Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2019/3022 K.2019/5107

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davacı-birleşen dosyalar davalısı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı-birleşen dosyalar davalısı vekili Avukat ... ile davalı-birleşen dosya davacısı vekili Avukat ... geldi. Asli müdahil vekili gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl dava, yüklenicinin arsa sahibi aleyhine açtığı kat karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan alacak, birleşen 2014/625 Esas sayılı dava arsa sahibi tarafından yüklenici, yüklenici şirket ortağı ..., aleyhine açılan alacak, birleşen 2014/636 Esas sayılı dava, arsa sahibi tarafından yüklenici, yüklenici şirket ortağı ve denetim firması aleyhine açılan alacak davası, birleşen 2015/287 Esas sayılı dava, yüklenicinin arsa sahibi aleyhine açtığı kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptâl ve tescil davasıdır.

Asıl davada, davacı çok sayıda talepte bulunmuş, daha sonra verilen 05.11.2014 tarihli dilekçesi ile taleplerini açıklamış ve davalıya yapılan fazla ödemeler nedeni ile 2.000,00 TL, satışı yapıldığı halde bedeli ödenmeye 220.000,00 TL 8 nolu villa bedeli, sözleşme dışı 7 adet villada eksik işler bedeli olarak

2.000,00 TL, 194 ada 3 parselde satımı yapılmış 9 nolu villanın satım bedelinden bakiye 350.000,00 TL’nin ödenmemesi nedeni ile şimdilik 2.000,00 TL’nin tahsilinden ibaret toplam 226.000,00 TL talep etmiş, 13.02.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı 9 nolu villanın satım bedelinden bakiye 350.000,00 TL'nin ödenmemesi nedeni ile şimdilik 2.000,00 TL şeklindeki talebini ve sözleşme dışı 7 adet villada eksik işler bedeli olarak 2.000,00 TL şeklindeki talebini geri almış, satışı yapıldığı halde bedeli ödenmeyen 8 nolu villa bedeli ile ilgili talebini 220,000,00 TL'den ödenen 12.000,00 TL'nin mahsubu ile 208.000,00 TL'ye düşürmüş,

fazla yaptığı iddia edilen ödemelere ilişkin talebini 2.000,00 TL'den 237.168,00 TL’ye, toplam dava değerini de 445.168,00 TL'ye çıkarmıştır.

Birleşen 2014/625 Esas sayılı dosyada, davacı arsa sahibi yüklenici aleyhine açtığı davada, kat karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan 15 aylık kira bedeline karşılık 165.000,00 TL, kira geliri kaybına ilişkin 10.000,00 TL ve 16.500,00 TL cezai şart olmak üzere toplam 190.500,00 TL'nin tahsilini talep etmiş, 28.04.2017 tarihli ıslah ile kira kaybı talebini 163.537,00 TL'ye düşürmüş, 81.768,00 TL kira geliri kaybı, 16.500,00 TL cezai şart talep edilmiş, talep toplam 261.805,00 TL'ye çıkarılmıştır.

Birleşen 2014/636 Esas sayılı dosyada arsa sahibi ..., yüklenici ... İnş. Tur. Mob. Dek. Day. Tük. Mal. Gıda Tic. Ltd. Şti., yüklenici şirket yetkilisi..... ve denetim firması ... Yapı Denetim Ltd.

Şti. aleyhine açtığı davada, nama ifaya izin talep etmiş ve 100.000,00 TL eksik ve kusurlu işler bedelinin tahsilini talep etmiş, 28.04.2017 tarihli ıslah ile eksik ve kusurlu işler bedelinin 622.016,00 TL'ye yükseltmiş, ayrıca 73.142,00 TL imar para cezasının tahsili olmak üzere toplam 695.158,50 TL talep ve dava etmiştir.

Birleşen 2015/287 Esas sayılı dosyada kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereği devri gereken bağımsız bölümlerden 163 ada, 3 parselde bulunan 2-6-11 ve 194 ada, 3 parselde bulunan 7-9 nolu bağımsız bölümlerin tapu iptâl ve tescili talep edilmiş, yargılama sırasında yüklenici şirket alacaklısı ... Mob. San. ve Tic. A.Ş. davaya müdahale talebinde bulunmuştur.

Mahkemece asıl davanın reddine, bir kısım talepler bakımından açılmamış sayılmasına, birleşen 2014/625 Esas sayılı davanın kısmen kabulüne, 167.637,00 TL kira kaybı + 16.500,00 TL cezai şart olmak üzere toplam 180.037,00 TL bakımından kısmen kabulüne, ... ... bakımından pasif husumetten reddine, birleşen 2014/636 Esas sayılı dava bakımından, kısmen kabul, kısmen redde, nama ifa talebinin reddine, Mehmet ... bakımından pasif husumetten reddine, denetim firması yönünden reddine, 252.785,87 TL eksik iş bedelinin depo kararı nedeni ile konusuz kaldığından talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

73.142,50 TL ceza ödemesinin ıslah tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsiline, birleşen 2015/287 Esas sayılı davanın kısmen kabul, kısmen reddine, 163 ada, 3 parsel, 11 nolu bağımsız bölümün tapusunun iptâli ile asli müdahil adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, verilen karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle Birleşen 2015/287 Esas sayılı dosyada, davacı yüklenici ... İnş. Tur. Mob. Dek. Day. Tük. Mal. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından mahkemece alınan 14.03.2017 tarihli bilirkişi raporunun 8. sayfasında belirtildiği üzere davalı arsa sahibine, protokol kapsamında, protokolde belirtilen vadeden sonra ödenen 310.000,00 TL'nin, ayrıca dava açılıp talep edilebileceğine göre, yüklenici ... İnş. Tur. Mob. Dek. Day. Tük. Mal. Gıda Tic. Ltd. Şti. ile arsa sahibi ...'ın asıl dava ile birleşen 2014/625 Esas ve birleşen 2015/287 Esas sayılı dosyalara yönelik tüm temyiz itirazlarının reddine, birleşen 2014/636 Esas sayılı dosyaya yönelik tarafların sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2-Birleşen 2014/636 Esas sayılı dosyada, davalı yüklenicinin sair temyiz itirazları yönünden; arsa sahibi ..., yüklenici ... İnş. Tur. Mob. Dek. Day. Tük. Mal.

Gıda Tic. Ltd. Şti., yüklenici şirket yetkilisi .... ve denetim firması ... Yapı Denetim Ltd. Şti. aleyhine açtığı davada, nama ifaya izin talep etmiş ve 100.000,00 TL eksik ve kusurlu işler bedelinin tahsilini talep etmiş, 28.04.2017 tarihli ıslah ile eksik ve kusurlu işler bedelinin 622.016,00 TL'ye yükseltmiş, ayrıca ıslah dilekçesi ile davada talep edilmeyen 73.142,00 TL imar para cezasının tahsili talep edilmiştir.

Dava açılırken imar para cezası istenilmediğine göre dava konusu edilmeyen bir şeyin ıslah yoluyla davaya dahil edilmesine ve dava konusu haline getirilmesine yasal açıdan olanak bulunmamaktadır. Ancak davada yer alan bir talep, ıslah konusu edilebilir. Bu husus yasa koyucunun amacına da uygun düşer. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun uygulaması da bu yöndedir (HGK 15.06.2016 gün ve 2014/4-1193 Esas, 2016/800 Karar sayılı ilâmı). Somut olayda.

Dairemizin yerleşik içtihatları ve HGK 15.06.2016 gün ve 2014/4-1193 Esas, 2016/800 Karar sayılı kararı uyarınca dava açılırken istenmeyen ve ıslah ile talep edilen imar para cezasına da hükmedilmesi doğru olmamıştır. Bu bakımdan kararın davalı yüklenici ... İnş. Tur. Mob. Dek. Day. Tük. Mal. Gıda Tic. Ltd. Şti. yararına bozulması gerekmiştir.

3-Davacı arsa sahibi ...'ın birleşen 2014/636 Esas sayılı dosyasındaki sair temyiz itirazları yönünden; mahkemece eksik ve kusurlu işler bedelinin hesaplanmasında 05.11.2015 tarihli raporda 10.000,00 TL olarak belirlenen spor salonundaki spor aleti eksikliği bedelinin hükme Esas alınan 18.06.2018 tarihli raporda hesaplamaya katılmaması hatalı olduğu gibi, eksik ve kusurlu işler bedeli talepli dava bulunduğu halde, depo kararı yerine getirildiğinden bahisle konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi hatalı olmuştur.

Ayrıca uygulanacak temerrüt faiz oranı yönünden, 3095 sayılı Kanun’un 1. maddesinde yasal faiz, 2. maddede ise temerrüt faizi düzenlenmiştir. 2/2. maddede ticari işlerde temerrüt faizinin maddedeki tarih ve oranlara göre belirlenecek avans faizi oranında istenebileceği belirtilmiştir.

Avans faizi olarak veya bu anlama gelecek şekilde oran belirtilerek açık talep var ise buna göre; talep farklı bir orana ilişkin ise taleple bağlılık ilkesinin düzenlendiği 6100 sayılı HMK 26/1. maddeye göre talepten fazlaya hükmedilemeyeceğinden taleple bağlı kalınarak uygulanacak faiz türü belirlenmelidir.

Bu belirlemede, taleple bağlılık ve hakimin hukuku resen uygulaması ilkelerinin sentezi olarak değerlendirebileceğimiz "kural aşılmaksızın taleple bağlılık ilkesi" de gözardı edilmemelidir. Çünkü talepteki miktarla bağlılık yanında, kuraldaki miktar da aşılmamalıdır. Bu nedenle avans faizi isteme hakkı bulunan tarafın, bunun yerine en yüksek mevduat faizi istemesi halinde en yüksek mevduat faizini geçmemek üzere avans faizine hükmedilmesi gerekir (Yargıtay15. H.D.

2016/3378 Esas 2017/2560 karar 14.06.2017 tarih). Bu nedenle bilirkişiden ek rapor alınarak eksik ve kusurlu işler bedeli belirlenerek, bedelin dava tarihinden itibaren en yüksek mevduat faizini geçmemek üzere avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi gerektiği halde yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

4-Birleşen 2014/636 Esas sayılı dosyada, davalı ... Ltd. Şti.'nin temyizine gelince; dava alacak davası olduğu halde, ve dava değeri 28.04.2017 tarihli ıslah ile arttırılarak toplam 695.158,50 TL'ye yükseltildiği halde, reddedilen miktar üzerinden davalı ... Ltd. Şti. yararına nispi vekâlet ücreti takdir edilmesi gerekirken, ıslah dikkate alınmaksızın 100.000,00 TL üzerinden yapılan hesaplama ile 10.750,00 TL vekâlet ücreti takdiri hatalı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; birleşen 2014/636 Esas sayılı dosyada ıslah dilekçesi ile davada talep edilmeyen 73.142,00 TL imar para cezasının tahsili talep edildiğinden bu talep bakımından davanın reddine karar vermek, bilirkişiden ek rapor alınarak eksik ve kusurlu işler

bedelinin belirlenerek, bedelin dava tarihinden itibaren en yüksek mevduat faizini geçmemek üzere avans faizi ile birlikte tahsiline karar vermek, hakkındaki dava esastan reddolan Yadem Yapı Denetim Ltd. Şti. yararına dava değeri olan 695.158,50 TL üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre nispi vekâlet ücreti takdir etmekten ibarettir.