Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2016/5976 K.2018/1545

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, sözleşmenin davalı tarafça feshi nedeniyle cari hesap alacağı, stok bedeli ve fesih sebebiyle oluşan klişe zararından doğan alacaklarının tahsili istemine ilişkindir. Islahla artırılan miktar da dikkate alınarak davanın kabulune dair verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Taraflar arasında 01.07.2004 tarihinde özel markalı ürün üretim sözleşmesi imzalanmıştır. Davacı yüklenici davalı iş sahibidir. Davalı iş sahibinin cari hesap alacağı, stok ve klişe bedellerini ödememesi iddiası ile davacı, 25.10.2013 gün 4556 yevmiye nolu ihtarnameyi ... 55. Noterliği'nden keşide etmiş, verilen sürede ödenmeyince sözleşmeyi feshederek eldeki davayı açmıştır. Dosyadaki delil ve belgeler, bilirkişi raporları, defter kayıtları, sözleşme hükümlerine göre davacının iş bedelinden dolayı alacaklı olup, alacağın muaccel olduğu ve ihtara rağmen ödenmediğinden temerrüde düştüğü ve sözleşmeden dönmede davacının haklı olduğu anlaşılmaktadır. Sözleşmeden dönme-fesih halinde yüklenici gerçekleştirdiği iş ve imalât bedeli ve haklı olduğundan menfi zararlarını isteyebilecektir.

Talep edilen klişe bedeli davalı şirketin yaptırdığı özel ürünlerin paketlenmesi ve markalanması için yaptırılmış olduğu ve menfi zarar kapsamında kaldığından davacı yüklenici menfi zarar kapsamında klişe bedelini isteyebilir ise de; davalı tarafça bu talep kabul edilmemiş ve faturalara karşı çıkılmıştır.

Yapıldığı ve fesih nedeniyle elde kalıp kullanılmayan klişeler üzerinde uzmanı olan teknik bilirkişiye inceleme yaptırılarak klişe bedelinden istenebilecek alacak miktarı hesaplattırılmamış, konusunun uzmanı olmayan mali müşavir bilirkişisinin raporu, fatura içerikleri kesinleşmemiş olmasına rağmen bu istem konusunda yeterli olmamıştır.

Yine yanlar arasında sözleşmenin 9. maddesinin birinci fıkrası son cümlesinde ürünlere ilişkin risk ve mülkiyetin, ürünlerin ...'ya (davalı iş sahibine) ilgili depolarda teslimi ile geçeceği kararlaştırılmış ve aynı maddenin ikinci fıkrasında sözleşme bitiminde ve sözleşmenin yenilenmesi veya feshi durmunda...'nın sipariş etmiş olduğu mamülleri, sipariş şartlarına uygun olarak almayı, teslim aldığı ürünlere ait ödemeleri teslimat ve faturaları daha önce anılan vade koşullarına göre yapmayı taahhüt etmiştir.

Mahkemece alınan 1. bilirkişi raporu mali müşavir-muhasebe finans uzmanı tarafından hazırlanmıştır.

Seçilen bilirkişi 11.11.2015 tarihli itiraz üzerine alınan ek raporunda, stok maliyetinin hesaplama yönteminin tesbitinin tamamen geriye doğru inceleme ve hareketli envanter denetimi gerektirdiği ve bu uygulamanın bilirkişilik görevi dışında kaldığı, bu sebeple sonuç raporlarına aktarılan ve Kipa ibaresini taşıyan stok kalemleri verileri dikkate alınarak kök raporda tespit yapıldığını belirtmiştir.

İtiraz üzerine yine muhasebe ve finans uzmanı bilirkişiden 2. rapor ve ek rapor alınmıştır. 2. bilirkişi depo ürünleri ile ilgili olarak 1. bilirkişinin kök raporundaki düşüncelerine katılarak davacının kapanış tasdiki olmaması sebebiyle lehine delil olma vasfını taşımayan 2013 yılı envanter defteri kayıtlarına göre Kipa ibaresi taşıyan stokların bulunduğunu belirterek stok zararı ile davacının 41.071,89 TL maliyet bedelini isteyebileceğini bildirmiş,

bu miktarın nasıl hesaplandığını da göstermemiştir.Bu durumda yapılması gereken iş davacının menfi zarar kapsamında istemekte haklı olduğu klişe bedelleri ile ilgili faturalarda yazılı klişelerin yapılıp yapılmadığı ve bunların fatura tarihleri itibariyle mahalli piyasa rayiçleri ile bedeli konusunda uzman teknik bilirkişi marifetiyle klişeler üzerinde inceleme de yaptırılarak,

yine stok bedeli ile ilgili hareketli envanter ve geriye doğru inceleme denetimi konusunda uzman yeniden seçilecek bilirkişiden sözleşmenin 9. maddesi hükmü de gözönünde tutularak mevcut delliler ile taraf defterleri üzerinde geriye doğru inceleme ve hareketli envanter denetimi yapmak suretiyle davacının isteyebileceği stok bedeli ile ilgili gerekçeli ve denetime elverişli raporlar alınmalıdır.

Bu şekilde alınacak raporlar değerlendirilerek istenebilecek klişe bedeli ve stok bedeline davacının isteyebileceği ödenmeyen iş bedeli 66.933,82 TL'de eklenerek sonucuna uygun bir karar verilmelidir.Mahkemece bu hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile defter ve muhasebe kayıtları dışında konusunuda uzmanlığı olmayan muhasebe finans uzmanı bilirkişilerin teknik uzmanlığı gerektiren klişe bedeli ve kendi beyanları ile dahi farklı bir incelemeyi gerektiren depoda bulunan ürünlerle ilgili raporlarına itibar edilerek davanın kabulü doğru olmamış,