Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2014/7038 K.2015/2807

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Uyuşmazlık eser sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanmakta olup davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.

Davacı; davalı ile aralarında sözlü olarak kurulan eser sözleşmesiyle davalı kooperatife ait inşaatta sıva işlerini yaptığını, davalının da işin bedeline karşılık; alacaklısı ..., borçlusu ... olan 17.11.2004 düzenleme tarihli 25.02.2005 vadeli 1.800,00 TL bedelli, 17.11.2004 düzenleme tarihli 25.03.2005 vadeli 1.500,00 TL bedelli iki adet bono verdiğini, bonoların vadesinde ödenmemesi üzerine davalı aleyhinde 10.10.2005 tarihinde ....4.

İcra Müdürlüğü'nün 2005/2456 nolu dosyasında girişilen icra takibinin haciz masrafları karşılanamadığından işlemden kaldırıldığını, takibin 28.02.2013 tarihinde 2013/846 sayılı dosya ile yenilendiğini, davalının talebiyle, ....İcra Hakimliği'nin 213/220 Esas sayılı dosyasında 23.05.2013 tarihinde verilen kararla bonoların zamanaşımı nedeniyle kambiyo senedi vasfını yitirdikleri gerekçesiyle yapılan icra takibinin iptâl edildiğini belirterek tahsil edilemeyen 3.300,00 TL iş bedelinin 25.03.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili süresinde verdiği cevap dilekçesinde, senetlerin ve alacağın zamanaşımına uğradığını, derdestlik nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece davacının davalıya taşeron olarak yaptığı sıva işinden kaynaklanan senet bedellerini alamadığı sonucuna varılmakla açılan davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosya kapsamına getirtilen takip dosyası ve icra mahkemesi dosyası içeriğine göre dava konusu alacağın dayanağı bonoların taraflar arasında düzenlendiği, davalının akdî ilişkiye ve senetlerdeki imzalara itiraz etmediği, zamanaşımı def'inde bulunduğu,

25.02.2005 ve 25.03.2005 vadeli iki adet bonoya dayalı olarak 10.10.2005 tarihinde yapılan icra takibinde son işlemin 15.03.2007 tarihinde yapılmasından sonra takibin alacaklı davacı tarafından uzunca bir süre takipsiz bırakıldıktan sonra 28.02.2013 tarihinde yenilenmesi üzerine davalı borçlunun talebiyle ....İcra Hakimliği'nce kesin olarak iptâline karar verildiği görülmektedir.HMK'nın 33. (HUMK 76) maddeye göre hakim Türk Hukuku'nu re'sen uygular.

Dava sebep ve delillerini maddi olguları açıklamak taraflara, bunların nitelendirilmesi ve uygulanacak kanun maddelerini tespit etmek hakime ait bir görevdir.

Davalı tarafça verilen bonoların zamanaşımı nedeniyle kambiyo senedi vasfını yitirdikleri ve icra takibinin kesin olarak iptâl edildiği çekişmesizdir. O halde taraflar arasındaki uyuşmazlığın temel borç ilişkisine göre zaman bakımından uygulanması gereken 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 644. maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir.

Zamanaşımına uğramış kambiyo senetlerinde lehtara temel borç ilişkisi çerçevesinde TTK'nın 644. maddesi ile ayrıca sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre bir ek süre tanınmıştır. Yargıtay uygulamasında bu ek süre vadeden itibaren 3 yıllık sürenin sonu veya zamanaşımının herhangi bir sebeple kesilmesi halinde yeniden işleyecek üç yıllık sürenin sona erme tarihinden başlayarak zaman bakımından uygulaması gereken 818 sayılı BK'nın 66. maddesine göre 1 yıl olarak kabul edilmektedir.

Diğer bakımdan uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklandığından sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı mülga BK'nın 126/4. maddesinde düzenlenen 5 yıllık zamanaşımı süresinin de gözetilmesi gerekir. Anılan Yasa'nın 133/2. madde hükmünce zamanaşımı süresi takip yapılmakla kat edilmiştir. Ancak icra takibindeki son işlemin yapıldığı 15.03.2007 tarihiyle 28.02.2013 tarihinde yapılan yenileme işlemi arasında sürelerin fazlasıyla geçmiş ve alacak zamanaşımına uğramış olduğu halde mahkemece davanın zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar vermek gerekirken aksine düşünceyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, bu nedenle hükmün davalı yararına bozulması gerekmiştir.