Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/6221 K.2009/8098

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 162 ada 5 ve 6 parsel sayılı 1154.77 ve 1346.49 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 162 ada 5 parsel davalı ..., 162 ada 6 sayılı parsel ise davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine, yasal süresi içinde tapu kayıtlarına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve çekişmeli 162 ada 5 parselin ..., 162 ada 6 sayılı parselin ... adına tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, Hazinenin dayandığı tapu kayıtlarının 162 ada 4 ve 163 ada 1 sayılı parsellere revizyon gördüğü ve çekişmeli taşınmazların tapu kayıtları kapsamı dışında kaldığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar vermek için yeterli bulunmamaktadır.Davacı Hazinenin dayandığı, 1976 tarih ve 9 sıra numaralı tapu kaydı karakol binası niteliği ile 162 ada 4 sayılı parsele 1956 tarih ve 32 sıra numaralı tapu kaydı ise cami ve arsa niteliği ile 162 ada 1 sayılı parsele uyglanarak Hazine adına tespit edilmiştir.

Hazinenin dayandığı tapu kayıtlarının oluşum belgelerinde haritalarının bulunduğu anlaşıldığı halde teknik bilirkişi tarafından zemine uygulanarak kapsamları haritalarına göre belirlenmemiştir.Çekişmeli taşınmazlara batıdan komşu 162 ada 2, 3 ve 21 sayılı parsellerin Toprak Tevzi çalışmaları sırasında 12 ada 35, 36 ve 14 sayılı parsel olarak tespit edildiği dosyaya getirtilen Toprak Tevzi haritasında bu parsellerin doğusunun “hükümet binası arsası” olarak bırakılmış olduğu anlaşılmaktadır.

Komşu bu parsellerden faydalanmak suretiyle belirtmelik haritası uygulanarak taşınmazların toprak tevzi çalışmaları sırasındaki niteliği tam olarak araştırılmamış, taşınmazlara komşu parsellerin dayanağını oluşturan kayıtlar, tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile getirtilmemiştir.

Özellikle taşınmazlara doğudan komşu 7 sayılı parsele uygulanan tapu kaydı tesisinde 1.3.1957 tarih ve 12 sıra numaralı tapu ile Mübadeleye tabi Rumlardan kaldığından Hazine adına oluştuğu ve tesiste taşınmaz yönünü “...elindeki tarla” olarak okuduğu,

bu tapu kaydının ifrazın sonucu oluşan tapu kayıtlarından Hazinenin açık artırma ile satışı suretiyle şahıslar adına tapu kaydı oluştuğu, komşu 7 parsele uygulanan bu tapudan ifrazen oluşan tapu kaydı bu kez taşınmazlar yönünü “Hazineye ait 10 parsel no müfrez arsa” okuduğu halde 1.3.1957 tarih ve 12 sıra numaralı tapu kaydının tüm gittileri ve haritası getirtilerek “10 nolu müfrez arsa” tespit edilmemiş, varsa tapu kaydı getirtilerek kimin uhdesinde olduğu araştırılmamış,kaydın kapsamı belirlenmemiştir.

Komşu 2 ve 3 sayılı parsellere uygulanan tapu kayıtların taşınmaz yönünü “İlya”, 21 sayılı parsel dayanak tapu kaydının “hükümet binası arsası” olarak okuması üzerinde durulmamış, taşınmazın etrafındaki taşınmazlar dayanak kayıtların Rumlardan Hazineye intikal etmesi nedeniyle oluştuğu nazara alınarak taşınmazların kaçak ve yitik kişilerden kalıp kalmadığı tam olarak araştırılmamıştır.

Son oturumda davalı ... tapu kayıt örnekleri ibraz ettiği halde tapu kayıtları getirtilerek uygulanmamış ve kapsamları belirlenmemiş, tapu kayıt malikleri ile davalı arasında irsi ve akti ilişki bulunup bulunmadığı araştırılmamıştır.

Doğru sonuca varılabilmesi için, çekişmeli taşınmazlara komşu parsellerin dayanağını oluşturan tapu kayıtları tesisinden itibaren tedavülleri ile birlikte, özellikle 1.3.1957 tarih ve 12 sıra numaralı tapu kaydı ve tedavülleri ile varsa haritasından faydalanılarak ifrazen oluşan “Hazineye ait 10 parsel nolu müfrez arsaya” ilişkin tapu kaydı ve haritası, davalının dayandığı tapu kayıtları tüm tedavülleri ve varsa haritası, varsa revizyon gördüğü parsellerin kadastro tespit tutanağı örnekleri, taşınmazın bulunduğu yere ilişkin Toprak Tevzi Komisyonunun harita,

tutanak ve eki olan tüm belgeler ile varsa Hazine tarafından davalılar ya da bayilerine satışa dair belgeler getirtilerek dosya tamamlandıktan sonra taşınmazlar başında yerel bilirkişiler, tanıklar ve teknik bilirkişiler katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte davacı Hazinenin dayandığı tapu kayıtları ve davalı tarafın dayandığı tapu kayıtları yerel bilirkişiler yardımı ile zemine uygulanarak kapsamları belirlenmeli, Hazine tapularının kapsamı 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 20/A maddesi gereğince dosyada mevcut haritalarına göre belirlenmeli, 10 numaralı müfrez yere ilişkin tapu kaydı oluşmuş ise uygulanarak kapsamı belirlenmeli, komşu parsel dayanak kayıtlarının taşınmazlar yönünü “İlya”, “Hazineye ait 10 parsel no müfrez arsa” ve “hükümet binası arsası” olarak olarak okuması üzerinde durulmalı, "... elindeki tarlanın" neresi olduğu belirlenmeli,

belirtmelik haritası komşu 162 ada 2, 3 ve 21 sayılı (Toprak Komisyonun 12 ada 35, 36 ve 14 sayılı) parsellerinden faydalanılarak fen bilirkişi tarafından kadastro paftası ile çakıştırılarak uygulanmalı ve toprak tevzi çalışmaları sırasında taşınmazların niteliğinin ne olduğu tespit edilmeli, yapılan uygulama sonunda taşınmazın Hazine ve davalı tapusu kapsamında kalmayıp, kaçak ve yitik kişilerden de kalmadığının belirlenmesi halinde yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların kime ait olduğu, kimen kaldığı,

zilyetliğin başlangıç tarihi, süresi ve sürdürülüş biçimi hakkında maddi olaylara dayalı olarak ayrıntılı bilgi alınmalı,3402 sayılı Yasa'nın 14.maddesinde öngörülen şartların gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılmalı, teknik bilirkişiye dayanılan kayıtların kapsamını belirtir keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.