Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2018/5056 K.2019/3422

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan sözleşme dışı imalât alacağının tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı vekilince süresi içinde temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, taraflar arasında 10.10.2013 tarihinde imzalanan sözleşme ile ... HES-3/0 Elektrik Tesisi -1/0 ... Tesisi ve Kabin İnşaatının malzemeli yapım ve montaj işlerini üstlendiğini, yapılması gereken işleri ödemeye esas Pursantaj Listesine göre yapıp tamamladığını, ayrıca işverenin talebi üzerine sözleşme gereği, pursantaj ve proje dışı işler kapsamında.

186 m3x150m ilave duvar işi, 520m3x13m kabin binası kazı işi, DSİ'nin istediği pilye ölçümü işi 306m3x150/2 beton malzemesi, vatandaşların itirazı ve engelllemesi üzerine ENH nin yeraltına alınması, DSİ'nin istediği hali hazır ölçüm, topraklama, sartral ile Regülatör arasına 1.50 km'lik ENH işleri gibi işler yaptığını, ancak bu sözleşme dışı işlerin bedellerinin ödenmediğini, davalının bu imalâtları inkâr etmemekle beraber;

geç teslim nedeniyle zarara uğradığını ve sözleşmenin 9. maddesi gereğince gecikme cezası alacağı olduğunu ileri sürdüğünü, gecikmenin davacı ile ...arasında bağlantı anlaşmasının geç geç yapılıp, projenin ... tarafından gecikmeli olarak 30.01.2014 tarihinde onaylanmasından kaynaklandığını, yer tesliminin de bu tarihte yapıldığını, sonuç olarak işin bu yüzden 25.04.2014 tarihinde, 25 gün geç teslim edilmesinde kusurlu olmadıklarını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 321.578,30 TL alacağın 25.04.2014 tarihinden işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde;sözleşmenin KDV hariç 600.000,00 TL bedel ile malzeme temini, montaj dahil anahtar teslimi olarak imzalandığını ve iş bedelinin ödendiğini, sözleşme dışı yapıldığı iddia edilen işlerle ilgili imzalı tek bir belge sunulamadığını, iş bedelinin yarısını aşan bir imalâtın ek protokol olmadan yapılmasının basiretli tacirden beklenemeyeceğini, kaldı ki, geç teslim nedeniyle ek süre verildiğini, 28.08.2014 tarihinde yapılan geçici kabule göre 164 günlük gecikme nedeniyle 297.000,00 TL gecikme cezası alacağı doğduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece taraflar arasında, sözleşme dışı imalâtlar ile ilgili bir protokol bulunmamakla birlikte, davaya konu imalâtların davacı tarafça yapılıp, davalının da bunları kullanıldığı belirtilerek, davalının bu imalâtların anahtar teslimi sözleşmenin kapsamında kalan işlerden olduğu, bedel istenemeyeceği savunmasının kabul edilemeyeceği gerekçesiyle, vekâletsiz iş görme hükümlerine göre bilirkişilerce hesaplanan; 273.978,30 TL fazla iş bedelinin davalıdan, 17.01.2015 ihtar tarihinden reeskont faiziyle birlikte tahsiline,fazla istemin reddine karar verilmiştir.

Somut olayda davacı yüklenici tarafından, sözleşme dışında yapıldığı iddia edilen imalâtların bedeli talep edilmiş olup, mahkemece bilirkişi raporu esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de bilirkişi raporu dosya üzerinden, mahallinde inceleme yapılmadan düzenlenmiştir. Bu haliyle rapor hüküm kurmaya elverişli değildir.

Mahkemece mahallinde keşif yapılmak suretiyle, sözleşme kapsamına dahil olan işler ile davacının talebine konu imalâtların karşılaştırması yapılmak suretiyle, gerektiğinde dava dışı idare tarafından düzenlenen sözleşme ve belgelerde getirtilerek, hangi imalâtların sözleşme dışında yapıldığının tesbit edilip, bedellerinin vekâletsiz iş görme hükümlerine göre; yapıldığı yıl serbest piyasa fiyatlarına göre hasaplattırılarak,

sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, davacı tarafından sunulan belgeler üzerinden, fiziki olgular (metraj, miktar vs.) değerlendirilmeden düzenlenen bilirkişi raporuna göre hüküm tesisi doğru olmamış, kararın açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.