Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/1076 K.2009/1875

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında temyize konu 103 ada 18, 30 ve 117 ada 17 parsel sayılı 11.412,57, 3.493,75 ve 1.486,58 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 103 ada 18 parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle çayır niteliği ile davalı ... adına tespit edilmiş. 103 ada 30 parsel sayılı taşınmaz mera olarak sınırlandırılmış. 117 ada 17 parsel sayılı taşınmaz ise kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle tarla niteliği ile ... adına tespit edilmiştir.

Davacı ..., yasal süresi içinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak çekişmeli 103 ada 18 ve 30 parsel sayılı taşınmazların adına tescili istemiyle, davacı ... ise 117 ada 17 sayılı parselin mera, 103 ada 18 sayılı parselin ise devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu iddiasına dayanarak ayrı ayrı dava açmışlardır.

Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda ...’nın davasının kabulüne, Hazinenin davasının reddine, çekişmeli 103 ada 18, 103 ada 30 ve 117 ada 17 parsel sayılı taşınmazların ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı-davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1) Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre çekişmeli 103 ada 30 ve 117 ada 17 parsel sayılı taşınmazlara yönelik yerinde olmayan Hazine vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA,

2) Çekişmeli 103 ada 18 parsel sayılı taşınmaza yönelik temyiz itirazlarına gelince; mahkemece çekişmeli taşınmazın tarım arazisi niteliğinde bulunduğu, kamu yararına tahsis edilen, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya yasalar gereğince devlete intikal eden yerlerden olmadığı ve zilyetlikle mülk edinme şartlarının davacı ... yararına gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece 31.5.2006 tarihinde yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişiler ... ve Reşit Yıldız, çekişmeli 103 ada 18 parsel sayılı taşınmazın evvelden beri köylülerin hayvanlarını otlattıkları yer olduğunu, şahısların özel mülkiyetine konu olmadığını belirtmişler; ziraatçi bilirkişi ... tarafından düzenlenen 19.06.2006 ve 10.07.2007 tarihli raporlarda ise çekişmeli 103 ada 18 parsel sayılı taşınmazın çayır niteliğinde tarım arazisi olduğu bildirilmiştir. 21.4.2008

tarihinde yapılan keşifte dinlenen, yerel bilirkişiler ... ve ... ... ise, çekişmeli 103 ada 18 parsel sayılı taşınmazın kendilerini bildiklerinden beri davacı ..., dedesi ve babası tarafından son 5-6 yıla kadar arpa buğday ekilmek suretiyle zilyet edildiği bildirilmiş; ziraatçi bilirkişi ...’ın 29.04.2008 tarihli raporunda ise çekişmeli 103 ada 18 parsel sayılı taşınmazın su taşkınlıkları nedeniyle üzerinde herhangi bir tarımsal üretim yapılmayan doğal hark niteliğinde olduğu belirtilmiştir.

Keşiflerdeki bilirkişi ve tanık beyanları ile ziraatçi bilirkişi raporları arasındaki bu çelişkiler giderilmeden yanlış değerlendirme ve eksik inceleme ile karar verilemez.

Doğru sonuca varılabilmesi için mahkemece çekişmeli taşınmazın başında önceden dinlenen yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve üç kişilik, ziraat mühendisi bilirkişi kurulu, fen bilirkişisi ve jeolog bilirkişi aracılığı ile yeniden keşif yapılmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, hangi tarihten beri ne şekilde, kim veya kimler tarafından kullanıldığı, kullanmanın ekonomik amacına uygun olup olmadığı,

zilyetliğin kimden kime nasıl intikal ettiği hususları tek tek sorulup, beyanlar arasında doğabilecek çelişkiler giderilmeli, tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenmek suretiyle aykırılığın giderilmesine çalışılmalıdır.

Keşfe katılacak ziraatçi bilirkişi kurulu ve jeolog bilirkişiden çekişmeli taşınmazın niteliğinin, tarım arazisi mi yoksa doğal hark mı olduğunu bildirir biçimde, uzman fen bilirkişisinden ise keşif ve uygulamaları izlemeye, yerel bilirkişi ve tanık sözlerini denetlemeye olanak verecek şekilde ayrıntılı ve gerekçeli raporlar ile kroki alınmalı, raporlarda açıklanan hususların somutlaştırılmasına yardımcı olmak üzere taşınmazın keşif sırasında çektirilecek fotoğrafları da raporlara eklenmeli,