Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2014/1626 K.2015/277

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının kalan tutarının tahsili istemiyle açılmıştır. Davalı, usulüne ilişkin sözleşmesi bulunmadığı gibi davalının herhangi bir iş yapmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davada, bir adet vakumlu yol süpürge aracının 30.02.2009 tarihli sözleşme uyarınca imâl edilerek davalıya teslim edildiğini, 01.05.2009 tarihli faturayla istenilen 25.960,00 TL iş bedelinin ödenmediği gibi, 17.07.2009 tarihli davalı belediye başkanlığının gönderdiği yazı ile istenilen ...plaka numaralı araca monteli çöp süpürme makinasının bakım ve onarım işlerinin yapıldığı halde 04.12.2009 günlü fatura ile belirlenen 11.881,00 TL bedelinin ödenmediği belirtilerek tahsiline karar verilmesi istenmiştir.

Davalı ise iddia olunan aracın belediyeye teslim edilmediğini, onarım ve bakım işlerinin de yapılmadığını kaldı ki dava konusu edilen sözleşmeyi imzalayan belediye başkanı hakkında da ceza davası açıldığını, bekletici mesele yapılması gerektiğini bildirmiştir. Gerçekten davalı belediye kamu kurumu olup tüm ihale ve satın alma işlemlerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerince yapılması zorunludur.

Davacıyla anılan Yasa hükümlerine uyulmadan sözleşme yapıldığı anlaşılmaktadır. Ceza davasında belediye başkanının usulüne uygun ihale yapmadan belediyeyi zarara uğratacak şekilde davacıya ödeme yaptığından bahisle hakkında dava açılmış, yargılama sırasında hükmün açıklanmasının ertelenmesine karar verilmiştir. Davacı yüklenici ceza davasında yer almadığından bekletici mesele yapılmasına gerek görülmemiştir.

Mahkemece ödemeler konusunda hukukçu bilirkişi ... Bilirkişi ve ... Denetçisi raporlarıyla davanın kabulüne karar verilmiştir. Usulüne uygun sözleşme yapılmamakla birlikte davacının gerçekleştirdiği ve davalının yararına bir imalât var ise yapılan imalât bedeli sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı mülga Borçlar Yasası'nın 413. maddesince vekâletsiz iş görme hükümlerine göre davacıya ödenmelidir.

Ancak yapılan imalât uzman bilirkişi incelemesini gerektirdiğinden öncelikle sözleşmeye ve faturalara konu araç üzerinde makine mühendisi bilirkişisiyle keşif yapılmalı, varsa davalı yararına imalâtın yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarıyla bedeli hesaplattırılmalı, bundan davalının kanıtlayabildiği ödeme tutarıyla, yine gerektiğinde uzman bilirkişiden rapor alınarak ödemeler hesaplatılıp mahsup edildikten sonra sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.

O halde mahkemece yapılması gereken iş, HMK'nın 266 ve devamı maddeleri uyarınca makine mühendisi ve mali müşavir bilirkişi kuruluyla az yukarıda değinildiği üzere incelemeyle rapor alınarak ve sonucuna göre hüküm kurmaktan ibarettir. Bu hususlar üzerinde durulmadan yetersiz incelemeyle hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olmuş, kararın bozulması gerekmiştir.