Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2018/3783 K.2019/310

Yukarıda tarih ve numarası yazılı bozmaya uyularak verilen hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsiline karar verilmesi istemiyle açılmış, davalı davanın reddini savunmuş, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizin 01.10.2014 tarih, 2014/478 Esas ve 2014/5578 Karar sayılı kararı ile onanmış, davalı vekilinin karar düzeltme talebi üzerine bu kez dosya yeniden incelenerek Dairemizin 23.11.2015 tarih, 2015/193 Esas ve 2015/5937 Karar sayılı kararı ile kararın bozulmasına karar verilmiş, mahkemece bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne, 106.326,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, karar davalı vekili tarafından yasal süresi içinde temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma ilamı gereğince inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Taraflar arasında düzenlenen 25.05.2010 tarihli "Kütük Ev Yapımı" konulu sözleşme ile davacı yüklenici tarafından davalı iş sahibince yapılacak olan 1. kat taş duvar üzerine kütük evi ve sözleşmede kararlaştırılan diğer imalâtların 1.600,00 TL + KDV TL/m2 fiyat karşılığında yapılması kararlaştırılmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesinde sözleşme kapsamında işler ile ek işlerin tamamlandığını, ancak bakiye 250.724,00 TL alacağın ödenmediğini ileri sürerek, 250.724,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiş, davalı vekili ise imalâtın sözleşmeye uygun tamamlanmadığını belirterek bedele hak kazanılmadığını savunmuştur. Mahkemece mahallinde keşif yapılarak gerçekleşen imalâtlar belirlenmiş, yapılan bilirkişi incelenmesinde %31 oranında eksiklik bulunduğu, inşaat ruhsatına göre evin toplam alanının 226,70 m2 olduğu, sözleşme birim fiyatı olan

1.600,00 TL + KDV TL/m2 birim fiyatla çarpımı sonucu tüm iş bedelinin 428.009,60 TL olup, %31 eksikliğin mahsubu sonucu davacının toplam alacağı 295.326,00 TL'den ihtilâfsız ödeme tutarı 189.000,00 TL'nin mahsubuyla kalan 106.326,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Dairemizin onama ilamına karşı davalı iş sahibi vekilince karar düzeltme talebinde bulunulması üzerine Dairemizin 23.11.2015 tarih, 2015/193 Esas ve 2015/5937 Karar sayılı bozma kararında bilirkişilerin evin tamamının sözleşme konusu olduğu kabul edilerek hesaplama yaptıkları, oysa sözleşmede gerek iş sahibinin gerekse yüklenicinin yükümlülükleri belirlenirken 1. kat taş duvarın iş sahibince yapılacağının belirtilmiş olduğu, alınan bilirkişi raporunun sözleşmeye aykırı hesaplama içerdiği, mahkemece konusunda uzman bilirkişi marifeti ile yapılan işle ilgili mahallinde yeniden inceleme yapmak suretiyle karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece bozma ilâmına uyularak yargılamaya devam edilmiş, mahallinde keşif yapılmış, bilirkişiler inşaat mühendisi ...., mimar ....ve elektrik mühendisi ...tarafından düzenlenen 11.11.2016 tarihli raporda 1. kat 121,60 m2, 2. kat 107,50 m2 ve balkon 9 m2 olmak üzere evin toplam alanı 238,10 m2 olarak kabul edilmiş, galeri boşluğu ve garaj üstü oda mevzuata uygun olmadığından hesaplamaya dahil edilmemiş, 238,10 m2 alanın sözleşme birim fiyatı olan 1.600,00 TL + KDV TL/m2 birim fiyatla çarpımı sonucu tüm iş bedeli 449.532,80 TL olup,

%31 eksikliğin mahsubu sonucu davacının toplam alacağı 310.177,63 TL'den ihtilâfsız ödeme tutarı 189.000,00 TL'nin mahsubuyla 121.177,63 TL bakiye alacak saptanmış, tarafların rapora itirazları üzerine talimat yolu ile görüşüne başvurulan bilirkişiler inşaat mühendisi ..., mimar ... ve hesap uzmanı ... tarafından düzenlenen 12.12.2017 tarihli raporda ise evin 2. kat alanı 107,50 m2, balkon 9 metrekare, galeri boşluğu 40,4 m2, garaj üstü oda 42 m2 olmak üzere toplam 197,00 m2 olarak bulunmuş,

işin %82 oranında tamamlandığı kabul edilerek sözleşme birim fiyatı olan 1.600,00 TL + KDV TL/m2 birim fiyatla çarpımı sonucu tüm iş bedeli 305.856,00 TL olup, ihtilâfsız ödeme tutarı 189.000,00 TL'nin mahsubuyla bakiye alacak 116.856,00 TL olarak hesaplanmış, mahkemece sözü edilen rapora itibar edilerek davalı lehine usulü kazanılmış hak oluştuğundan 106.326,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Bu haliyle davacı yüklenici tarafından gerçekleştirilen imalât oranı ve eksik işler konusunda bilirkişi raporları arasında farklılık olup, mahkemece bu farklılık giderilmediği gibi, ikinci bilirkişi raporunun neden hükme esas alındığı da dayanakları ile birlikte açıklanmamıştır. Yine yüklenici tarafından yapılması gereken kütük evin imalât yüzdesi ile toplam bedeli belirlenmeden ve bozma ilâmından önce alınan bilirkişi raporlarına göre inşaatın tamamındaki eksik ve kusur oranına göre hesaplama yapılmayan bilirkişi raporuna itibar edilerek hüküm kurulması da doğru olmamıştır.

Bu durumda mahkemece, taraflar arasında düzenlenen sözleşmede 1. kat taş duvarın iş sahibince yapılacağı, taş duvar üzerine inşaa edilecek kütük evin ise yüklenici tarafından yapılacağı kararlaştırıldığından HMK'nın 281/3. maddesi uyarınca yeniden

seçilecek konusunda uzman teknik bilirkişi kurulu ile gerekirse mahallinde yeniden keşif yapılarak yüklenicinin yapımını üstlendiği kütük evin imar mevzuatına, ruhsata ve projesine uygun olarak yapılan kısmının miktarının tespit edilmesi, tespit edilen alanın sözleşme birim fiyatı olan 1.600,00 TL + KDV TL/m2 birim fiyatla çarpımı sonucu toplam iş bedelinin bulunmasından sonra, kütük ev ve yüklenicinin iş sahibince taş örgü halinde yapılan 1. katta gerçekleştirdiği imalâtlardaki eksik ve kusurları gözeterek düşmek suretiyle imalâtın fiziki gerçekleşme oranının tespit edilmesi,

bu oranın kütük evin toplam götürü bedeline uygulanarak gerçekleştirilen imalât bedelinin hesaplanması ve bundan ihtilâfsız ödeme tutarı 189.000,00 TL'nin mahsubundan sonra sonucuna uygun karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

Belirtilen sebeplerle kararın bozulması uygun bulunmuştur.