Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2019/2482 K.2020/22

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı ... İnşaat Oto. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili gelmedi. Davalılar vekili Avukat ... geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davalılar avukatı dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, sözleşmenin feshi nedeniyle iş sahibine teslim edilen bitki bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, ... aleyhine açılan davanın pasif husumet nedeniyle reddine, davalı şirket hakkındaki davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı şirket vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı şirket vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Davacı yüklenici, davalı şirket iş sahibidir. 13.11.2013 tarihli taraf şirketlerce imzalanan sözleşme ile davacı yüklenici, davalı şirkete ait taşınmaz üzerinde sözleşmedeki listede yazılı bitkilerin drenaj ve otomatik sulama sistemini de yaparak dikimi ve bakımını üstlenmiştir. Yapılan işler ve dikilen ağaçlar ile bitkilerin 2 yıl süre ile davacı yüklenicinin garantisinde olduğu kararlaştırılmıştır. Davacı yüklenici bitki ve ağaçların temin, drenaj ve otomatik sulama sistemini yapıp, bitkilerin dikim ve bakımını da üstlendiğinden taraf şirketler arasındaki ilişki satım sözleşmesi değil 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi ilişkisidir.

Eser sözleşmesinde yüklenicinin iş bedeline hak kazanabilmesi için işi, sözleşme ve ekleri ile fen ve tekniğine uygun olarak tamamlayıp iş sahibine teslim etmiş olması gerekir.

Davalı iş sahibinin tamamlanmış olan eseri teslim almaktan haklı bir neden olmaksızın kaçınması halinde de alacaklı temerrüdüne düşeceğinden yüklenici imalâtın gerçekleştirdiği kısmının bedelini talep etmeye hak kazanacaktır. Sözleşmede işin tamamlanıp teslim edileceği süre ve tarih bulunmamaktadır. Davacı, davalının talebi üzerine bitkileri iş sahibinin taşınmazına götürüldüğünü iddia etmekle birlikte iş sahibince kabul edilmeyen bu iddiasını yasal delillerle kanıtlayamamıştır. Yapım yükümlülüğü yüklenicinin kendisine ait olmasına rağmen davacı yüklenici drenaj ve otomatik sulama sistemine tamamlayarak iş sahibini bitkileri teslim alması konusunda uyarıp uyarmadığı ve iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düşürüp düşürmediği anlaşılamamaktadır.

Bu durumda mahkemece davacı yüklenicinin sözleşmeye göre öncelikli edimi olan bitki ve ağaçların dikileceği yerlerde ve yeşil alanda drenaj ve otomatik sulama sistemlerini tamamlayarak bitki ve ağaçları teslim alma konusunda davalı şirkete uyarıda bulunmak suretiyle ve bitkilerin davalı şirket sahasına bırakıldığı tarih itibari ile alacaklı temerrüdünün gerçekleşip gerçekleşmediği hususunun toplanan ve gösterilen delillere göre tartışılıp değerlendirilerek alacaklı temerrüdü gerçekleşmiş ise davanın şimdiki gibi sonuçlandırılması,

alacaklı temerrüdü gerçekleşmemiş ise (iş sahibinin temerrüdü) davalı iş sahibinin taşınmazı ve sahası üzerine dikilerek yararlandığı kurumayan bitki ve ağaçların sözleşme fiyatları ile bedeline hak kazanacağından hükme esas raporu düzenleyen bilirkişi kurulundan alınacak ek raporla bunların bedelinin hesaplattırılarak hüküm altına alınması gerekir.

Bu hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu davanın yazılı miktarda kısmen kabulü doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.