Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2014/1497 K.2015/501

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedeli alacağının tahsili için yapılan ilâmsız icra takibine itirazın iptâli ve takibin devamı istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-20.05.2005 tarihli yanlar arasında imzalanan sözleşmede davacı yüklenici, davalı iş sahibidir. Sözleşme ile davacı yüklenici davalı iş sahibinin vereceği ipliklerle vasfına uygun olarak kumaş üretmeyi taahhüt etmiş, işin miktarı ile teslim tarihleri belirlenmiştir.

Sözleşmenin 5.7 maddesinde karşılıklı olarak belirlenen iplik sevkıyat programına satıcı (somut olayda davalı iş sahibi) firmanın iplik teslim tarihindeki gecikmeler ve iplik kalitesinden kaynaklanan problemler neticesinde müşteriden gelecek reklamasyonlar, ekstra masraf ve gümrükleme masrafları tutarını... firmasına (somut olayda yükleniciye) faturalandıracağı kararlaştırılmıştır.

Davalı iş sahibi yurtdışındaki müşterisinin düzenlediği reklamasyon faturasına dayalı olarak 28.10.2005 tarih 45934 seri nolu 99.735,65 USD karşılığı 159.326,10 TL'lik reklamasyon faturasını davacıya keşide etmiştir.

Dava dışı iş sahibinin müşterisinin Türkiye temsilcisi olan şirketin iş sahibi şirkete gönderdiği 20.10.2005 tarihli yazı içeriğinden yurtdışındaki firmanın davalı iş sahibine 99.735,65 USD'lik reklamasyon faturası düzenlendiği ve sevkıyatlardaki bilgiler ile alınan bilirkişi raporlarına göre 99.735,65 USD'lik reklamasyon fatura bedeli içerisinde davalı iş sahibinin dava dışı müşteriye sevkıyat ve teslimindeki gecikmelerinden kaynaklanan cezaların da bulunduğu anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan üçüncü bilirkişi kurulunun 15.08.2011 tarihli rapor ile 29.03.2013 tarihli ek raporunda, davacı yüklenicinin sözleşmedeki teslim tarihleri ve bu tarihler itibariyle teslimi gereken miktarlara göre, yani yüklenicinin gecikmesi sebebiyle oluşan reklamasyonun (cezai şartın) 48.356,90 USD olduğu hesaplanmıştır.

Aynı bilirkişi kurulu, davacı yüklenicinin toplamdaki 13 günlük gecikme eyleminin dava dışı ... firmasına karşı oluşan ve reklamasyon faturası düzenlenen gecikmeye sebebiyet vermediği, davalı iş sahibinin de eylemi nedeniyle dava dışı firmaya karşı 51 günlük gecikmeli olarak teslim yapmasının etkin olduğu düşüncesiyle 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 44,6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52. maddesi gereğince indirim yapılması gerektiği düşüncesiyle %30 indirim yaparak gecikmeden kaynaklanan cezai şartın 48.356,90 USD X 70/100 = 33.849,83 USD olduğunu hesaplamışlardır.

Mahkemece de dava dışı müşterinin reklamasyon faturasındaki miktardan hesaplanan kısmının yüklenici alacağından mahsup edileceği kabul edilmek suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.

Hükme esas alınan 3. bilirkişi kurulu raporunda, 48.356,90 USD gecikme nedeniyle tazminat, davacı yüklenicinin geciktiği süreler ve miktarlar dikkate alınarak hesaplandığı ve bu halde 99.735,65 USD miktarındaki müşteri reklamasyonundaki diğer kısmın iş sahibinin gecikmesinden kaynaklandığının kabulünde zorunluluk bulunduğundan sadece yüklenicinin gecikmesi sonucu oluşan ve hesaplanan reklamasyondan ayrıca iş sahibinin kusuru olduğu düşüncesi ile hakkaniyet indirimi yapılması mümkün değildir.

Bu durumda mahkemece hükme esas alınan raporu veren bilirkişi kurulundan alınacak ek rapor ile yüklenici alacağından dava dışı müşteri firmanın reklamasyon faturasından yükleniciye yansıtılması gerektiği hesaplanan 48.356,90 USD düşülerek diğer hakedilen alacak, ödeme ve indirilmesi gereken miktarlar da dikkate alınarak varsa yüklenici alacağı hesaplatılıp sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken bu husus üzerinde durulmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozulması uygun bulunmuştur.