Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2020/157 K.2020/3211

Yukarıda tarih ve numarası yazılı olan Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi’nce verilen kararın temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Asıl dava ve karşı dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup asıl dava fazla ödemenin istirdadı, davalıda kalan nervürlü demirlerin iadesi karşı dava ise bakiye iş bedeli alacağının tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiş, taraf vekillerince yapılan istinaf başvurusunun Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi’nce esastan reddedilmesi üzerine yine taraf vekillerince yasal süresi içinde temyiz kanun yoluna başvurulmuştur.

Davacı-karşı davalı vekili; müvekkili ile davalı-karşı davacı arasında yapılan sözleşmeler ile kuran kursu ikmâl inşaatı, lojman inşaatı ve çevre düzenleme işlerinin yürütüldüğünü, iş kapsamında davalı tarafa 309.425,31 TL fazla ödeme yapıldığını, iş bu fazla ödemenin işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile sözleşmeye konu kuran kursu ikmâl inşaatı, lojman inşaatı ve çevre düzenleme işleri kapsamında müvekkili tarafından davalıya verilen 31.387 ton nervürlü demirin müvekkiline iade edilmesini veya iş bu demirin bedelinin müvekkiline ödenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı-karşı davacı vekili savunmasında ve karşı davasında; sözleşmeye uygun hareket edildiğini, eksiksiz bir şekilde imalâtların tamamlandığını, bu konuya ilişkin faturaların davacı tarafa gönderildiğini ve davacı kurum tarafından kabul edildiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiş, karşı davasında ise, dava konusu tutarlarla ilgili bir ihtilâf söz konusu olduğunu, davalı karşı davacıdan sözleşmelerden kaynaklı alacaklarının bulunduğunu belirterek,

Akçatepe Kur’an Kursu İnşaatı sözleşmesi için 1.000,00 TL, Bölge Yatılı Kur’an Kursu Çevre Düzenlemesi İnşaatının imalâtı için 1.000,00 TL, Akçatepe Bölge Yatılı Hafızlık ve Kur’an Eğitim Merkezi Lojman Binası İnşaatı için 1.000,00 TL belirsiz miktarlı olmak üzere toplamı 3.000,00 TL ödenmeyen iş bedeli alacağının davacı-karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece keşfe bağlı olarak alınan bilirkişi raporunda davacı alacağının fazla ödemeden 82.797,89 TL, yüklenici tarafından kullanıldığı iddia olunan demirden dolayı 53.800,00 TL olarak hesaplanmış, itiraz üzerine talimatla Ankara mahkemelerince aldırılan bilirkişi raporunda davacı iş sahibinin, yüklenicinin kullandığı demirden kalan alacağının 53.800,00 TL, yüklenici alacağınında 2.457,76 TL olduğu hesaplanmıştır.

Bilirkişi raporları arasında fark bulunduğu ve taraflarca itiraz edildiği halde mahkemece itirazları karşılayacak ve farklılığı giderecek şekilde yeniden bilirkişi raporu alınmadığı gibi, ikinci bilirkişi raporuna itibar nedeni kararda gösterilmemiş ve mahkemece talimat yolu ile alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek dava sonuçlandırılmıştır.

Bilirkişi raporları arasında çelişki olduğuna göre mahkemece, HMK’nun 281/3. maddesi gereğince gerçeğin ortaya çıkması için yeniden oluşturulacak konusunda uzman bilirkişi kurulundan tarafların itirazlarını da irdeleyip karşılamak suretiyle, bozmadan önce alınan raporlar arasındaki farklılığı ortadan kaldıracak biçimde dava ve karşı davada tarafların isteyebilecekleri alacak miktarı konusunda gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp, değerlendirilerek ve davalı-karşı davacının karşı davasında talep ettiği alacakları ile ilgili ayrı bir dava açmış olması sebebiyle asıl davada hesaplanacak iş sahibi alacağından mahsup işlemi yapılmaksızın,

asıl ve karşı davada tarafların hesaplanıp kabul edilen alacaklarının tahsiline karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile asıl davanın kısmen kabulü, karşı davanın reddi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.