Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/107 K.2012/2691

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında komisyon kararı ile Perçenç (Akçakiraz) köyüne ait 3 ada 27 parsel sayılı 4600 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, muhacirlere tahsis keyfiyetinin vilayetçe kati surette halline değin malik hanesinin açık bırakılmasına karar verildiğinden söz edilerek malik hanesi açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiştir.

Davacı Baki... ve müşterekleri tarafından kadastro tespitinden sonra Asliye Hukuk Mahkemesinde taşınmazın kök muris ... ... mirasçıları adına tescili istemi ile Tapu Sicil Müdürlüğünü temsilen Hazine aleyhine açılan dava, kadastro tespitinin kesinleşmediğinden söz edilerek kadastro mahkemesine aktarılmıştır.

Kadastro Mahkemesinde çekişmeli parsel tutanağı ile dava dosyası birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazın ... ... adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Taşınmaz malik hanesi açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiş olup, tespit tutanağında Yugoslavya göçmeni ...ve aile efradına iskan defterinin 28. sayfası ve 5 sıra numarasında yazılı kayıtla verildiği ve aynı zamanda ... ...'nin T. evvel 336 tarih ve 38 sıra numaralı tapu kaydının olduğu belirtilmiştir.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın davacıların miras bırakanı ... ...'ye ait olduğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; tutanakta geçen iskan kaydının onaylanıp onaylanmadığı araştırılmadığı gibi tutanakta sözü edilen tapu kaydı da getirtilerek uygulanmadığından, yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için iskan kaydı ve eki olan belgeler ile ... ...'nin dayanağı tapu kaydının tesisinden itibaren tüm tedavülleri, varsa haritası ve çekişmeli taşınmaza komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ve dayanağı olan belgeler ile 3402 sayılı Yası'nın 30. maddesi uyarınca resen toplanması gerekli kayıt ve belgeler getirtilip dosya tamamlandıktan sonra mahallinde elverdiğince yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarının katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında iskan krokisi ile tapu kaydının tesisinden itibaren tüm tedavülleri ve dayanakları olan tüm belgeler okunup, kayıtlarda yazılı sınırlar yerel

bilirkişilere zeminde tek tek göstertilmeli, kayıtlarda yazılı olup yerel bilirkişilerce gösterilemeyen sınırların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, bilirkişi ve tanıkların zeminde gösterdiği sınırlar teknik bilirkişiye haritasında işaret ettirilmeli, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, yerel bilirkişi, taraf tanıkları ve tespit bilirkişileri beyanları arasında çelişki doğduğu takdirde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeli, keşfe götürülecek teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir biçimde kroki düzenlettirilmeli,

tapu kaydının taşınmazı kapsayıp kapsamadığı kesin olarak belirlenmeli, taşınmazın tapu kaydı kapsamı dışında kaldığının anlaşılması halinde, taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, kadastro tespit tarihi itibarı ile taşınmazın öncesinin niteliği itibarı ile zilyetlikle edinmeye elverişli yerlerden olup olmadığı,

taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması imar ve ihyaya konu edilmiş ise, ihyanın hangi tarihte başlayıp, ne zaman bitirildiği hususunda yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, yerel bilirkişi ve tanık sözlerinin tutanaktaki beyanlara aykırı düşmesi halinde tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek beyanlar arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli, ziraat mühendisi bilirkişiden taşınmazın tarımsal niteliğini bildirir,

komşu parsellerle karşılaştırmalı, çekişmeli taşınmazın toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve tarımsal niteliğini belirtir, çekişmeli taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.