Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2008/1565 K.2008/907

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 134 ada 1 parsel sayılı 31619,99 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz 1972 yılında bölgede 4753 sayılı Yasa'ya göre çalışma yapan 54 numaralı Toprak Komisyonu'nun Hazine'ye bıraktığı yerlerden olduğu, ancak tapuda Hazine adına tescilinin yapılmadığı açıklanarak ve tutanağın beyanlar hanesinde işgalcisinin ... olduğu belirtilerek, tarla niteliğiyle, Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ..., yasal süresi içinde irsen intikal, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne ve çekişmeli parselin davacı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacı yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle davanın kabulü yönünde hüküm kurulmuş ise de mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; çekişmeli taşınmazın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile mülk edinebilecek yerlerden olup olmadığı, zilyetlikle edinilebilecek yerlerden ise davacı yararına edinme koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarındadır.

Çekişmeli taşınmaza ait tutanağın edinme sebebindeki açıklama ve Köy Hizmetleri Müdürlüğünün müzekkere çevabına göre çekişmeli taşınmazın bulunduğu bölgede Toprak Tevzi Komisyonu tarafından çalışma yapıldığı anlaşıldığı halde, bu çalışmaya ait belgeler usulen getirtilip uygulanmadığı gibi mahallinde yapılan keşif sırasında taşınmazın niteliği yönünden uzman bilirkişiden rapor alınmamıştır. Eksik araştırma, inceleme ve uygulama ile hüküm kurulamaz.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; taşınmazın 134 ada 2 parsel sayılı mera parseline bitişik olması nedeniyle mera araştırması zorunlu olduğundan komşu köylerde oturan ve davada yararı olmayan kişiler arasından belirlenecek elverdiğince yaşlı mahalli bilirkişiler ve aynı şekilde tarafların bildirecekleri tanıklar ile uzman fen ve ziraat bilirkişileri hazır olduğu halde mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte, çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, kadim mera olup olmadığı, kadim mera değilse hangi tarihten beri ve ne suretle zilyet edildiği. Toprak Tevzi Komisyonu çalışmaları sırasında taşınmazın niteliğinin ne olarak belirtildiği, mera olarak belirtilmemişse kimin adına tapu oluştuğu, tapu oluşmamışsa nedeni.

Hazine adına tapu oluşmuşsa kaydın oluştuğu güne kadar taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin edinmeye yeter süreye ulaşıp ulaşmadığı; zilyetliğin kesintiye uğrayıp uğramadığı gibi hususlar tek tek keşfe katılan mahalli bilirkişi ve tanıklardan sorulup saptanmalı, beyanları arasında doğabilecek çelişkiler usulen giderilmeli, tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde sağ olan tespit bilirkişi dinlenerek çelişkinin giderilmesine çalışılmalı, gerektiğinde Toprak Tevzi Komisyonu çalışmalarında bulunan ve sağ olan belirtmelik bilirkişileri dinlenilmeli, keşfe katılacak uzman ziraat bilirkişisinden taşınmazın niteliğini belirtir,