Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2010/124 K.2010/86

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 107 ada 2 parsel sayılı 23214.62 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, ham toprak niteliğiyle davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı ..., yasal süresi içinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne ve çekişmeli 107 ada 2 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişi rapor ve krokisinde (B) harfi ile gösterilen bölümünün davacı adına, çekişmeli taşınmazın geriye kalan bölümünün ise davalı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın temyize konu bölümünün tarım arazisi niteliğinde bulunduğu, kamu yararına tahsis edilen, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya yasalar gereğince Devlete intikal eden yerlerle ilgisinin olmadığı, davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de;

çekişmeli taşınmazın temyize konu bölümünün niteliği ile ilgili olarak 3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmamış, çekişmeli taşınmazın temyize konu bölümü üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve zilyetliğin süresinin yöntemince araştırılmamış olması nedeniyle yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, çekişmeli taşınmaza komşu parsellerin onaylı tutanak suretleriyle dayanağı olan belgeler getirtilip dosya tamamlandıktan sonra mahallinde; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler; aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları, tespit bilirkişilerinin tamamı ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarından taşınmazın temyize konu bölümünün geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, imar ve ihyaya konu edilip edilmediği, imar ve ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği, taşınmazın temyize konu bölümü üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve zilyetliğin süresi etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı.

3 kişilik, ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazın temyize konu bölümünün toprak yapısı ve bitki örtüsünü komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı biçimde belirten ve taşınmazın niteliğini belirleyen ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, teknik bilirkişilere keşfi izlemeye imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.