Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2008/5224 K.2008/4527

Taraflar arasında genel kadastro ile oluşan tapunun, tapu kaydına dayanarak açılan iptali davası sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 185 ada 18 parsel sayılı 5.619,40 ve 19 parsel sayılı 15.754,38 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 18 sayılı parsel tapu kaydı nedeniyle davalı ... ..., 19 sayılı parsel tapu kaydı nedeniyle davalı ... ve arkadaşları adına, 187 ada 38 parsel sayılı 22.700 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz sahibinin belirlenememesi nedeniyle davalı ... adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ..., yasal süresi içinde tapu kaydına dayanarak tapu kayıtlarının iptali ile tapudaki payı oranında adına tescili için dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece davacı dayanağı tapu kaydının çekişmeli taşınmazlara uymadığı, davacı dayanağı 24.3.1966 tarih 235 numaralı tapu kaydının dava dışı 185 ada 218 sayılı parsele revizyon gördüğü kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hükme yeterli olmayıp, değerlendirme de dosya kapsamına uygun bulunmamaktadır.

Davacı geldisi 13.8.1938 tarih 339 numaralı tapu kaydı olan 1966 tarih 235 numaralı tapu kaydına dayanmakta olup bu kaydın miktarı 18.000 metrekaredir. Bu tapu kaydı miktarından eksik olarak 9.031,17 metrekare yüzölçümlü 185 ada 218 sayılı parsele revizyon görmüş ve 1/2'şer oranda davacı ... ile dava dışı ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Komşu bulunan 185 ada 16 sayılı parselin tespitine dayanak yapılan tapu kaydı, 218 parsel yönünü “ Asker çayırı” okumuş 218 parsel dayanağı kök tapu kaydı maliklerini okumamıştır.

Çekişmeli 185 ada 18 parsele komşu aynı ada 17 sayılı parsel dayanağı 6.5.1987 tarih 7 numaralı tapu kaydı davalı taşınmaz yönünü "... çayırı", yine çekişmeli 19 sayılı parsele komşu 20 sayılı parsel dayanağı 18.10.1979 tarih 47 numaralı tapu kaydı davalı taşınmaz yönünü "... çayırı" olarak davacı dayanağı kök tapu kaydının maliklerinden "..." olarak okumuştur.

Davacı kadastrodan önceki nedenlere ve tapu kaydına dayanarak tapu iptali ve tescil talebinde bulunmuş mahkemece dayanak tapu kaydı mahalline yeterli şekilde uygulanıp kapsamları belirlenmemiş, çekişmeli taşınmazları kenardan çevreleyen komşu parsellerin tutanak ve dayanağını oluşturan belgeler tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile getirtilmediği gibi tapu uygulamasında bu kayıtlardan yeterince yararlanılmamış, yerel bilirkişilerin ve taraf tanıklarının tapu kayıtları hudutları ile ilgili soyut beyanları ile yetinilmiştir.

Bu tür eksik soruşturmaya

dayanılarak karar verilmesi doğru değildir. Sağlıklı sonuca varılabilmesi için; öncelikle taraflardan iddia ve savunmalarıyla ilgili deliller istenmeli, tüm komşu parsellerin tutanak ve dayanağını oluşturan belgeler tesisinden itibaren tüm tedavülleri getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı ve yöreyi iyi bilen şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler yardımı ve teknik bilirkişi aracılığıyla keşif icra edilmelidir.

Taşınmazların başında icra edilecek keşif sırasında davacının dayanağını oluşturan tapu kaydı ihdasından itibaren tüm tedavülleriyle okunup kayıtlarda yazılı hudutlar yerel bilirkişilere zeminde göstertilmeli, yerel bilirkişilerin zeminde gösterdiği hudutlar teknik bilirkişiye harita üzerinde işaretlettirilmelidir.

Kayıtlarda yazılı olup yerel bilirkişiler tarafından zeminde gösterilemeyen hudutların tesbiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı ve bu suretle kayıtların kapsamı duraksamaya yer vermeyecek şekilde tesbit edilmelidir. Keşif icrası sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından tapu kayıtlarının ihdası, intikali, hudutların arz ettikleri özelliklerle, taşınmazların tasarrufu hususunda maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalıdır.

Yerel bilirkişi ve tanıkların kayıtların uygulanması ve taşınmazların tasarrufu hususundaki beyanlarının zemine uygunluğu komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir keşfi takibe imkan verir davacı taraf dayanağını oluşturan tapu kayıtlarının kapsadığı alanın davaya konu parseller içerisindeki konumunu gösterir biçimde ayrıntılı ve gerekçeli kroki ve rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.