Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2015/3845 K.2015/4851

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, iş bedeli olarak verilen senedin ödenmesine rağmen haksız şekilde icra takibine konulması nedeniyle menfi tespit istemine ilişkin olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karar davacı tarafça temyiz edilmiştir.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 16. maddesince değer ölçüsüne göre harca tâbi işlemlerde 1. sayılı tarifede yazılı değerlerin esas alınacağı, 21. maddesinde yargı harçlarının 1. sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınacağı, 28-a maddesinde karar ve ilâm harçlarının 1/4'ünün peşin ödeneceği belirtilmiştir. Yine aynı Yasa'nın 32. maddesinde yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı emredici hükmü getirilmiştir.

Dava dilekçesinde harca esas değer 1.000,00 TL gösterilmekle birlikte 8.000,00 TL bedelli senetten dolayı borçlu olunmadığının tespiti istenmiş, 1.000,00 TL üzerinden peşin nispi harç ile başvurma harcı alınmış, talep edilen miktara göre Harçlar Kanunu'nun 30. maddesine göre harcın tamamlanması için süre verilmeksizin yargılamaya devam edilerek dava sonuçlandırılmıştır. Harçlar Yasası'ndaki düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olduğundan görevi gereği mahkemelerce kendiliğinden gözönünde tutulacağı gibi temyiz aşamasında Yargıtay'ca da re'sen dikkate alınır.

Bu durumda davada 8.000,00 TL borçlu olunmadığının tespiti talep edilmesine rağmen 1.000,00 TL değer üzerinden peşin nispi harç ile maktu başvurma harcı alındığından, mahkemece Harçlar Kanunu'nun 28-a maddesi gereğince tahsili talep edilen toplam alacak miktarı üzerinden alınması gereken 1/4 peşin nispi ilâm harcı ile maktu başvurma harcı hesaplanıp bundan peşin yatırılan başvurma ve ilâm harcı düşüldükten sonra eksik yatırılan harç miktarı tespit edilip Harçlar Kanunu'nun 30, 32. maddeleri gereğince davacıya noksan harç tamamlamak üzere bir sonraki duruşmaya kadar süre verilerek, tamamlanması halinde yargılamaya devam edilmesi,

ikmâl edilmemesi durumunda 30. maddenin son cümlesi uyarınca işlem yapılması gerekirken bu husus gözden kaçırılarak Harçlar Yasası'nın 32. maddesine aykırı olarak yargılamaya devamla davanın sonuçlandırılması doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.