Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2006/2559 K.2006/3895

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle: “Tarafların dayandıkları tapu kayıtlarının, komşu parsel tutanak ve dayanaklarından da yararlanılarak yerine uygulanması, uzman bilirkişiye keşif ve uygulamayı izleme olanağı veren harita çizdirilmesi, bilinmeyen kayıt hudutları hakkında tanıkların yerinde dinlenmesi, paylaştırma ve zilyetliğin başlangıcı, sürdürülüşü tanıklardan sorularak tesbit edilmesi” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda; çekişmeli parselin komisyon kararı gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı mirasçısı Yusuf Arslan tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece verilen süre içerisinde davacı tarafça keşif avansının mahkeme veznesine depo edilmediği, bir kısım mirasçıların da delil bildirmediği gerekçe gösterilerek davanın reddine karar verilmiş ise de; değerlendirme dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 36.maddesinin isbat külfeti kendisine düşen taraf aleyhine uygulanabilmesi için öncelikle dosyanın keşfe hazır hale getirilmesi, bir diğer ifade ile taraflardan tanık ve diğer delil listelerinin alınması, dayanılan kayıtların celbedilip dosyaya konulması, komşu parsel tutanak ve dayanaklarının getirtilmesi, yerel bilirkişi adaylarının isimlerinin zatıba aracılığı ile tesbit edilmesi ve dosyanın her yönüyle keşfe hazır hale getirilip hiçbir eksikliğin bulunmaması gerekir.

Dosyanın keşfe hazır hale gelmesinden sonra, belirlenecek keşif günü ile ilgili ara kararında, hakim, katip, mübaşir, yerel bilirkişi adayları, taraf tanıkları, uzman bilirkişilere verilecek ücretler, vasıta parası ve yapılacak tebligatlarla ilgili masraflar kalemler halinde gösterilip, bu ücretlerin temini ve yatırılması için ilgililere makul bir süre tanınmalı, ilgiliye tanınacak süre ile keşif günü arasında da bilirkişi adayları, taraf tanıkları ve uzman bilirkişilere çıkarılacak davetiyelerin muhatabına ulaşabilmesi için yine uygun bir sürenin bulunmasına azami özen gösterilmeli,

bu ara kararına uymamanın sonuçları hazır bulunan davacılara ihtar edilip hazır bulunmayanlara usulen tebliğ edilmelidir. Mahkemece hükme esas alınan ara kararları belirtilen özellikleri taşımadığı gibi bozmadan önce yapılan keşfin masrafı davacı tarafça karşılanmıştır.

Bozmadan sonra mahkemece re’sen keşif icrasına karar verildiğine göre 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 36/1.maddesinin son cümlesi gereğince, masrafın ilerde haksız çıkacak taraftan alınmak üzere bütçeye konulan ödenekten karşılanması gerekir. Mahkemece yukarıda belirtildiği ve hükmüne uyulan bozma ilamında işaret edildiği şekilde dosya ikmal edilip mahallinde usulüne uygun keşif yapılıp gerekli değerlendirmeden sonra karar verilmelidir.