Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2018/1145 K.2018/2363

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı-karşı davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava ve karşı dava Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi'nden kaynaklanmakta olup, asıl dava gecikme tazminatı alacağının tahsili, karşı dava ise bakiye iş bedeli alacağının tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kısmen kabulüne, karşı davanın reddine dair verilen karar, davalı-karşı davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı taraflar arasında ... ili ...... İlçesi Mimarsinan Mahallesi 92 pafta, 574 ada, 10 parselde kayıtlı taşınmaza ilişkin olarak ...

8. Noterliği'nin 13.07.2007 tarih ve 22894 yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Yapılmış Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi bulunduğunu, sözleşmeye göre verilmesi gereken bağımsız bölümlerin zamanında teslim edilmediğini belirterek üç yıllık kira kaybı tazminatı olan 27.000 TL'nin tahsilini istemiş, davalı taşınmaz inşaat yapımına müsait olmadığı halde davacının yanıltmasıyla sözleşme imzalandığını, bundan kaynaklanan gecikmeler de olduğu gibi bir süre tarafların anlaşmasıyla da inşaata ara verildiğini teslimdeki gecikmenin kendilerinden kaynaklanmadığını belirterek davanın reddini savunmuş,

karşı davasında ise kendisinin karşıladığı doğalgaz abonelik masrafı nedeniyle 1.200,00 TL alacağın tahsilini istemiş, mahkemece gerekçeli kararda, asıl davanın kısmen kabulü ile 13.415,58 TL tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, karşı davanın ise reddine karar verilmiş, hüküm davalı karşı davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık sözleşme tarihine göre uygulanması gereken 818 sayılı mülga Borçlar Kanunu 355 ve devamı maddelerde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup Düzenleme Şeklinde Yapılmış Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi bulunmaktadır

Adil yargılanma hakkı Anayasa'mızın 36/1. maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde düzenlenmiştir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin bazı kararları ile Anayasa Mahkemesi'nin bireysel başvuruya ilişkin bazı kararlarında gerekçeli karar hakkının adil yargılanma hakkının somut görünümlerinden olduğu belirtilmiştir. Anayasa'nın 141/3. maddesine göre bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır.

Adil yargılanma hakkının sağlanması kapsamında kararların gerekçeli olmasıyla ilgili kamu düzenine ilişkin hükümlere 6100 sayılı HMK'da da yer verilmiştir.

HMK 297. maddeye göre hükümde tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri yer almalı ve sonuç kısmında da taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.

HMK'nın 298/2. maddede ise gerekçeli karar, tefhim edilen hüküm sonucuna aykırı olamaz hükmü mevcuttur.

HGK'nın 24.02.2010 tarihli 2010/1-86 Esas ve 2010/108 Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere; "yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir.

Zira tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtay’ın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş; hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur.”

Kısa karar ile gerekçeli kararın çelişkili olması halinde yasaya uygun biçimde, gerekçeyi içeren bir hüküm olduğundan söz edilemez. Kararın gerekçesi ile hüküm fıkrası ve kısa karar arasında çelişki yaratılması; yukarıda açıklanan ve Anayasa ile teminat altına alınan yargılamanın açıklığı, adil yargılanma hakkı prensibine ve kararların gerekçeli olması gerektiğine dair anayasa ve yasa hükümlerine de açıkça aykırı olacaktır.

Bölge Adliye ve Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 5/2. maddesine göre "güvenli elektronik imzalı belgenin elle atılan imzalı belgeyle çelişmesi hâlinde UYAP’ta kayıtlı olan güvenli elektronik imzalı belge geçerli kabul edilir."

Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde: mahkemece tefhim edilen kısa karar fiziki evraka göre alınan bilgisayar çıktısında karşı davanın reddine ibaresi bulunmamakta iken sonradan elle yazılıp tek imza ile

paraf edilmiş, UYAP'ta kayıtlı evrakta ise sonradan eklenip paraf edilen bölümün bulunmadığı görülmüştür. Bu durumda UYAP'ta kayıtlı elektronik imzalı belge geçerli kabul edileceğinden tefhim edilen kısa kararda karşı dava yönünden hüküm kurulmadığı halde gerekçeli kararda hüküm kurulmuş olduğundan gerekçeli karar ile tefhim edilen kısa karar çelişkisi yaratılmıştır.

1991/7 Esas 1992/4 Karar sayılı ve 10.04.1992 tarihli içtihadı birleştirme kararı gereğince, kısa kararla gerekçeli kararın çelişik bulunmasının bozma nedeni olup bozmadan sonra yerel mahkemenin önceki kısa kararla bağlı olmaksızın çelişikliği kaldırmak kaydiyle vicdani kanaatine göre karar verebileceğinden sair yönleri incelenmeksizin kararın kararın temyiz eden davalı karşı davacı yararına bozulması gerekmiştir.