Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2008/8532 K.2008/8337

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden ... vs. vekili Avukat ... ... ... ... vekili Avukat ... ..., ... vs. vekili Avukat ... ... ve Hazine vekili Avukat ... ile aleyhine temyiz istenilen ... vs. vekili Avukat ... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 47 parsel sayılı 86.200 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, vergi kaydı, pay devri, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalılar ... ve müşterekleri adına tesbit edilmiştir. Davacı Hazine, çekişmeli taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu iddiasına, davacılar ... ve arkadaşları ise, tapu kaydı ve miras yoluyla gelen hakları bulunduğu iddiasına dayanarak, yasal süresi içinde dava açmışlardır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda. Hazinenin davasının reddine, diğer davacıların davalarının kabulüne ve çekişmeli taşınmazın ... ve müşterekleri adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine temsilcisi ile davalılar ... ve arkadaşları vekili Av. ..., ... ... ve arkadaşları vekili Av. ..., ... ve arkadaşları vekili Av. ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın davacı tarafın tutunduğu tapu kaydı kapsamında kaldığı kabul edilerek hüküm kurulmuş ise de yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmak için yeterli bulunmamaktadır. Çekişmeli taşınmazın tesbit malikleri arasında yer alan ...’nın baba adının "...", "..."nin baba adının ise ... olduğu dikkate alındığında taraf teşkilinde hata yapıldığı anlaşılmaktadır.

Taraf teşkili dava şartlarından olup eksiksiz ve doğru bir şekilde sağlanması zorunlu bulunmaktadır.

Mahkemece, tesbit maliki olarak tutanakta yer alan ... karısı ... ile ...'nin kim oldukları doğru bir şekilde saptanarak bu kişiler, ölmüşlerse belirlenecek gerçek mirasçıları, yöntemine uygun şekilde davaya dahil edilerek taraf teşkili sağlanmadan işin esasına girilerek karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi, davanın esası yönünden de davacı tarafın hangi taşınmazlar için hangi tapu kayıtlarına dayandığı belirlenerek ve tapu kayıtlarının kapsamı da yöntemine göre belirlenmemiştir.

Bu denli yetersiz inceleme ve araştırma ile karar verilemez.

O halde öncelikle taraf teşkili sağlanmalı, bundan sonra davanın esasına girilerek davacı taraftan hangi parsel için hangi tapu kaydına dayandığı sorulmalı, aynı tapu kayıtlarına dayanılarak açılan davalara ilişkin dava dosyalarının kayıt kapsamlarının belirlenmesinde kolaylık ve usul ekonomisi sağlayacağı gözönüne alınarak birleştirilmeleri gerektiği düşünülmeli, çekişmeli taşınmazlara komşu tüm parsellere ait kadastro tutanak suretleri ile dayanağı belgeler getirtilmeli, bundan sonra mahallinde yeniden keşif yapılarak dinlenecek yerel bilirkişilerden davacının tutunduğu tapu kayıtlarının mevki ve sınırlarını tek tek açıklamaları istenmeli,

yerel bilirkişilerce bilinemeyen sınırlar yönünden taraflara tanıkla kanıtlama olanağı sağlanmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsellere ait kadastro tutanak suretleri ve dayanağı belgelerle denetlenmeli, tapu kayıtlarının değişebilir nitelikte sınır içermesi halinde kayıt kapsamının kaydın yüzölçümüne göre belirlenmesi gerekeceği düşünülmeli, dinlenen yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, taşınmaz üzerindeki zilyetliğin ne zaman ve nasıl başladığı,

kimden kime ve ne surette intikal ettiği, zilyetliğin hangi sıfatla sürdürüldüğü ve zilyetliğin sürdürülüş biçimi hakkında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi, uzman ziraatçi bilirkişiden ise taşınmazların öncesinin ne olduğu, niteliği, bitki örtüsü ve kullanılış biçimi hakkında ayrıntılı rapor alınmalı, fen bilirkişisine keşfi izlemeye olanak sağlar nitelikte ayrıntılı harita düzenlettirilmeli, davacı tarafın tutunduğu tapu kayıtlarının başka parsellere revizyon görüp görmediği ve bu tapu kayıtlarına mahkeme kararları ile kapsam tayin edilip edilmediği araştırılmalı,

aynı tapu kayıtlarına başka dosyalarda kapsam tayin edilmiş bulunması halinde (mahkemenin 2000/1 esas ve 2001/1 karar sayılı ilamı gibi) söz konusu ilamların o davalarda taraf olan davacıları bağlayacağı gözönünde bulundurulmalı, bundan sonra toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.