Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2015/3207 K.2016/1881

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, fiyat farkı alacağının tahsili istemine ilişkin olup, mahkemenin davanın kısmen kabulüne dair kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince;

Davacı, taraflar arasında konusu "....ı" işi olan eser sözleşmesi olduğunu, işin tamamlanıp teslim edildiğini, öncesinde davalıdan kaynaklanan nedenlerle süre uzatımı verildiği halde fiyat farkının ödenmediğini belirterek 26.345,71 TL fiyat farkı alacağının 28/12/2013 olan hakediş raporu tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiş, davalı işin gecikmesinde idareye atfedilebilecek bir kusur bulunmadığını, fiyat farkı için şartların doğmadığını, davacı tarafça ihtirâzi kayıt ileri sürülmeden hakediş raporunun imzalandığını belirterek davanın reddini savunmuş,

mahkemece bilirkişi raporu alınmak suretiyle 18.359,07 TL'nin hakediş tarihi olan 28/12/2013 tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faiziyle tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, TBK 470 vd. maddelerde düzenlenen ve konusu Prestij Kaplama Yol Yapılması işi olan eser sözleşmesine dayalı olarak açılmış alacak davasıdır. Davacı yüklenici davalı idare iş sahibidir.

.. .. .. Yolu Caddesinde .. .. .. Yapılması işine ilişkin olarak yanlar arasında 1.873.000,00 TL + KDV götürü bedelli 06.05.2013 tarihli sözleşme imzalanmış ve bu sözleşmenin 8.2.1-1 maddesi ile Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ) ek olarak kabul edilmiştir.

Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 39/4-e maddesinde; yüklenicinin geçici hakedişlere itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerekçeleri idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunu “idareye verilen ... tarihli dilekçemde yazılı itirazi kayıtla” cümlesini yazarak imzalaması gerektiği, eğer yüklenicinin hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar,

yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorunda olduğu, yüklenicinin itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul edilmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Bu kural Şartnamenin 40/9. madde yollamasıyla kesin hakedişe itiraz yönünden de uygulanır.

Şartnamenin bu kuralları sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 6100 Sayılı HMK'nın 193. maddesi uyarınca delil sözleşmesi niteliğinde olup tarafları bağladığı gibi mahkemece de re'sen dikkate alınması gerekir. Bu hüküm uyarınca hakedişlere şartnamede belirtilen şekilde itiraz edilmediği takdirde yüklenicinin o hakedişe bağlı hakları düşer.

Yüklenicinin alacak talebi halinde delil sözleşmesi niteliğindeki bu şartname hükümleri gözetilerek değerlendirme yapılmalı araştırma da bu değerlendirmenin yapılmasını sağlayabilecek nitelikte olmalıdır.

Eser sözleşmesi nedeniyle alacağa ilişkin faiz talebi yönünden ise; muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer (TBK 117. madde). Daha önce ihtar çekilerek temerrüde düşürülmeyen borçlunun temerrüdü takip veya dava tarihinde gerçekleşir. Davacı, dava tarihinden önceki bir tarihten faiz uygulanmasını istediğinden davalının temerrüde düşürüldüğü tarihin belirlenmesi gerekir.

Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde.

28.12.2013 tarihli kesin hakediş raporunda yüklenicinin ihtirâzi kaydı bulunmakta ise de söz konusu hakediş raporunda fiyat farkı verilmiş olup yüklenicinin tutanağı imzalamasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, davalı iş sahibi yetkililerince hakediş raporunda düzeltme yapılarak çizildiğinden, sözleşmenin 8.2.1-1 maddesine göre eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 40. madde 9. fıkrası delaletiyle uygulanacak olan 39/4-e maddeye göre ödendiği tarihten başlamak üzere en geç 10 gün içinde itirazlarını iş sahibine bildirebileceğinden;

mahkemece davalı iş sahibinden kesin hakedişle ilgili ödeme belgeleri ve varsa itiraz dilekçesinin getirtilip, davacı yüklenicinin süresi içinde itirazı varsa, davanın şimdiki gibi kabulüne karar verilmesi; faiz başlangıç tarihi yönünden ise ve davadan önce temerrüt ihtarı bulunup bulunmadığı varsa temerrüt tarihi araştırılıp varsa davadan önce temerrüdün gerçekleştiği tarihten yoksa dava tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmesi;

itiraz dilekçesi bulunmaması halinde ise kesin hakediş olduğu gibi kesinleşmiş olacağından davanın reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanlış değerlendirmeyle davanın kısmen kabulü doğru olmadığından hükmün davalı yararına bozulması gerekmiştir.