Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2016/1156 K.2016/2126

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davalı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde taraf vekilleri gelmediler. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan sonra eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Uyuşmazlık, menfi tespit talebine ilişkin olup, mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir. Davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Taraflar arasında imzalanan 06.05.2008 tarihli sözleşme ile davalı yüklenicinin 1. ve 2. kat sathı kaplama işini üstlendiği anlaşılmaktadır. Davalı yüklenici tarafından davacı iş sahibi aleyhine bakiye iş bedelinin tahsili talebiyle ....

İcra Müdürlüğü'nün 2009/6786 Esas sayılı icra dosyasıyla 182.389,00 TL asıl alacak ve 48.167,56 TL faiz olmak üzere toplam 230.556,56 TL üzerinden 15.07.2009 tarihinde ilâmsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği üzerine yasal süre içinde borçlu iş sahibi tarafından icra dairesinin yetkisine ve hesaplanan faiz ve faiz oranına itiraz edildiği, icra müdürlüğü tarafından 04.08.2009 tarihinde yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili ...

İcra Dairesi'ne gönderilmesine karar verildiği, alacaklı yüklenicinin gönderme talebi sonrasında icra dosyasının yetkili ...

İcra Dairesi'ne gönderildiği, yetkili icra dairesi tarafından aynı içerikli ödeme emrinin 20.01.2011 tarihinde borçlu iş sahibine tebliğ edildiği, borçlu tarafından 25.01.2011 tarihinde verilen dilekçe ile takibe konu borcun 71.443,46 TL'lik kısmına takipten önce ödenmiş olması nedeniyle itiraz edildiği, aynı tarihte icra dairesi tarafından takibin 71.443,46 TL üzerinden ve faiz oranı bakımından durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Menfi tespit davası borcun ödenmesinden önce açılır. Borç ödendikten sonra menfi tespit davası açılmasında borçlunun hukuki yararı bulunmadığından menfi tespit davası borcun ödenmesinden sonra açılamaz. Borç ödendikten sonra açılacak dava istirdat davası olup bu davanın da İİK'nın 72/VII. maddesi uyarınca borcun ödendiği tarihten itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılması gerekir.

Menfi tespit davasının istirdat davasına dönüşmesi ve davaya istirdat davası olarak devam edilmesi İİK'nın 72/VI. maddesinde düzenlenmiş olup, bu madde hükmüne göre borçlu, açtığı menfi tespit davasında ihtiyatı tedbir kararı almamış veya verilen ihtiyati tedbir kararının herhangi bir sebeple kaldırılmış olması sebebiyle dava konusu borcu ödemek zorunda kalmış olursa menfi tespit davası Yasa gereği kendiliğinden istirdat davasına dönüşür ve davaya istirdat davası olarak devam edilir. Bu durumda İİK'nın 72/VII. maddesindeki 1 yıllık hak düşürücü süre de uygulanmaz.

Yukarıda açıklandığı üzere takip konusu borcun itiraza konu 71.443,46 TL'lik kısmının davacı ... tarafından 23.09.2010 tarihinde ödendiği, eldeki davanın ise borcun icra dosyasına ödenmesinden sonra 02.02.2011 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır. Borcun ödenmesi dava tarihinden sonra olmadığından davanın kendiliğinden istirdat davasına dönüşmesi ve davaya istirdat davası olarak devam edilmesi mümkün değildir. Borcun ödenmesinden sonra menfi tespit davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığından ve hukuki yarar dava şartı olduğundan mahkemece davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddi gerekirken, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.