Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2010/1352 K.2010/3686

Taraflar arasında kadastro tespitinden ... dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle: "Davacının dayandığı tapu kaydının tesisinden itibaren tüm tedavülleri ve varsa dayanak belgeleri ve krokisi ile getirtilip mahallinde yerel bilirkişi, taraf tanıkları ve teknik bilirkişi huzuruyla yeniden yapılacak keşifte uygulanması, tapu kaydının kapsadığı taşınmazların belirlenmesi, tapudaki paydaşlar arasında paylaşma yapılıp yapılmadığı araştırılarak; yapılmış ise, davacıya isabet eden kısımların belirlenmesi; taşınmazın öncesinde geçmişte kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiğinin etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılması,

teknik bilirkişiye uygulanan kaydın kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmesi, davacı ve müdahil davacılar adına aynı çalışma alanında belgesizden tespit edilen taşınmaz olup olmadığının yeniden ilgili mercilerden sorulması, taşınmazın tapu kaydı kapsamında kalmadığının anlaşılması halinde 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesindeki sınırlamalar göz önünde bulundurularak yapılacak araştırma sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davacı ve müdahil davacıların davasının kabulüne, çekişmeli parselin tamamı 4 pay kabul edilerek 2 payının davacı ... adına, 1 payının müdahil davacı ... adına, 1 payının da müdahil davacı ... adına tesçiline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Çekişmeli taşınmaz, ham toprak niteliği ile Hazine adına tespit edilmiş, davacı tarafından tapu kaydı ile ifraz ve taksim sözleşmesine dayanılarak dava açılmış, katılanlar da aynı iddialara dayanmışlardır.

Doğru sonuca varılabilmesi için, dosya içine getirilen tedavül kayıtlarıda herhangi bir taşınmaza uygulanmadığı görülen davacı tarafın dayanağını oluşturan tapu kaydı, tesisinden itibaren tüm tedavülleri dosya içine getirtilmeli, kadastro sırasında tüm tedavül kayıtlarının herhangi bir taşınmaza uygulanıp uygulanmadığı Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerinden sorulup saptanmalı,

varsa uygulandıkları taşınmazlara ait onaylı kadastro tutanağı örnekleri ile kadastro sonucu oluşmuş tapu kayıtları ve çekişmeli taşınmaz ile tapu kayıtlarının uygulandıkları taşınmazları birlikte gösteren geniş sınırlı pafta örneği dosya içine getirtilmelidir. ... ve ... Köylerine ait hudutnameler ile ekleri olan krokiler de dosya içine

getirtildikten sonra mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır. Yapılacak keşifte çekişmeli taşınmazın öncesinde kime ait olduğu, kimden kime ne şekilde geçtiği, üzerinde sürdürülen zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğü; tapu kaydının okuduğu mevki ve sınırların nereleri olduğu, köy sınırlarında değişiklik olup olmadığı ve dayanak tapu kaydının çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadığı yerel bilirkişi ve tanıklardan sorulup saptanmaya çalışılmalıdır.

Yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsellerin tutanak ve dayanakları ve köy hudutnameleri ile denetlenmeli; yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında doğabilecek çelişkiler yöntemince giderilmeli, tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek aykırılıkların giderilmesine çalışılmalıdır.

Keşfe katılacak fen bilirkişisinden keşif ve uygulamaları izleyip denetlemeye olanak verir, kayıt uygulamaları ile yerel bilirkişi ve tanıklarca gösterilen sınırları ile köy hudutnamelerini kapsamını gösterir ayrıntılı rapor ve kroki alınmalıdır.

Keşfe katılacak ziraatçi bilirkişiden çekişmeli taşınmazın tarımsal niteliğini bildirir, çekişmeli taşınmazın miktarı gözetilerek tüm bölümleri yönünden zilyetlikle edinmeye elverişli yerlerden olup olmadığını açıklar gerektiğinde değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları ile destekleyecek ve komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir ayrıntılı rapor alınmalıdır.

Bundan sonra çekişmeli taşınmazın kısmen veya tamamen tapu kaydının kapsamında kaldığının belirlenmesi halinde, davacı tarafa, dayanak tapu kaydında payı bulunan tüm paydaşlarla yapılmış geçerli bir paylaşma olup, olmadığını veya tapudaki diğer payların ne şekilde kendisine geçtiğini kanıtlama yönünden olanak tanınmalıdır.

Çekişmeli taşınmazın kısmen veya tamamen dayanak tapu kaydının kapsamı dışında kaldığının belirlenmesi halinde ise, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14.maddesinde öngörülen miktar sınırlamaları ve dava dışı 13, 28 ve 49 parsel sayılı taşınmazların toplam 53547.10 m2 yüzölçümüyle davacı taraf adına tespit edilmiş olduğu da gözönünde bulundurulmak suretiyle kapsam dışında kalan bölüm üzerinde davacı taraf yararına zilyetlikle edinme koşullarının oluşup oluşmadığı araştırılıp, değerlendirilmek suretiyle ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.