Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2015/5603 K.2015/6557

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat geldi. Davalı vekili gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesi ilişkisi nedeniyle verildiği ileri sürülen iş bedelinin işin tamamlanıp teslim edilmemesi sebebiyle istirdadı için yapılan ilâmsız icra takibine itirazın iptâli ve takibin devamı istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı tarafça davalı aleyhine İcra Müdürlüğü'nün 2012/ esas sayılı dosyasında 100.000,00 TL asıl alacak 25.850,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 125.850,00 TL alacağın tahsili için ilâmsız icra takibi yapılmış, davalı borçlunun süresinde verdiği 08.10.2012 tarihli dilekçesi ile icra dairesinin yetkisi ve borca itirazı üzerine icra müdürlüğünce 19.10.2012 tarihinde takip durdurulmuştur.

Davacı, Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/ esasında durdurulan takiple ilgili davalı aleyhine itirazın iptâli davası açmış, davalı vekilince cevap dilekçesinde icra dairesi ve mahkemenin yetkisine itiraz edilmesi üzerine Asliye Hukuk Mahkemesi'nce 2012/ esas 2013/ karar sayılı kararla icra dairesinin yetkisine itiraz incelenmeksizin mahkemenin yetkisizliğine, dosyanın yetkili Bursa Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, bu kararın temyiz edilmeksizin kesinleşmesi üzerine dosyanın tevzi edildiği Asliye Hukuk Mahkemesi'nce işin esası incelenerek temyize konu edilen karar verilmiştir.

İİK'nın 50/1. maddesi hükmünce takibe esas olan akdin yapıldığı yer icra dairesi takipte yetkili olduğu gibi takip tarihinin 01.11.2011'den önce olması halinde 1086 sayılı HUMK'daki bu tarihten sonra olması halinde 6100 sayılı HMK'daki yetkiye dair hükümleri kıyasen uygulanacaktır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunu'nun 20.03.2002 gün 2001/13-241 Esas 2002/208 karar 28.03.2001 gün 2001/19-267 esas, 2001/311 karar sayılı, 15. Hukuk Dairesi'nin 20.04.2007 gün 2007/572 esas, 2719 karar sayılı ilâmları ve kararlılık kazanmış uygulamasına göre mahkemenin yetkisine yönelik bir itirazı olmasa dahi itirazın iptâli davasına bakan mahkemenin öncelikle takip dosyasında icra dairesinin yetkisine yapılan itirazı incelemesi gerekir.

İtirazın iptâli davasının görülebilmesi, geçerli bir icra takibinin varlığına bağlıdır. Ortada geçerli bir takip yoksa itirazın iptâli davasının görülebilmesi usulen mümkün değildir. Icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın incelenmesi sonucunda mahkeme kendisinin de yetkili olup olmadığına belirleyecektir. İcra dairesinin yetkisine itiraz halinde bu itiraz usulünce incelenip sonuçlandırılmadığı sürece geçerli bir icra takibinin varlığından söz edilemez.

O halde mahkemece icra dairesinin yetkisine de itiraz edildiği durumlarda öncelikle bu itiraz incelenerek sonuçlandırılmalıdır.

Somut olayda İcra Müdürlüğü'nün 2012/ sayılı dosyasında yapılan ilâmsız icra takibine borçlu tarafından yetki yönünden de itiraz edildiğinden takip icra müdürlüğünce durdurulmuştur. İİK'nın 50/II. maddesi gereğince talep üzerine icra hakimliğince yetki itirazı incelenip kaldırılmamıştır. İtirazın iptâli davasının ilk açıldığı Asliye Hukuk Mahkemesince de icra dariesinin yetkisine yapılan itiraz incelenmeksizin mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir. İncelenmediğinden Asliye Hukuk Mahkemesinin bu kararı yetkisine itiraz edilen İcra Müdürlüğünü takipte yetkili hale getirmez.

Bu durumda mahkemece taraflara delilleri ibraz ettirilip sözleşmesinin niteliği belirlenerek, buna göre İcra Müdürlüğünün takipte yetkili olup olmadığı İİK'nın 50. maddesi hükmüne göre değerlendirildikten sonra yetkili ise işin esası hakkında karar verilmesi, yetkisiz kabul edilir ise yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip bulunmaması sebebi ile davanın reddine karar verilmesi gerekirken eksik incleme ile davanın kısmen kabulü doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür.