Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/4345 K.2010/3042

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 115 ada 1 parsel sayılı 15119.36 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, tapu kayıtları, tapu dışı pay satışı, paylaşma, hibe ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle payları oranında ... ... ... mirasçıları ... ve müşterekleri adına. 115 ada 15 parsel sayılı 7307.51 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ise aynı nedenlerle 24/48 payı ... ... ... adına, 24/48 payı payları oranında ... ... ... ... mirasçıları ... ve müşterekleri adına olmak üzere tespit edilmiştir.

Davacılar ... ... ... ve ... ..., yasal süresi içinde aynı dilekçe ile davacı ... ....’ın çekişmeli her iki taşınmazda, davacı ...’ın ise çekişmeli 115 ada 15 parsel sayılı taşınmazda irsen ve intikalen gelen paylarının bulunduğu iddiaları ile dava açmışlardır. Yargılama sırasında ... kızı ..., çekişmeli taşınmazlarda kendisinin de hakkı bulunduğu iddiasıyla davaya katılmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davacılar ... ve ... ile müdahil davacı ...’nun davalarının kabulüne, taşınmazların tespitlerinin iptali ile 115 ada 1 parsel sayılı 15119.36 m2 yüzölçümündeki fındık bahçesi niteliğindeki taşınmazın tamamı 323840 pay kabul edilerek. 77558 payın .... kızı ..., 38779 payın ... ... ..., 38779 payın ... ... ... ... 38779 payın ... ... ...

38779 payın ... kızı ..., 38779 payın ... kızı ..., 38779 payın ... kızı ..., 6048 payın ... ... ve 7560 payın ... kızı ... adlarına. 115 ada 15 parsel sayılı 7307.51 m2 yüzölçümündeki fındık bahçesi niteliğindeki taşınmazın tamamı 640 pay kabul edilerek.

320 payın ... ... ..., 66 payın ... kızı ..., 33 payın ... ... ..., 33 payın ... ... ..., 33 payın ... ... ..., 33 payın ... kızı ..., 33 payın ... kızı ..., 33 payın ... kızı ..., 16 payın ... ..., 20 payın ... ... ... ve 20 payın ... kızı ... adlarına tapuya kayıt ve tesciline, karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ile davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1- Mahkemece çekişmeli 115 ada 1 parsel sayılı taşınmazın aynı ada 22 parsel sayılı taşınmazla birlikte Saztarla Mevkili tapu kaydının kapsamında kaldığı, Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin raporu ile tarih hanelerinde tahrifat yapıldığı belirlenen veya 25.06.1957 tarihli senede itibar edilemeyeceği, çekişmeli taşınmaza yönelik geçerli bir paylaşmadan söz edilemeyeceği,

14.07.1948 tarihli noter senedinin satış vaadi olarak kabul edilmesi gerektiği ve miras payının üçüncü kişilere devrine ilişkin satış vaadinin borç doğuran bir akit olması nedeniyle taksimden önce ifa olanağının bulunmadığı gerekçesiyle çekişmeli 115 ada 1 parsel sayılı taşınmaza yönelik davaların davacı ve müdahilin payları oranında kabulüne karar verilmiş ise de, mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli olmadığı gibi, 14.07.1948 tarihli noter senedi yönünden yapılan değerlendirme de dosya içeriğine uygun bulunmamaktadır.

Çekişmeli 115 ada 1 parsel sayılı taşınmaz, Temmuz 1289 Yoklama tarih 198 ve Şubat 1300 Daimi tarih 169 numaralı sicillerden gelen Mayıs 1305 tarih 37 numaralı sicilde 3 dönüm miktarlı, sabit sınırlı ve nısıf pay için oluşturulan tapu kaydı ile tarafların ortak kök murisi Mollahasanoğlu ... bini ...

Ağa adına kayıtlı iken, Nisan 1937 tarih 56, Haziran 1942 tarih 33, Aralık 1946 tarih 31, Temmuz 1950 tarih 33, Nisan 1954 tarih 94, Aralık 1961 tarih 14, Mayıs 1962 tarih 89, Temmuz 1962 tarih 23, Temmuz 1964 tarih 71 ve Aralık 1986 tarih 72 numaralı kayıtlarla mirasçılarına tedavül görmüş, bazı paylar intikal ve satışlara konu edilmiş, kadastro sırasında 115 ada 1 ve 22 parsel sayılı taşınmazlara uygulanmış olan tapu kayıtları ile, tutanakların edinme sebebinde bildirilen tapu dışı paylaşma, tapu dışı pay satışı ve hibeden söz edilerek ... mirasçıları olan davalılar adına tespit edilmiştir.

Ortak kök murisin diğer mirasçılarından olan ... ... tarafından miras payına dayanılarak dava açılmış ve ... kızı ... tarafından aynı iddia ile davaya katılınmıştır. Taraflar arasında çekişmeli taşınmaz ile, bitişik 22 parsel sayılı taşınmaza uygulanmış olan tapu kayıtlarının aidiyeti hususunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, çekişmeli taşınmazın, ortak kök murisin mirasçıları ve tapudaki paydaşlar arasında sonraki akdi ve irsi ilişkilerle ...’a kalıp kalmadığı hususundadır. Mahkemece bu hususların aydınlatılması için yapılan araştırma ve inceleme uyuşmazlığı çözmeye yeterli bulunmamaktadır. Eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve tüm tespit bilirkişileri hazır olduğu halde mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte; muris ...'ın terekesinin paylaşılıp paylaşılmadığı, paylaşma varsa hangi tarihte kimler arasında yapıldığı, tüm mirasçıların veya yetkili temsilcilerinin paylaşmaya katılıp katılmadığı, her bir paydaşın payına nerelerin düştüğü ve akıbetlerinin ne olduğu, paylaşma dışı bırakılan yerlerin olup olmadığı, dayanak tapu kayıtlarında bulunmayan 1/2 payın paylaşmaya konu edilip edilmediği, çekişmeli taşınmaz ile bitişik 22 parsel sayılı taşınmazın kim veya kimlerin payına düştüğü;

çekişmeli taşınmazın kim tarafından hangi tarihten beri ve hangi sıfatla kullanıldığı yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından sorulup saptanmalı, beyanlar arasında doğabilecek çelişkiler, gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli, tespit tutanağının edinme sebebine aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek aykırılıkların giderilmesine çalışılmalıdır.

Tespit maliki davalılar tarafından tapu dışı paylaşma ve satın almaya dayanılmış olması nedeniyle, bu hususları ispat külfetinin, dayanan tarafa ait olacağı, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 15/3.maddesi uyarınca, tapulu taşınmazlardaki pay satışlarının yazılı, tapusuz taşınmazlardaki pay satışlarının ise her türlü delille ispat edilebileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Özellikle; ortak muris ... ... ...’ın 1921 yılında ölmüş olması nedeniyle terekesinin iştirak halinde mülkiyet hükümlerine tabi olarak değil, müşterek mülkiyet hükümlerine tabi olarak mirasçılarına intikal ettiği ve ... kızı ... ...’ın eşi ve babasından gelen bütün miras paylarını ... ... ... ...’a 14.07.1948 tarihli noter senediyle yaptığı satışın, alıcı ve satıcının birlikte mirasçısı olmaları ve terekesinin iştirak halinde mülkiyet hükümlerine tabi olması nedeniyle geçerli olabileceği gözetilmelidir.

Ayrıca, bu satış nedeniyle ... ... ... mirasçıları yararına 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 13/B-b maddesinde düzenlenen koşullarının gerçekleşebileceği ve tapuda kayıtlı olmayan 1/2 pay yönünden zilyetliğin terkedilmiş olması nedeniyle de 14.07.1948 tarihli senede değer verilmesi gerektiği de unutulmamalıdır.

Uzman bilirkişiden, davalıların murisi ... ... ... ile diğer mirasçıların kayden malik oldukları payları sonraki akdi ve irsi ilişkilere göre paylardaki değişmeleri, mahkemenin kabulüne göre ve ... kızı ... ...’ın temliki de gözetilerek tescile karar verilen payları denetime elverişli olarak açıklayıp gösteren rapor alınmalıdır.

Toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek, ulaşılacak sonuca göre, çekişmeli taşınmazın taksimen ve diğer akdi ve ırsi ilişkilerle ... ... ...’a kaldığının belirlenmesi halinde davanın reddi ile çekişmeli 115 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline; tapu dışı paylaşma ve diğer akdi ve irsi ilişkilerle çekişmeli taşınmazın ... ... ...’a kaldığının belirlenememesi halinde ise, davacı ... ... ile müdahil ... kızı ...’nun ... ... ...’dan murisleri .... ve ... ...’dan gelen paylarının (... ... ... eşi ... payının ...’e satıldığı dikkate alınarak,

davacı ve müdahile bu nedenle pay verilmeyerek) adlarına, geri kalan paylarının davalılar adına tesciline karar verilmelidir. Hükmü temyiz eden davalıların çekişmeli 115 ada 1 parsel sayılı taşınmaza yönelik temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA,

2- Mahkemece, çekişmeli 115 ada 15 parsel sayılı taşınmazın Köklük Mevkili tapu kaydının kapsamında kaldığı, Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin raporu ile tarih hanesinde tahrifat yapıldığı belirlenen 25.06.1956 veya 25.06.1957 tarihli senede itibar edilemeyeceği, çekişmeli taşınmaza yönelik geçerli bir taksimden söz edilemeyeceği,

14.07.1948 tarihli senedin satış vaadi olarak kabul edilmesi gerektiği ve miras payının üçüncü kişilere devrine ilişkin satış vaadinin borç doğuran bir akit olması nedeniyle taksimden önce ifa olanağının bulunmadığı gerekçeleriyle çekişmeli 115 ada 15 parsel sayılı taşınmaza yönelik davaların davacıların ve müdahilin payları oranında kabulüne karar verilmiş ise de; mahkemenin kabul ve değerlendirmesi dosya içeriğine uygun bulunmamaktadır.

Çekişmeli 115 ada 15 parsel sayılı taşınmazın... ... bin ... adına kayıtlı ....1286 tarih 97 numaralı tapu kaydı ile bu sicilden gelen Ekim 1972 tarih 85, Aralık 1973 tarih 82 ve Ocak 1977 tarih 108 numaralı tapu kayıtlarının kapsamında kaldığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin raporu ile tahrifat yapıldığı belirlenen 25.06.1956 veya 25.06.1957 tarihli senede hukuken değer verme olmadığı bulunmamaktadır. Ancak.

14.07.1948 tarihli noter senedi ile ... kızı ... ...’ın babasından gelen miras paylarının tamamını ... ... ...’a sattığı belirlenmiştir. .... ... ...’nin ... ... terekesi yönünden, ... ... ...’ın üçüncü kişi durumunda olduğu hususunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. .... ... ...’nin ... ..., 1915 yılında ölmüş ve ölüm tarihi itibariyle terekesi müşterek mülkiyet hükümlerine tabi olarak mirasçılarına intikal etmiştir. ..... ... ...’nin ... ... terekesinin müşterek mülkiyet hükümlerine tabi olması nedeniyle kızı ... .....’ın payını,

terekeye göre üçüncü kişi durumunda bulunan ... ... ...’a satışı hukuken geçerli olup bu satış 14.07.1948 tarihli noter senedi ile kanıtlanmıştır.

Hal böyle olunca, davalıların murisi olan ... ... ... lehine 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 13/B-b maddesinde düzenlenen koşullarının gerçekleştiğinin; ..... ... ...’nin ... ... terekesinden kızı ... ...’a intikal eden ve ... ile ... arasında yapıldığı bildirilen paylaşma sonucu ... ... ...’a geçtiği bildirilen 1/2 payda davacıların murisleri ... kızı ... ...’dan gelen paylarının veya korunmaya değer haklarının kalmadığının kabulü zorunludur.