Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2010/2238 K.2010/3201

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 101 ada 11, 104 ada 19 ve 20 parsel sayılı 14.952.210, 4.841.012 ve 3.029.383 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, toprak tevzii nedeni ile oluşan tapu kayıtlarına dayanılarak davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacılar ... ve ....., yasal süresi içinde, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmışlar, ... ..... ve ... aynı nedenlerle davaya katılmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine, çekişmeli taşınmazların tespit gibi tescillerine karar verilmiş; hüküm, davacılar ve katılanlar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre toprak tevzi paftasında Hazineye ait olduğu belirtilen ve mera olarak sınırlandırılan bölümler hakkındaki temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak mahkemece dava konusu taşınmazların tamamı yönünden davacılar ve müdahiller yararına Hazine adına tevzi tapularının oluştuğu tarihe kadar zilyetlikle iktisap koşullarının gerçekleşmediği kabul edilmek sureti ile davanın reddine karar verilmiş ise de; verilen karar dosya kapsamına uygun olmadığı gibi, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama da karar için yeterli bulunmamaktadır.

Şöyleki keşif sonucu düzenlenen kadastro fen elemanı bilirkişi rapor ve krokisine göre Toprak Tevzi Komisyonunca vergi kayıtlarına dayanılarak davacılar ve müdahillerin murislerinin kullanımında olduğu belirtilmek sureti ile adlarına belirtilen 2, 183 ve 253 sayılı tevzi parsellerinin de kadastro sırasında Hazine adına tespit edildiği görülmektedir.

Mahkemece toprak tevzi komisyon paftası ve kadastro paftası çakıştırılmak sureti ile bu bölümler kesin olarak belirlenmemiş, davacılar ve müdahiller yararına kazandırıcı zamanaşımı ile iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılmamıştır.

Sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için öncelikle 19 ve 20 sayılı parsellere karşılık gelen toprak tevzi parsellerinin dayanağı olan belirtmelik tutanakları ile bu tutanaklarda belirtilen kayıtlar ve 11 sayılı parsele karşılık gelen tevzi parseline ait belirtmelik tutanağında davacıların murislerine ait olduğu belirtilen vergi kayıtları dosyaya getirtilmeli, belirtmelik tutanak tanıklarının nüfus kayıtları dosyaya getirtilerek sağ olup olmadıkları araştırılmalı, dosya ikmal edildikten sonra yöreyi iyi bilen, elverdiğince yaşlı, yansız, yerel bilirkişi,

dinlenmeyen tespit bilirkişileri ve sağ olmaları halinde belirtmelik tutanak bilirkişileri ve zirai bilirkişi huzuru ile dava konusu taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, belirtmelik tutanağında yazılı vergi kayıtları, belirtmelik tutanağı ve komisyon paftası zemine uygulanarak davacıların murisinin kullanımına bırakılan 2, 183 ve 253 tevzi parsellerinin kapsamı belirlenmeli, yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve belirtmelik bilirkişilerinden taşınmazların öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı,

zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime ve nasıl intikal ettiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, yargılama sırasında toplanan delillerin tutanakların edinme sebebi sütununda yazılı beyanlara aykırı düşmesi halinde dinlenmeyen tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilip aykırılığın giderilmesine çalışılmalı, tespit bilirkişi ve yerel bilirkişi beyanları arasında çelişki olması durumunda yüzleştirme yapılmak sureti ile çelişkinin giderilmesine çalışılmalı, zirai bilirkişiden arazinin eğimi, toprak yapısı,

bitki örtüsü yönünden ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, fen bilirkişisinden toprak tevzi paftası ve kadastro paftası çakıştırılmak sureti ile keşfi ve uygulamayı izlemeye elverişli rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.