Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/1904 K.2013/677

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Beşirli Köyü çalışma alanında bulunan temyize konu 118 parsel sayılı 1197 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydı, satış, harici ve rızai taksim nedenleri ile davalı ... ..., 119 parsel sayılı 1445 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz aynı nedenle davalı ... ..., 402 parsel sayılı 3655 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeni ile davalı Hacı ..., 403 parsel sayılı 1320 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz aynı nedenle davalı ..., 405 ve 408 parsel sayılı 1555 ve 715 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar irsen intikal, taksim, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği,

ifraz ve paylaşma nedenleri ile davalı Saika Poyraz, 406 ve 407 parsel sayılı 1743 ve 745 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar aynı nedenle davalı Memnune ... adlarına tespit edilmiştir. İtirazı Kadastro Komisyonunca reddedilen davacılar ... ile ... ve ... tapu kaydına ve irsen intikale dayanarak payları oranında adlarına tescil istemi ile dava açmışlardır.

Mahkemece usule ilişkin bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, 118 parsel sayılı taşınmazın payları da gösterilmek sureti ile davacılar ..., ... ve ... mirasçıları adına, 119, 402, 403, 405, 406, 407 ve 408 sayılı parsellerin ise payları gösterilmek sureti ile tespit maliklerinin mirasçıları adına tapuya tescillerine karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre dava konusu 402, 403, 405, 406, 407 ve 408 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davacılar vekilinin yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2- Dava konusu 118 ve 119 parsel sayılı taşınmazlar yönünden taraf vekillerinin temyiz itirazlarına gelince; mahkemece, paylaşma ile 119 sayılı parselin davalı tarafın murislerine, 118 sayılı parselin ise davacıların murisine kaldığı gerekçeleri ile yazılı olduğu şekilde karar verilmiş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Taşınmazlara revizyon gören ve Ağustos 1306 tarih ve 4 sıra numaralı kök tapu kaydından gelen tapu kaydının dava konusu taşınmazlara ait olduğu uyuşmazlık konusu değildir. Davalılar ... ve ... ... yargılama sırasındaki beyanlarında taşınmazların murislerinin zamanında taksim edildiğini, taksimde davacı tarafın murisinin bu taşınmazlardaki payına karşılık başka bir yerde bulunan arazideki paylarını vermek sureti ile takas yaptıklarını ileri sürmüştür.

Davacıların paylaşım yapıldığı yönünde bir iddiaları olmadığı gibi esasen dava da tapu kaydındaki paylarının adlarına tescili istemine yöneliktir. Bu durumda ispat yükü paylaşmaya dayanan tarafa düşmekte olup davalı taraf paylaşmanın varlığını ispatlamak zorundadır.

Kadastro komisyonuna yapılan itiraz üzerine yapılan komisyon incelemesinde dinlenen muhtar ve bilirkişiler, taşınmaz başında yapılan ilk duruşmada dinlenen muhtar ve bilirkişi, 25.09.1995 tarihinde yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar ile duruşmada dinlenen tespit bilirkişisi ...beyanlarında tarafların murisleri arasında paylaşma yapıldığını, paylaşımdan sonra davacıların murisi ... ile tespit malikleri arasında pay takası yapıldığını,

...’in başka bir yerde bulunan taşınmazdaki davalı taraf payına karşılık bu taşınmazlardaki payını davalılara bıraktığını ve taşınmazların bu paylaşıma göre tespit maliklerince kullanıldığını belirtmişlerdir.

07.05.2006 tarihli keşifte dinlenen ve mahkemece beyanı hükme esas alınan yerel bilirkişi ...ise taşınmazların kök miras bırakan ... oğulları ... ve ...’na intikal ettiğini, ikisi arasında yapılan taksimde 118 sayılı parselin ..., 119 sayılı parselin ise ...'na isabet ettiğini ve mirasçılarının da bu şekilde zilyet olduğunu belirtmiştir.

Böylece daha önceki keşiflerde dinlenen bilirkişi ve tanık beyanları ile son keşifte dinlenen bilirkişi beyanı arasında çelişki meydana gelmiş olup, mahkemece beyanlar arasında oluşan çelişki üzerinde durularak giderilmeye çalışılmamıştır.

Sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için taşınmaz başında yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ile aynı yönteme göre belirlenecek taraf tanıkları hazır olduğu halde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından, taşınmazların tapu kayıt malikleri ... oğulları Mehmet ve ... ile bunların mirasçıları arasında yöntemine uygun olarak paylaşılıp paylaşılmadığı bu konudaki bilgilerinin neye dayalı olduğu sorulup saptanmalıdır.

Bu kapsamda yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazların tüm tapu malikleri ve mirasçıların katılımı ile paylaşıma konu edilip edilmediği, konu edilmiş ise paylaşımın ne zaman yapıldığı, çekişmeli taşınmazların paylaşımda kime isabet ettiği, paylaşımdan sonra mirasçılar arasında payların takas edilip edilmediği, takas edilmiş ise hangi taşınmazlardaki payların takasa konu oldukları taraflar arasında geçerli bir trampa olup olmadığı,

varsa trampa edilen taşınmazın kimin adına tespit edildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, sağ olmaları halinde önceki keşiflerde dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar da yeniden dinlenilmek suretiyle beyanlar arasındaki çelişki giderilmeye çalışılmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.