Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/9080 K.2010/1018

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 163 ada 15 parsel sayılı 76292.18 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... Belediyesi Tüzel Kişiliği adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine vekili, yasal süresi içinde davalı Belediyenin zilyetlikle taşınmaz iktisap edinemeyeceği iddiasına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli 163 ada 15 parsel sayılı taşınmazın sit alanı olarak Hazine adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... Belediyesi Tüzel Kişiliği vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisabının mümkün olmadığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Mahkemece, çekişmeli taşınmazın niteliği ile ilgili olarak 3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmamış, çekişmeli taşınmaz üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresi davalı ...

Belediyesi Tüzel Kişiliğinin hangi tarihte belediye olduğu yöntemince araştırılmamış, arkeolog bilirkişinin, çekişmeli taşınmazın 3. derecede arkeolojik sit alanında kaldığını belirtmesine rağmen zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığı şeklindeki çelişkili raporuna dayalı olarak hüküm kurulmuştur. Sağlıklı sonuca varılabilmesi için davalı ...

Tüzel Kişiliğinin Belediye olduğu tarih ilgili idari bilirimlerden sorulup, saptanmalı, çekişmeli taşınmaza komşu bulunan taşınmazların kadastro tutanaklarının onaylı örnekleri ve dayanağı olan belgeler getirtilip dosya tamamlandıktan sonra mahallinde; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler; aynı yöntemle tespit edilecek taraf tanıkları, tespit bilirkişileri ve 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan ve 3 kişilik, arkeologlardan oluşan bilirkişi kurullarının katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldığı, öncesinin mera, yaylak veya kışlak niteliğinde olup olmadığı, taşınmazın imar ve ihyaya konu edilip edilmediği, imar ve ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği,

etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, 3 kişilik, ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğiyle ilgili olarak ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, arkeolog bilirkişi kurulundan, taşınmazın sit alanı kapsamında kalıp kalmadığı,

taşınmazın arkeolojik sit alanında kalması halinde bu alanın kaçıncı derece olduğu konusunda ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, ayrıca fen bilirkişisine, taşınmazın sit alanına ilişkin harita üzerindeki konumunu da gösterir biçimde keşfi takibe imkan veren kroki düzenlettirilmeli, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, 1. ve 2. derecede arkeolojik sit alanı içerisinde bulunan taşınmazların zilyetlik ile kazanılmasının mümkün olamayacağı,