Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2008/4221 K.2008/3554

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; “Davacı dayanağı tapu kayıtlarının tüm tedavüllerinin getirtilmesi, tapu kayıtlarının, mera vergi kaydının ve davacı dayanağı vergi kaydının yöntemince uygulanması, taşınmazın öncesinin mera olup olmadığının ve zilyetlikle iktisap koşullarının araştırılması” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda; çekişmeli parsellerin davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların davacının dayandığı tapu ve vergi kaydı kapsamında kaldığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için ilamda işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Çekişmeli taşınmazlar, komşu 242 ada 14, 15 ve 19 parsellere uygulanan tapu ve vergi kayıtlarının miktar fazlası olarak mera vasfıyla sınırlandırılmış, davacı tapu ve vergi kayıtlarına dayanarak dava açmıştır.

Mahkemece, taşınmazların niteliği ile ilgili olarak usulüne uygun mera araştırması yapılmamış, 3 kişilik uzman ... mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmamış, davacı tarafın dayanağını oluşturan tapu ve vergi kayıtlarının kapsamı usulünce belirlenmemiştir.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, çekişmeli taşınmazlara komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ile dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle; aynı yönteme göre tesbit edilecek taraf tanıkları ve 3 kişilik ... mühendisleri kurulu huzuruyla keşif icra edilmelidir.

Keşif sırasında dayanılan tapu ve vergi kayıtları uygulanıp kapsamı belirlenmeli, bilirkişilerce gösterilemeyen hudutlar için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların ilk maliki, intikali ve tasarrufu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, taşınmazların

öncesinin mera olup olmadığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, yargılama boyunca dinlenen bilirkişi ve tanık beyanları arasındaki çelişki yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, teknik bilirkişiye uygulanan tapu ve kayıtlarının kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli,

3 kişilik uzman ... mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan davacının dayandığı tapu ve vergi kayıtları kapsamında kalan yerler ile mera olarak tespiti kesinleşen parseller ve çekişmeli taşınmazların toprak yapısı ve bitki örtüsünün mukayese edilmesi suretiyle taşınmazların niteliğiyle ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, çekişmeli taşınmazlar gibi tespit gören komşu 242 ada 17 parselin davalı olduğu anlaşıldığından, dava dosyalarının birleştirilmesi hususu düşünülmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.