Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/3797 K.2009/4841

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 113 ada 18 parsel sayılı 2396.87 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak davalı ... ve müşterekleri adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine, Kadastro Mahkemesine açtığı tespite itiraz davasında, taşınmazın kıyı kenar çizgisi içerisinde kaldığı iddiasına dayanmıştır. Mahkemece davanın kabulüne ve taşınmazın tespit harici bırakılmasına karar verilmiştir.

Davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 7.Hukuk Dairesinin 24.5.2002 tarih, 2002/2577-3763 sayılı kararı ile hükmün onanmasına karar verilmiş ve hüküm 20.11.2002 tarihinde kesinleşmiştir.

Davacı ... ve müşterekleri vekili 10.08.2006 tarihli dilekçesinde, çekişmeli 113 ada 18 parsel sayılı taşınmaz yönünden Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşen Kadastro Mahkemesinin 1999/37-2001/90 sayılı dosyasında hükme esas alınan kıyı kenar çizgisinin İdare Mahkemesi tarafından iptal edildiğini, yargılamanın yenilenmesi talebinin kabul edilerek, yeniden tespit edilen kıyı kenar çizgisi uyarınca, çekişmeli taşınmazın kıyı kenar çizgisi dışında kalan kısmının davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve çekişmeli 113 ada 18 parsel sayılı taşınmazın 25.09.2007 tarihli fen bilirkişi rapor ve krokisinde (A) harfi ile gösterilen bölümünün tespit dışı bırakılmasına, aynı rapor ve krokide (B) harfi ile gösterilen bölümünün ise kumluk vasfı ile davalı Hazine adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... ve müşterekleri vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece HUMK.nun 445/1. fıkrasının 10. bendi uyarınca davacı tarafın yargılamanın yenilenmesi talebi kabul edilerek taşınmazın (A) harfi ile gösterilen bölümünün tesbit dışı bırakılmasına, (B) harfi ile gösterilen dava konusu bölümünün ise kumluk vasfı ile Hazine adına tesciline karar verilmiş ise de; yapılan değerlendirme usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır. Dava HUMK.nun 445/10.maddesi hükmüne dayanan yargılamanın yenilenmesi isteğine ilişkindir.

Bilindiği gibi olanağanüstü bir kanun yolu olan yargılamanın yenilenmesi nedenleri Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 445. maddesinde sınırlı bir biçimde açıklanmış bulunmaktadır.

Sözü geçen maddenin bu dava ile ilgili 10. bendindeki düzenleme ile tarafları, sebebi ve konusu aynı olan bir dava hakkında verilen hükme aykırı yeni bir hüküm verilmesine yasal sebep bulunmadığı halde, aynı veya başka bir mahkeme tarafından önceki hükme aykırı ikinci bir hüküm verilmiş ve her iki hükmün kesinleşmiş olması yargılamanın yenilenmesi sebebi sayılmıştır.

Demek oluyor ki, tarafları sebebi ve konusu aynı olan bir dava hakkında birbirine aykırı kesinleşmiş iki hüküm bulunması halinde yargılamanın yenilenmesi yoluna gidilebilir.

Bu açıklamaların ışığı altında somut olay incelendiğinde ilk önce Hazine ile iade-i muhakeme isteyenler arasında kıyı kenar çizgisinin de tartışıldığı kadastro davasının cereyan etmiş olduğu ve anılan davada 1977 tarihinde onaylı kıyı kenar çizgisi esas alınmak suretiyle taşınmazın tesbit dışı bırakılmasına karar verilmiş olduğu görülmektedir. Kadastro davası, dava konusu taşınmazın tesbit günü itibarıyla mülkiyet durumunun tesbitine ilişkindir.

Taşınmazın tamamının tesbit dışı bırakılmasına esas olan kıyı kenar çizgisi, bilahare Samsun İdare Mahkemesi kararıyla iptal edilmiş ve iptal kararı üzerine idarece yeniden belirlenen kıyı kenar çizgisi 12.8.2004 tarihinde onaylanmıştır. Söz konusu bu kıyı kenar çizgisi esas alındığında, taşınmazın bir bölümü kıyı kenar çizgisi dışında kalmaktadır.

Samsun İdare Mahkemesinin iptal kararı taşınmazın tesciline ilişkin olmayıp, kadastro mahkemesi kararına esas alınan kıyı kenar çizgisinin iptaline ilişkindir. Açıklanan bu maddi ve hukuki olgular karşısında olayda HUMK.nun 445/10. maddesi koşullarının gerçekleştiğinden söz edilemez.

Öncelikle anılan hükmün uygulanabilmesi için her iki hükmün de adliye mahkemesinden verilmiş olması gerekirken birbiriyle çeliştiği iddia olunan hükümlerden birinin Kadastro Mahkemesi, diğerinin ise İdare Mahkemesi tarafından verilmiş olması nedeniyle yargılamanın iadesi yoluna başvurulması mümkün olmadığı gibi, somut olayda taşınmazın tesciline ilişkin verilen hüküm ile İdare Mahkemesince kıyı kenar çizgisinin iptaline ilişkin verilen hükmün konuları da farklı olduğundan 445/10. maddesi hükmünün uygulanması mümkün bulunmamaktadır.