Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2008/6601 K.2009/8655

Taraflar arasında, kooperatif üyeliğine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkin dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı vekili, müvekkili kooperatifin üyesi olduğunu, ancak kendisine kurada çıkan bağımsız bölümün tapusunun verilmediğini ileri sürerek, anılan taşınmazın tapusunun iptali ile müvekkili adına tescilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, yetki itirazında bulunmuş, esasa ilişkin olarak da bazı borçların ödenmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, davacının ihtarnamede istenilen borçları ödediği, başka ortaklara tapunun verildiği, tapular üzerinde tedbir kararının bulunmadığı gerekçeleriyle, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, kooperatif üyeliğine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkin olup, uyuşmazlık davalı kooperatifin üyesi olan davacının kooperatife borcunun olup olmadığı ve buna göre davacıya tahsis edilen taşınmazın tapusunun kendi adına tescilini isteme hakkının bulunup bulunmadığı noktalarındadır. Bu itibarla uyuşmazlık esasen kooperatif ile üyesi arasında ve kooperatif hukukunu ilgilendirir niteliktedir.

HUMK’nun 17. maddesi gereğince, tüzel kişiliği olan kooperatif ile üyeleri arasındaki davaların, kooperatifin ikametgahının bulunduğu mahkemede görülmesi gerekir. Her ne kadar mahkemece yetki itirazının HUMK’nın 13/1. maddesine göre reddine karar verilmiş ise de; yukarıda da açıklandığı üzere davadaki uyuşmazlıkta tapu iptal isteminin dayanağı, taşınmazın doğrudan aynına ilişkin değildir.

Yargıtay’ın yerleşik uygulaması gereğince de bu tür davalarda yetki HUMK’nun 17. maddesine göre belirlenmektedir. Bu yetki kuralı da kamu düzeni ile ilgili olup, re’sen gözetilir.