Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2011/6026 K.2011/4492

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 177 ada 11 parsel sayılı 5102.84 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ve eşit paylarla ..., ... ve ... adlarına tespit edilmiştir. Davacı Hazine, yasal süresi içinde vergi kayıtlarına ve çekişmeli taşınmazın kaçak ve yitik kişilerden kanunlar uyarınca Hazine'ye intikal eden yerlerden olduğu iddiasına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve çekişmeli taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece toplanıp, değerlendirilen delillerden çekişmeli taşınmazın kaçak ve yitik kişilerden yasalar uyarınca devlete kalan yerlerden olmadığı ve taşınmaz üzerinde tespit tarihine kadar davalı tarafın 20 yılı aşkın süreyle malik sıfatı ile zilyet olduğu anlaşılmış olmakla, davacı Hazinenin bu yöne ilişkin temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak; çekişmeli taşınmaz kuzey yönünde 177 ada 7 parsel sayılı mera parseline sınır olduğu halde mahkemece yöntemince mera araştırması yapılmaksızın, eksik araştırma ve inceleme sonucu taşınmazın tarım arazisi olduğu kabul edilerek, zilyetlikle edinme koşullarının davalı taraf yararına gerçekleştiğinin kabulünde isabet bulunmamaktadır.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; komşu köylerde oturan ve davada yararı bulunmayan, elverdiğince yaşlı kişiler arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, tarafların aynı yöntemle bildirecekleri tanıkları, üç ziraat mühendisinden oluşacak ziraatçi bilirkişi kurulu ve uzman fen bilirkişisi hazır olduğu halde mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından çekişmeli taşınmazın öncesinde ne olduğu, kimden kime, ne şekilde intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne şekilde kullanıldığı, zaman içinde sınırlarında genişleme olup olmadığı, komşu 177 ada 7 parsel sayılı mera parseli ile arasında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı, çekişmeli taşınmazın öncesinin mera olup olmadığı veya meradan yer kazanılıp kazanılmadığı gibi hususlar tek tek ve olaylara dayalı olarak sorulup saptanmaya çalışılmalıdır.

Yerel bilirkişi ve tanık sözleri dosya içine getirtilecek çekişmeli taşınmaza tüm yönlerden komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli; yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında doğabilecek çelişkilerin usulen giderilmesine çalışılmalıdır. Tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek, beyanları arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak yöntemince giderilmeye çalışılmalıdır.

3 kişilik ziraatçı bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazın tarımsal niteliğini bildirir, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir, çekişmeli taşınmazın toprak yapısı, eğimi, bitki örtüsü ve diğer yönlerden komşu mera parselinden nasıl ayrıldığını, arada ayırıcı unsur bulunup bulunmadığını açıklar nitelikte, çekişmeli taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalıdır.

Keşfe katılacak fen bilirkişisinden keşif ve uygulamaları izleyip denetlemeye olanak verir ve çekişmeli taşınmaz ile komşu mera parsellerinin konumlarını yan kesit krokisi ile gösterip açıklayan ayrıntılı rapor alınmalıdır. Bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.