun olarak tamamlayıp bedeline hak kazandığını kanıtlamak, iş sahibi de (somut olayda yüklenici) hakedilen iş bedelini ödediğini yasal delillerle ispat etmek zorundadır.

Davalı yüklenicinin dava dışı iş sahibi idare ile yaptığı sözleşme ya da sözleşmeler ile üstlendiği işlerin tamamını davacıların murisi taşerona devrettiği ileri sürülüp kanıtlanmadığından dava dışı iş sahibi ile davalı yüklenici arasında düzenlenen kesin hakediş tutanağı ile taraflar arasında düzenlenen 7 adet ara hakediş mukayese edilerek eksik metraj hesaplandığı ve hakedilen bedelden az ödeme yapıldığının kabulü mümkün değildir.

Davacı tarafça, davalı ile birlikte düzenlenen 7 ara hakediş dışında daha fazla metrajda imalât yapıldığı iddiasını ispat zımnında davalı ile dava dışı asıl iş sahibi arasında düzenlenen hakediş ve belgelere de dayanılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmelerde Yapım İşleri Genel Şartnamesi ek olmamakla birlikte Dairemize intikal eden dosyalardan bilindiği üzere, anılan şartname davalı yüklenici ile dava dışı iş sahibi arasında imzalanan sözleşmenin ekleri arasındadır.

Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 28. maddesinde de iş yerlerinde yapılan işlerin bütün ayrıntılarını günü gününe kayıt altına almak için örneklerine göre şantiye günlük defteri röleve ve ataşman defterleri ile bunlarla ilgili belgelerin yüklenici ile birlikte tutulacağı hükmü getirilmiştir.

Bu durumda mahkemece öncelikle dava dışı iş sahibinden davalı yüklenicinin üstlendiği Erzincan – Mercan yolundaki Kütür Köprüsü yapım işleri ile Kütür Köprüsü ve Cibice Köprüsü İkmâl İnşaatı işi ile ilgili Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 28. maddesi gereğince düzenlenmesi zorunlu olan şantiye günlük defteri, röleve ve ataşman defterleri ile bunlarla ilgili belgeler celp edilmelidir.

Bundan sonra yeniden oluşturulacak konusunda uzman teknik bilirkişi kurulundan yapılan işi ispat külfetinin davacılara ait olduğu ilkesi gözönünde tutularak getirtilecek belgeler ve dosya kapsamına göre davacıların murisi taşeron tarafından gerçekleştirilen imalâtların hangi sözleşmeyle ilgili nelerden ibaret ve ne miktarda olduğu ile sözleşmelerde yazılı tarihlerdeki Karayolları Birim Fiyatları ve kararlaştırılan tenzilatlara göre, bedelinin,

davalı yüklenicinin cevap ve bilirkişi raporu ile ek raporuna itiraz dilekçelerinde aynı sözleşmeler nedeniyle davacıların murisi taşerona bazı kalemlerde fazla ödeme yapıldığı savunması itiraz niteliğinde olup karşı dava şeklinde ileri sürülmesine gerek olmadığından bu kalemlerle ilgili fazla ödeme olup olmadığı var ise miktarı hesaplattırılıp bu şekilde tasfiye kesin hesabı çıkartılıp davalının kanıtladığı ödemeler düşüldükten sonra sonucuna uygun bir karar verilmelidir.

Belirtilen hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ve yanlış değerlendirme ile hükmedilen KDV miktarı belirtilmeyerek infazda tereddüt yaratacak şekilde hüküm tesisi ve bunun sonucuna göre eksik harç alınması doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür.