Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2016/4056 K.2017/3152

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili içi başlatılan takibe vaki itirazın iptâline ilişkin olup, mahkemece davanın reddine dair verilen hüküm, davacı vekilince temyiz olunmuştur.

Davacı vekili, dava ve cevaba cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin davalı şirkete ait işletmesinde çelik ve raf işlerini yapmış olduğunu, işlerin bitmesi üzerine 24.01.2013 tarihinde fatura düzenlendiğini, şirket yetkilisi ile yapılan görüşmede bir miktar ödeme gönderdik, bakiyeyi de göndereceğiz şeklindeki taahhütlerine güvenerek davalı şirkete ibraname verildiğini, yazı üzerinden 20 gün geçtikten sonra davalı şirket tarafından ödeme yapılmış olduğunu, cari hesap bakiyesinin ödenmediğini ileri sürerek başlatılan takibe vaki itirazın iptâlini talep etmiştir.

Davalı vekili davanın ibraname nedeniyle reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, ibraname gözetilerek ve davacı şirketin 2014 yılı defterlerini sunmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu uyuşmazlık konusu değildir. Davacı yüklenici tarafından imalatın teslim edildiği de uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık eser bedelinin ödenip ödenmediği konusunda toplanmaktadır.

Davacı yüklenici tarafından iş bedelinin bir kısmı ödenmediğinden bahisle takip başlatılmıştır. Davalı taraf ibraname niteliğindeki belgeyi ibraz ederek ödeme savunmasında bulunmuştur. Mahkemece de, 24.01.2013 tarihli bu belge nazara alınarak ve 2014 yılına ait defterler sunulmadığından bahisle istem reddolunmuştur.

Kural olarak, 24.01.2013 tarihli belgenin ibraname niteliğinde olduğu doğrudur. Ne varki, davacı bu belgeden sonra da ödemeler bulunduğunu, bu belgenin istem üzerine verildiğini iddia etmiş, davalı taraf ise, bu tarihten sonraki ödemelerle ilgili açıklayıcı bir beyaynda bulunmamış ve bu nitelikteki bir ödemenin başka bir hukuki ilişkiden kaynaklandığını da savunmamıştır. Mahkemece alınan bilirkişi raporlarında, 24.01.2013 tarihinden sonra yapılan

ödemenin ne miktar olduğu ve hangi tarihte yapıldığı açıklığa kavuşturulmamıştır. 6100 sayılı HMK'nın 31. maddesi uyarınca, "Hakimin davayı aydınlatma görevi" uyarınca bu hususun saptanması zorunludur. Gerçekten böyle bir ödeme var ise, ispat külfeti yer değiştirir ve ödeme savunmasının davalı tarafından kanıtlanması gerekir.

Öte yandan davacı taraf cari hesap ilişkisine ve faturaya dayandığına göre inceleme ve araştırmanın takip tarihi itibariyle yapılması zorunludur. Sadece ödeme hususu her aşamada ileri sürülebileceğinden bu yönden 2014 defterleri delil olarak önemlidir.

Ayrıca, İİK'nın 67/II. maddesi uyarınca davacının kötüniyet tazminatına hükmedilebilmesi için kötüniyetinin kanıtlanması zorunludur. Davacının kötüniyetli olduğu da ispatlanamamıştır.

Bu nedenlerle mahkemece yapılacak iş, 24.01.2013 tarihinden sonraki ödemelerle ilgili olarak taraf beyanları da alınarak, uyuşmazlık halinde gerektiğinde yeniden seçilecek bilirkişiden defterler üzerinde inceleme yapılarak 24.01.2013 tarihinden sonra yapılan ödeme saptandığı taktirde ispat külfetinin yer değiştirerek davalı tarafta olduğu gözetilmeli ve ödenmeyen miktar yönünden itirazın iptâline karar verilmeli, davacının icra inkâr tazminatı istemi reddedilmeli, aksi halde, yani ödeme savunması kanıtlandığı taktirde şimdiki gibi dava reddolunmalı ve kötüniyet iddiası kanıtlanamadığından kötüniyet tazminatı istemi de reddedilmelidir.

Eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.