Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2006/6205 K.2006/8255

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Kadastro sırasında 121 ada 1 parsel sayılı 1343250 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın tesbiti sırasında uyuşmazlık çıktığından, konu Kadastro Komisyonuna intikal etmiş, Kadastro Komisyonunca yetkisizlik kararı verilerek tutanak ve ekleri Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; çekişmeli parselin davalılar E…

….. ve müşterekleri adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı, Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın tarım arazisi niteliğinde bulunduğu, kamu yararına tahsis edilen, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya yasalar gereğince Devlete intikal eden yerlerle ilgisinin olmadığı, davacı tarafın dayanağını oluşturan 936 tahrir yıllı vergi kayıtları ile 4.8.1941 tarih 44 nolu tapu kaydının taşınmazı kapsadığı ve kayıt miktar fazlası üzerinde zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş isede yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece davalı tarafın dayanağını oluşturan tapu ve vergi kayıtları getirtildiği halde mahalline yeterli şekilde uygulanıp kapsamları belirlenmemiş, dayanılan kayıtların başka parsellere revizyon görüp görmediği araştırılmamış, aynı tapu ve vergi kayıtlarına dayanılarak açılan davaların (yargılamanın kısa zamanda en az masrafla yürütülüp ve en doğru şekilde sonuçlandırılabilmesi için) birleştirilmesinde zorunluluk bulunduğu halde bu zorunluluğa uyulmamış, tüm komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ile dayanağı olan belgeler getirtilip uygulamada bu kayıtlardan yararlanılmamış, Hazine tarafından davalının dayandığı tapu kaydının iptali için Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan ve 1988/59 esasta kayıtlı olduğu bildirilen dosya getirtilip incelenmeden hüküm kurulmuştur.

Bu tür eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez. Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle aynı tapu ve vergi kayıtlarına dayanılarak açılan davalar tesbit edilip birleştirilmeli, Asliye Hukuk Mahkemesinin 1988/59 sayılı dosyası getirtilip incelenmeli, tapu ve vergi kaydının revizyon gördüğü tüm parsellerle bu parselleri kenardan çevreleyen komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ile dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen ve davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle, taraf tanıkları, teknik ve uzman bilirkişiler huzuru ile keşif icra olunmalıdır.

Taşınmazların başında icra edilecek keşif sırasında dayanılan vergi kayıtları ile tapu kaydı ve tedavülleri ayrı ayrı okunup hudutlar yerel bilirkişilere zeminde tek tek göstertilmeli, yerel bilirkişilerce gösterilemeyen hudutların tesbiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, bilirkişi ve tanıkların zeminde gösterdiği hudutlar teknik bilirkişiye haritasında işaret ettirilmeli, dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, kullanmanın ekonomik amaca uygun olup olmadığı,

taşınmazların sınırlarının arzettiği özellikler ayrı ayrı sorulup, maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, uzman ziraat mühendisi veya mühendisler kurulundan arazilerin niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, yargılama sırasında toplanan delillerin tutanağa aykırı düşmesi halinde tesbit bilirkişilere tanık sıfatıyla dinlenilip aykırılığın giderilmesine çalışılmalı,

bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.